Camdridge, 2026 yılının kelimesini belirlerken yapay zekânın günlük yaşamda giderek daha fazla yer edinmesi, teknolojinin insan ilişkileri ve iletişim üzerindeki etkileri ve bütün bu gelişmelerin insan olmanın anlamına ilişkin yeni sorular doğurmasını gerekçe gösterdi. Sözlük, bu tartışmaların merkezine insanı, yani İngilizce “human” kelimesini yerleştirdi.

Yapay Zekâ İnsan Olmanın Anlamını Değiştiriyor
Cambridge Sözlüğü’nün tanımına göre “human”, tanrılardan, hayvanlardan ve makinelerden farklı olarak insanlara özgü niteliklere, kusurlara ve duygulara sahip olmayı ifade ediyor. Sözlükbilimci Colin McIntosh, yapay zekânın insan olma biçimimiz hakkındaki değerlendirmeleri değiştirmeye başladığını belirtti. Biliminsanı, düşünme yeteneğimizi teknolojiye devretmenin neleri kaybettirebileceğine ilişkin kaygılar yaşandığına da dikkat çekti. McIntosh, insanın yapay zekâya ne ölçüde bağımlı olduğunun sorgulandığını vurguladı.
İnsan Eseri İle Yapay Zekâ Üretimi Arasındaki Ayrım
Cambridge Sözlüğü, “human” kelimesinin seçiminde, yapay zekânın insanlarla makineler arasındaki sınırları giderek belirsizleştirmesinin yarattığı küresel tartışmalara dikkat çekti. Açıklamada, 2026 yılının, yapay zekâ çağında insan olmanın ne anlama geldiğine ilişkin tartışmalarla şekillendiği vurgulandı.
Sözlükbilimciler, kelimenin özellikle başka sözcüklerle birleşerek yeni anlamlar kazanmasında da dikkat çekici bir gelişme gözlemledi. “Human-made” (insan yapımı) ve “human author” (insan yazar) gibi ifadelerin daha sık kullanılmaya başlanması, insan emeğini ve üretimini yapay zekâ tarafından oluşturulan içeriklerden ayırma ihtiyacının güçlendiğini gösteriyor.

Yapay Zekâya Bağımlılık Kaygısı
Cambridge Sözlüğü’nün değerlendirmesinde, yapay zekânın düşünme süreçlerine giderek daha fazla dahil olmasının farklı meslek gruplarında kaygı yarattığına işaret edildi. İnsanların matematik alanındaki uzmanlardan küçük çocuklara eğitim veren öğretmenlere kadar pek çok alanda düşünme ve üretme faaliyetlerini yapay zekâya devretmesinin olası sonuçları tartışılıyor.
Microsoft’un kurucularından Bill Gates de seçimi değerlendirirken, yapay zekânın insan olmanın ne anlama geldiği üzerine daha fazla düşünülmesine yol açtığını belirtti. Gates, yapay zekânın başarısının ölçütünün insan yaşamını ne ölçüde iyileştirdiği olması gerektiğini vurguladı

Cambridge Sözlüğü’nün Önceki Seçimleri
Cambridge Sözlüğü, 2015 yılından bu yana her yıl İngilizce dilinde öne çıkan gelişmeleri yansıtan bir kelimeyi yılın kelimesi olarak belirliyor. Sözlükbilimciler, internet üzerindeki arama eğilimlerini, kelimelerin kullanım sıklığındaki değişimleri, yeni anlam kazanımlarını ve yılın toplumsal, kültürel gündemini değerlendirerek seçim yapıyor.
“Human” seçiminden önceki son üç yılda ise birbirinden farklı toplumsal ve teknolojik gelişmelere işaret eden kelimeler öne çıkmıştı. Cambridge, 2025 yılında ünlüler, sosyal medya fenomenleri ve yapay zekâ sohbet robotlarıyla kurulan tek taraflı duygusal bağları ifade eden “parasocial” kelimesini seçmişti. 2024 yılında kişinin bir şeyi zihninde canlandırarak gerçekleşmesini sağlamaya çalışmasını anlatan “manifest” yılın kelimesi olmuştu. 2023 yılında ise yapay zekânın yanlış veya gerçekte var olmayan bilgiler üretmesini tanımlayan yeni anlamıyla “hallucinate” tercih edilmişti.

















