İki hafta sonra şiddetli bir öksürük gelişti.

Ancak hapşırıncaya ve burnundan solucanlar fışkırana kadar tıbbi yardım almadı.

Kadın, Atina’da bir hastaneye kaldırıldı.

Burada, Kadının sinüslerinden cerrahi yöntemle toplam 10 adet böcek (çeşitli gelişim aşamalarında) ve bir adet yumurta çıkarıldı.

Ayrıca, “çok sayıda larva ile enfekte olması” sonucu “ciddi derecede burun septumunda sapma” meydana gelmişti; bu da burnunda çok sayıda solucanın yumurtadan çıkma sürecinde olduğu anlamına geliyordu.

Emerging Infectious Diseases dergisinde yayınlanan bir raporda ayrıntıları verilen kadın, burun tıkanıklığını giderici ilaçlarla tedavi edildi ve tamamen iyileşti.

Ancak doktorlar, solucanların burnuna nasıl girdiğini ve neden bu kadar uzun süre orada kaldığını anlamakta güçlük çektiler.

Raporun yazarlarına göre bu parazit, “Akdeniz’e kıyısı olan ülkeler de dahil olmak üzere sıcak ve kuru bölgelerde yaygın olarak görülen” bir tür.

İsrail, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ve Yunanistan ekseninde oluşan bu blok, açıkça Türkiye’yi güneyden ve batıdan çevrelemeyi amaçlayan bir stratejinin ürünüdür. Bu tabloyu görmemek için ya saf olmak ya da görmek istememektir.

Tam da Yunanistan’ın 12 mil iddialarını yüksek sesle dillendirdiği bir dönemde, Dışişleri yerine Milli Savunma Bakanlığı’ndan gelen açıklama dikkat çekici ve mesaj netti:

“TBMM’nin 1995 kararı geçerlidir. Karasularının 12 mile çıkarılması savaş sebebidir.”

Diplomasi dili yumuşak olabilir. Ama devlet hafızası yumuşamaz.

Böylesi bir atmosferde Türk-Yunan 6. Yüksek Düzeyli İş birliği Konseyi toplandı ve Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis Ankara’ya geldi.

Peki ne oldu?

Geçmişin yüklerini bırakıp yeni bir sayfa mı açıyoruz? Yoksa sorunları halının altına süpürüp zamana mı oynuyoruz?

Toplantı sonrası soru alınmaması, liderlerin kontrollü basın açıklamalarıyla yetinilmesi ve detaydan kaçınılması elbette tesadüf değildi. Diplomasi bazen söylenmeyen üzerinden okunur.

Türk tarafı daha çok “bölgesel iş birliği” ve “pozitif gündem” vurgusu yaparken, Miçotakis daha stratejik başlıklara temas etti:

Lozan’a açık gönderme

Deniz yetki alanlarının uluslararası platformlara taşınması

İttifak ve sağduyu çağrısı

Güven artırıcı önlemler söylemi

Özellikle deniz yetki alanlarının uluslararası kuruluşlara götürülmesi vurgusu, Atina’nın asıl ajandasını ele veriyor. Yunanistan’ın hedefi ikili müzakere değil; konuyu uluslararasına taşıyarak Türkiye’yi baskı altına almak.

Bu yeni bir strateji değil. Yıllardır adım adım uygulanan bir politika.

Miçotakis’in Atatürk ve Venizelos’a atıfta bulunması da dikkat çekici. Peki bu tarihsel referanslar gerçek bir yüzleşme mi, yoksa diplomatik bir vitrin süsü mü?

Gerçeklerle yüzleşmek kolay değildir. Hele ki:

19. yüzyıldan Kurtuluş Savaşı’na,

1974 Kıbrıs Barış Harekatı’ndan Kardak’a,

Ege’de silahlandırılan adalardan Doğu Akdeniz’de kurulan Türkiye karşıtı enerji bloklarına kadar uzanan bir tarih varken.

Aidiyeti tartışmalı ada ve kayalıklara bayrak dikme girişimleri kim tarafından başlatıldı?

Türkiye’yi Doğu Akdeniz denkleminin dışına itme çabaları kimin eseriydi?

ABD Kongresi’nde ve BM kürsüsünde Türkiye’yi hedef alan söylemler kimden geldi?

Türkiye’nin savunma projelerine karşı yürütülen lobi faaliyetlerinin arkasında kim vardı?

Bugün “diyalog” diyenler, dün hangi hamlelerin altına imza attı?

Sorulması gereken soru bu.

Bir başka dikkat çekici başlık ise Fener Rum Patriği’nin kabulü. 

Bu zat, uluslararası literatürde “Bartholomev I of Constantinople” ifadesi kullanırken, Türkiye’nin resmi yaklaşımı bellidir. 

Bu temas, Ruhban Okulu’nun açılmasına yönelik yeni bir zemin hazırlığı mı yoksa nezaket sınırlarında bir görüşme mi? Öyleyse Fatih Kaymakamı nerede?

Bunun cevabını zaman gösterecek.

Ancak şurası net:

İttifaklar değişir.
Konjonktür değişir.
Liderler değişir.

Ama Lozan değişmez.

Lozan, Türkiye Cumhuriyeti’nin tapu senedidir. Tartışmaya açılması bir diplomatik manevra değil, stratejik bir sınamadır.

Diyalog elbette önemlidir. Sağduyu kıymetlidir.

Fakat devletler arası ilişkiler iyi niyet temennileriyle değil, güç dengeleri ve hukuki zeminle yürür.

Bugün mesele “pozitif gündem” değil; egemenliktir. Mesele “yeni başlangıç” değil; mevcut hakların korunmasıdır.

Son sözse; Türkiye, süreci yönetiyor mu? Yoksa sürece mi yönetiliyor?

İsmet HERGÜNŞEN

İngiltere, Türkiye, Yunanistan, Hollanda ve ABD’nin üniversiteler ve meteoroloji kurumlarından bilim insanlarının aralarında bulunduğu World Weather Attribution (WWA) grubundan 28 araştırmacı, iklim değişikliğinin söz konusu orman yangınlarına etkisine yönelik ilişkilendirme analizi gerçekleştirdi.

Avrupa’da bu yıl, bir milyon hektardan fazla alanın kaybedildiği orman yangınları açısından “en kötü yıl” olarak kayıtlara geçerken, araştırmacılar ülkelerin fosil yakıt yakmaya devam etmesi durumunda daha büyük ve kontrolü zor yangın riskinin artmaya devam edeceği uyarısında bulundu.

Bilim insanlarının Türkiye, Yunanistan ve Kıbrıs Adası’na yönelik ilişkilendirme analizine göre, iklim değişikliği yangınların öncesindeki aylar, haftalar ve günlerde hava koşullarını etkileyerek yangınlara zemin hazırladı.

Bölgedeki toplam kış yağışları yaklaşık yüzde 14 azalırken, bu durum yaz aylarında daha kuru hava koşulları görülmesine yol açtı.

Yangınlar öncesinde yoğun ve kuru sıcaklığın bitkileri nasıl tutuşturmaya hazır hale getirdiği ve havanın ne kadar “susuz” olduğu incelenen analiz kapsamında, bilim insanları yüksek buharlaşmalı koşulların bir hafta boyunca yaşanma olasılığının 10 kat ve şiddetinin de yüzde 18 arttığını belirledi.

Akdeniz’de haziran ve temmuzda yüzlerce orman yangını çıktı. Art arda 40 derecenin üzerinde sıcaklığın görüldüğü günlerde kuru bitki örtüsü ve fırtına şiddetine ulaşan rüzgarların körüklediği ölümcül yangınlar nedeniyle, söz konusu ülkelerde 80 binden fazla kişi tahliye edildi.

Yangınların kontrolsüz şekilde yayılmasına neden olan üç günlük sıcak, kuru ve rüzgarlı koşulların birleşimi olan yangına elverişli koşullar, iklim değişikliğine bağlı olarak 10 kat daha olası hale geldi ve yüzde 22 daha şiddetli yaşandı.

İklim değişikliği olmasaydı, benzer olayların 100 yılda bir gerçekleşme ihtimali bulunurken, küresel sıcaklık artışının sanayi öncesi dönem ortalamasına göre 1,3 derece arttığı bu dönemde bu tür olayların yaklaşık 20 yılda bir yaşanması bekleniyor.

Londra Imperial College Çevre Politikaları Merkezi İklim Bilimi Profesörü Friederike Otto, analize ilişkin değerlendirmesinde, sanayi öncesi dönem ortalamasına göre 1,3 dereceye ulaşan küresel sıcaklık artışının “varoluşsal tehdit” haline gelebilecek aşırı yangınlara yol açtığını belirterek, Türkiye, Yunanistan ve Kıbrıs Adası’ndaki yıkıcı yangınların bir uyarı olarak görülmesi gerektiğini ifade etti.

Otto, “Ülkeler petrol, gaz ve kömür yakmaya devam ettikçe küresel sıcaklıklar yükselecek ve büyük, hızla yayılan yangınların riski artmaya devam edecek.” değerlendirmesinde bulundu.

Fransa’nın uçak gemisi Charles de Gaulle, geçtiğimiz günlerde Ege Denizi’ne demirleyerek, Yunanistan’ın Faliro Körfezi’nde stratejik bir ziyarette bulundu.

Ziyareti dikkat çekici kılan ise, Uçak Gemisi Taarruz Grubu Amirali Jacques Mallard’ın, hele ki bu dönemde anlaşılması güç olan açıklaması oldu: 

“Akdeniz’deki en iyi ortağımız Yunanistan’dır.”

Geminin ismini taşıyan Charles de Gaulle, İkinci Dünya Savaşı sonrası çökmüş bir Fransa’ya yeniden ruh kazandırmaya çalışan asker ve sonrasında unutulmaz bir politikacıydı. 

Disiplinli, ahlaklı ve demokrasiye bağlı duruşuyla, Fransızların gönlünde hala özel bir yer tutmaktadır. 1946 ve 1969 yıllarında görevlerinden kendi isteğiyle ayrılması da bunun göstergesidir.

Güvenlik politikalarında Marshall Planı’nı önemseyen De Gaulle, buna rağmen Fransa’yı NATO’nun bütünleşik askeri komuta yapısından çekmekten geri durmamıştır.

3 Nisan 2009’da Fransa NATO’ya dönmüş, ancak bu dönüş yolsuzluk ve nüfuz ticaretinden ceza alan Nicolas Sarkozy dönemine denk gelmiştir.

De Gaulle, ülkesinin güvenlik politikasının temelini şu sözleriyle özetlemiştir:

“Fransa gibi bir ulus, savaşmak zorunda kalırsa, bu onun kendi çabası olmalıdır ve Fransa, kendisini kendi içinde savunmalıdır.”

Türkiye Cumhuriyeti’nin 40. kuruluş yıldönümünde ülkemizi ziyaret eden De Gaulle, Atatürk ve Türklerden övgüyle bahsetmiş, şu ifadeleri kullanmıştır: 

“Bir büyük devlet adamının ölümünden sonra bile ülkesinde ne kadar etkili olabileceğini siz de gördünüz. Türkler, ulusal bağımsızlık duygusuna sahip büyük bir ulustur.”

Bu sözleri dönemin Fransa Büyükelçisi Roger Vaurs, şöyle yorumlamıştır:

 “De Gaulle, bu sözleriyle, Fransa için yaptıklarının Atatürk’ünkiler gibi kalıcı olduğuna inancını dile getirmek istiyor.” 

Bugünkü Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un yalnızca De Gaulle’in görüşlerini değil, 1855-1857 yılları arasında Fransa’nın Atina Büyükelçisi La Gorce’nin “Çağlar Boyunca Yunanlılar” kitabında yazılanları da dikkate alması yerinde olacaktır. 

Belki bu sayede Türkiye karşıtı politikalardan bir nebze olsun geri adım atması mümkün olabilir. 

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi daimî üyesi ve AB’nin öncü ülkelerinden biri olan Fransa’nın, Doğu Akdeniz’de havzaya yönelik tek taraflı girişimlerinin amacı açıktır. 

Bu girişimlerin içinde Suriye, Lübnan, Libya, Dağlık Karabağ ve bölücü terör örgütlerine verilen destek de bulunmaktadır.

Fransa, krizleri fırsata çevirmeye çalışmakta; Kıbrıs Rum Kesimi ve Yunanistan’a silah satarak Türkiye’yi kışkırtmakta, adeta bir savaş ortamı oluşturmaya çabalamaktadır.

Macron’un bu tek taraflı adımlarının tek bir anlamı olabilir: Pazar arayışı. 

Ve elbette hayalini kurduğu, “Genişletilmiş AB sınırlarına” ulaşma arzusu.

Son sözse; Sağlam dostluklar, hakikatleri öğrenmekten geçer.

İsmet HERGÜNŞEN

Bununla birlikte, Atina birtakım denklemlerle statükoya müdahale ederek, güçlü askeri oluşumlarla yeni aşamalar getirmek istemektedir.

Tehdidin Doğu’dan, yani Türkiye’den geleceği varsayımında ısrarcı gözüken Atina, son yıllarda savunma sanayiine yaptığı büyük yatırımlarla dikkat çekmektedir. 

Silahlı kuvvetlerinde kapsamlı bir revizyona giderken, yeni ve cesur bir “Kuvvet Yapısı” planıyla ordusunu modernize etmeye hazırlanmaktadır. 

Bu doğrultuda askeri harcamalar için 2025 bütçesinden 6,1 milyar Euro ayırmıştır.

Her kesimden milletvekillerinin desteğini alan bu savunma bütçesi, savaş uçakları, firkateynler ve denizaltıların yanı sıra “Çelik Kubbe” benzeri bir hava savunma sistemi edinme imkânı sağlamaktadır.

Savunma sistemlerinin, Gazze Savaşı sırasında fırlatılan kısa ve uzun menzilli füzeler ve İHA’ları engelleyen İsrail yapımı sistemler olması öngörülmektedir. 

Gayri askeri statüdeki adalara da konuşlandırılması planlanan bu sistemlerin hedefi yalnızca Türkiye’dir.

1923 Lozan Barış Antlaşması ve 1947 Paris Antlaşmasında isimleri zikredilen adalar, silahtan arındırılmaları şartıyla Yunanistan’a bırakılmıştı.

Bu adalarda tahkimat yapılması, topçu bataryalarının yerleştirilmesi, hava ve deniz kuvvetleri için üsler kurulması, asayişi sağlamak amacıyla polis ve jandarma dışında asker bulundurulması mümkün değildir.

Silahlandırmaya gerekçe bulmakta zorlanan Yunanistan’ın, adaların ve üzerlerinde yaşayan yurttaşlarının güvenliğinden duyduğu endişeyi Ege Ordusu’na bağlaması ise tuhaftır. 

Kaldı ki, çoğu Yunan adası, Türklerin tatillerini geçirdiği popüler destinasyonlar olarak son yıllarda öne çıkmıştır. 

Savunma harcamalarındaki artışı, bölgedeki jeopolitik gerilimlere dayandırması da oldukça abartılı bir yaklaşımdır. 

Bölgedeki stratejik rolünü güçlendirmeye çalışan Yunanistan, Kıbrıs Rum Kesimi’ni yanına alarak son iki yılda Ermenistan ve İsrail ile yaptığı antlaşmaların üzerinde durulması gerekmektedir.

Deniz sınırı bulunmayan Mısır ile imzaladığı ve Türkiye açısından yok hükmünde olan Münhasır Ekonomik Bölge (MEB) sınırları, Türk kıta sahanlığı içinde yer almaktadır. 

Yunanistan’ın ardı ardına yaptığı bu hamleleri gerçek dışı, ütopik ve duygusal politikalara bağlamak yeterli olmaz.

Oynadığı oyunun boyutları, Türkiye aleyhinde gittikçe büyümekte ve genişlemektedir.

Atina ve İstanbul yakınlaşmalarına rağmen Ege, Doğu Akdeniz ve Kıbrıs politikalarında hiçbir değişiklik yapmayacağı net bir şekilde görülmektedir.

Derin stratejisini Türkiye’yi Anadolu’ya kapatma üzerine kurgulayan Atina’nın, çok taraflı ilişkilerle veya ülkesinde üçüncü ülkelere üsler tahsis ederek hedeflerine ulaşabileceğini düşünmesi, naif bir yaklaşım olur.

Hayali tehditler üreterek bu tehditlere inanmak, Yunanistan’ın en büyük hatalarından biridir.

Artık gerçekleri görerek, Türkiye ile iş birliğini içeren samimi ilişkiler sürdürmeyi hedefleyen bir tutum içine girmesi en doğru yaklaşımdır.

Bu politik evrede, yoğun bir biçimde silahlanma tırmanışına giren Yunanistan’ın bu girişiminin nedeni, sadece Türkiye tarafında değil fon ve kaynakları sağlayan Avrupa Birliği’nce de incelenmelidir.

Türkiye, jeopolitik açıdan bekasını evrensel bir politika düzleminde belirlemek zorundadır.

Hal böyleyken, Mavi Vatan ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ndeki meşru hak ve menfaatlerini kararlılıkla savunmaya devam edeceği kuşkusuzdur.

Yaşamı savaş meydanlarında geçmiş olan Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün, “Savaş zorunlu ve hayati olmalıdır” deyişine atfen, diplomasi arayışlarının sürdürülmesi anlaşılabilir bir tavırdır. 

Ancak, güç kullanımı gerekiyorsa, bu durum acil ihtiyaçtan kaynaklanmalıdır; tıpkı Türk İstiklal Harbi’nde, Kıbrıs Barış Harekatı’nda ve Kardak Krizi’nde olduğu gibi.

Son sözse; Megali İdea, ENOSİS ve Casus Belli’nin panzehri, kararlı ve dengeli bir politikadan geçmektedir.

İsmet Hergünşen

İngiliz kamu yayın kuruluşu BBC, Yunan sahil güvenliğinin Türkiye’den Yunanistan adalarına geçmek isteyen kaçak göçmenlerin ölümüne neden olduğu iddialarını araştırdı.

BBC, kendi istihbaratına, görgü tanıklarına, sivil toplum kuruluşlarına, konuyu araştıran serbest gazetecilere ve Türk sahil güvenliğine dayanarak yaptığı analizden bir haber derledi.

Buna göre, 43 kişinin ölümüyle sonuçlanan 15 olay analiz edildi. Bunlar arasında 9 kişinin ölümü görgü tanıklarının anlatımlarıyla örtüştü.

Görgü tanıklarının anlattığı ölümlü olaylar BBC’nin tanımıyla “tüyler ürpertici” ifadeler içeriyor.

Birçok olayda göçmenler, motorsuz şişirilebilir botlara bindirildiklerini, daha sonra botların havalarının indiğini veya zaten delik olabileceğini belirttiler.

Kamerunlu bir göçmen, Sisam adasında yakalandıktan sonra Yunan Sahil Güvenlik botuna bindirildiklerini, açıklarda denize atıldıklarını, bazı göçmenlerin gözlerinin önünde boğulduklarını anlattı.

Benzeri bir olayı da Somalili bir göçmen aktardı. Sakız adasında karada yakalandıklarını, yine sahil güvenliğe teslim edildiklerini, açıkta elleri bağlanarak denize atıldıklarını, kendisinin sırt üstü durmayı başararak hayatta kaldığını ve Türk sahil güvenliği tarafından kurtarıldığını ancak 3 kaçak göçmenin öldüğünü belirtti.

BBC’nin haberinde Yunan sahil güvenliğinin ve bazı güvenlik birimlerinin uygulamalarına ilişkin olarak bir araştırmacı gazetecinin saptamalarına da yer veriliyor. Buna göre, bir özel kuvvetler görevlisi, geri itme, denize atma, elverişsiz botlarla denize terketme gibi uygulamalara neden olan emirlerin hükümetteki bir bakandan geldiğini söyledi.

Aynı habere göre, yakalanan 12 kaçak göçmenin Yunan sahil güvenlik botuna bindirildikten sonra bir sandala aktarılmasının görüntüleri eski bir sahil güvenlik görevlisine gösterildi. Eski sahil güvenlik görevlisi, röportaj sırasında ayağa kalkarak mikrofonu açıkken yanındaki kişiye Yunanca, gördüklerinin “açıkça yasa dışı” ve “uluslararası suç” olduğunu söyledi.

Söz konusu görüntüler bağımsız bir kuruluş olan Yunanistan Ulusal Şeffaflık Kurulu tarafından soruşturuluyor.

BBC’ye açıklama yapan Yunan sahil güvenliği suçlamaları şiddetle reddetti.

Yunanistan’da peş peşe meydana gelen depremler, Türkiye’de de hissedildi.

AFAD, Yunanistan’daki depremleri resmi sosyal medya hesabından duyurdu. İlk deprem saat 20.55’te 3.8 büyüklüğünde, ikinci deprem 21.00’da 4.2 büyüklüğünde ve üçüncü deprem ise 22.08’de 4.3 büyüklüğünde kaydedildi.

AFAD, depremlerle ilgili yaptığı paylaşımlarda şu bilgilere yer verdi:

İlk Deprem: Saat 20.55’te 3.8 büyüklüğünde.

İkinci Deprem: Saat 21.00’da 4.2 büyüklüğünde.

Üçüncü Deprem: Saat 22.08’de 4.3 büyüklüğünde.

Komşu ülkede yaşanan depremlerin, özellikle Ege Bölgesi’nde hissedildiği belirtildi. AFAD, depremlerle ilgili detaylı bilgi vermeye devam ediyor.

Yunanistan mahkemesi, Türk azınlığın yoğun olduğu Batı Trakya’da 2022 yılında kurulan ‘Batı Trakya Fenerbahçeliler Spor ve Kültür Derneği’nin kapatılmasını kararlaştırdı.

Gümülcine’deki Batı Trakya Fenerbahçe Taraftarları Spor-Kültür Derneğinin, adında bulunan “Batı Trakya” ifadesinin Türk azınlık iması oluşturabileceği gerekçesiyle kapatılmasına karar verildi.

Gümülcine’deki Asliye Hukuk Mahkemesinde 6 Eylül 2023’te görüşülen kapatma davası 28 Mayıs’ta sonuçlandı.

Mahkeme, derneğin adının, Türk azınlık iması yaratabileceği gerekçesiyle kapatılmasına karar verdi.

Batı Trakya Fenerbahçe Taraftarları Spor-Kültür Derneği, Gümülcine’deki ilgili mahkeme tarafından tüm izinlerin verilmesi üzerine Ekim 2022’de faaliyete başlamıştı.

Haziran 2023’te derneğe açılan ilk kapatma davası, savcının başvurusunu geri çekmesi üzerine dernek lehine sonuçlanmıştı.

Derneğin sosyal medya hesabından yayımlanan açıklamada, “Rodop Başsavcılığı tarafından, Batı Trakya Fenerbahçeliler Spor ve Kültür Derneğimizin aleyhine başlatılan kapatma davasının kararı açıklanmıştır. Rodop Asliye Hukuk Mahkemesi nezdinde görülen davanın neticesinde Derneğimizin mahkemece kapatılması karara bağlanmıştır.” ifadesi kullanıldı.

Yaz mevsimi yaklaşırken, Yunanistan turistik bölgelerin en büyük sorunlarından birine sert bir çözüm getirdi.

Ülkede artık bir plajın en fazla yüzde 30’luk kısmına şezlong yerleştirilebilecek. Geriye kalan alan mutlaka boş tutulacak.

Koruma altındaki alanlarda ise boş tutulacak alan yüzde 85’e yükselecek.

İnsanların denize ulaşmasının engellenmemesi için şezlongların kıyıdan en az 4 metre uzağa yerleştirilmesi de zorunlu olacak.

Ekolojik açıdan zengin bölgelerde ise şezlonglar tamamen yasaklanacak. Ayrıca plaj işletmelerini üstlenenler, bölgeyi temiz tutmakla da yükümlü olacak.

Yunanistan Başbakanı Miçotakis, ABD’den 40 adede kadar yeni nesil F-35 savaş uçağı satın alacağını ve ayrıca silahlı kuvvetlerini güçlendirmek için ABD’den ücretsiz olarak büyük miktarda askeri teçhizat temin edeceğini dile getirdi.

Başbakan Kiryakos Miçotakis ABD Dışişleri Bakanı Anthony Blinken’den aldığı mektup üzerine yaptığı açıklamada, Yunanistan’ın ABD’den 40 adede kadar yeni nesil F-35 savaş uçağı satın alacağını ve ayrıca silahlı kuvvetlerini güçlendirmek için ABD’den ücretsiz olarak büyük miktarda askeri teçhizat temin edeceğini duyurdu.