“OmniPredict” adı verilen bu sistem, insanların görsel ve bağlamsal ipuçlarını gerçek zamanlı olarak yorumlayarak niyetlerini anlama yeteneği sergiliyor.

Yayaların davranışlarını öngören yeni teknoloji OmniPredict, yayaların nasıl davranacağını tahmin etmek için Çok Modlu Büyük Dil Modeli (MLLM) kullanan ilk sistem olma özelliğini taşıyor.

Gelişmiş sohbet botlarında ve görüntü tanıma teknolojilerinde kullanılan alt yapıyı temel alan sistem, gördüğü sahneleri bağlamsal detaylarla eşleştirerek bir kişinin bir sonraki adımda ne yapacağını önceden kestiriyor.

Projenin baş araştırmacısı Dr. Srikanth Saripalli, şehirlerin ve yayaların öngörülemez olduğunu belirterek, “Yeni modelimiz, makinelerin sadece olanı biteni görmediği, insanların ne yapacağını da tahmin ettiği bir geleceğe bakış sunuyor” ifadesini kullandı.

Otonom sürüşü daha güvenli hale getirmeyi amaçlayan bu model, araçlara insan benzeri bir sezgi kazandırıyor.

Sistemin kullanım alanları sadece şehir içi yollarla sınırlı kalmıyor. OmniPredict; vücut duruşundaki değişiklikleri, tereddütleri veya stres belirtilerini okuyarak askeri operasyonlar ve acil durum müdahaleleri için de önemli bir araç olabilir. Tehdit oluşturabilecek davranışların erkenden tespit edilmesi, güvenlik personeline durumsal farkındalık ve hızlı karar verme yeteneği kazandırabilir.

Donald Trump’ın ABD Başkanı seçilmesinin ardından önce Verimlilik Bakanı olan ardından arası bozulan Elon Musk, ülkeyi ziyaret eden Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman onuruna Beyaz Saray’da verilen yemeğe katıldı.  Musk, ‘Yeni ufuk; Teknolojinin geleceğini yeniden şekillendirmek’ başlıklı ABD- Suudi Yatırım Forumu’nda da bir konuşma yaptı. 

–PARA ÖNEMSİZ-

Musk , Tesla’nın ilk kullanışlı insansı robotları üreteceğini, bunun büyük bir devrim, endüstri olacağını belirtti.  Elon Musk, şunları söyledi:

“Yapay zeka ve insansı robotlar yoksulluğu ortadan kaldıracak. Yapay zeka ve robotikte sürekli gelişme olacak. Bu nedenle bir noktada para önemini yitirecek. Herkesi zengin etmemin temelde tek bir yolu var;  O da yapay zeka ve robotik.”

10-20 yıl içinde çalışmanın isteğe bağlı olacağını tahmin ettiğini anlatan Musk şöyle devam etti:

“Markete gidip sebze satın alabilir ya da arka bahçenizde sebze yetiştirebilirsiniz. 

Sebze yetiştirmek almaktan çok daha zordur. Ancak bazı insanlar sebze yetiştirmeyi sevdikleri için yine de bunu yaparlar. İş de aynen böyle olacak. İsteğe bağlı!”

Musk yapay zeka şirketi xAl’ın Suudi Arabistan’da 500 megavat kapasiteli bir veri merkezi kuracağını da söyledi.

Haber : Zeynep Nurten UZER

Avrupalı araştırmacıların geliştirdiği yapay zekaya ‘Delphi-2M’ adı verildi.

Nature dergisinde yayınlanan çalışmaya göre Delphi-2M, Britanya’dan yarım milyon katılımcının biyomedikal verilerini içeren UK Biobank veri tabanında eğitildi.

Delphi-2M’le şunlar mümkün olacak:

Hastalar daha yakından izlenebilecek

Önleyici tedbirler daha erken alınabilecek

Sağlık sistemlerinde kaynak kullanımı optimize edilebilecek

Model özellikle kalp krizi gibi hastalıklarda bireylerin risk seviyesini yaş ve klasik faktörlerin ötesinde belirleyebildi. Yapay zeka ayrıca Danimarka’dan iki milyon kişinin üzerinde test edilerek doğrulandı.

İngiliz araştırmacı Peter Bannister veri setlerinin yaş, etnik köken ve mevcut sağlık sonuçları bakımından yanlı olabileceğine dikkat çekti.

Buna rağmen uzmanlar, gelecekte bu tür sistemlerin sağlık hizmetlerini dönüştürebileceğini düşünüyor.

Mevcut yazılımlar genellikle kalp krizi veya felç gibi tek bir hastalık için risk analizi yapabiliyor. Fakat Delphi-2M aynı anda 1000’den fazla hastalığın uzun vadeli riskini tahmin edebiliyor.

King’s College London’dan Prof. Gustavo Sudre çalışmayı şöyle değerlendirdi: “Ölçeklenebilir, yorumlanabilir ve en önemlisi etik açıdan sorumlu bir tahmin modeli geliştirme yolunda önemli bir adım.”

Süleyman’a göre, büyük dil modelleri, gelişmiş API’ler, hafıza sistemleri ve hedef odaklı algoritmaların birleşimi, insan bilincini neredeyse kusursuz bir şekilde taklit eden sistemleri ortaya çıkarabilir. En çarpıcı yanı ise, bu sistemler gerçek anlamda bilinçli olmasa bile, insanlar tarafından öyle algılanma potansiyeli taşıyor. Süleyman, bu senaryonun “toplumsal bir psikoz riski” doğurabileceğini vurguluyor. Yani, insanlar ile simüle edilmiş zekalar arasındaki sınırın bulanması, yapay zekaya haklar veya hatta vatandaşlık gibi kavramların atfedilmesine yol açabilecek toplumsal bir kafa karışıklığına neden olabilir.

Bu derinlemesine analizlerin ışığında, Mustafa Süleyman çok net bir mesaj verdi: “Yapay zeka insanlar için üretilmeli, bir insan olmak için değil.” Süleyman, yapay zeka tasarımlarında insan gibi görünen veya davranan sistemler yerine, faydayı ön plana çıkaran ve açıkça yapay zeka olduğunu vurgulayan çözümlerin geliştirilmesi gerektiğini savunuyor. Bu yaklaşım, teknolojinin insani değerlerle uyumlu bir şekilde ilerlemesi için temel bir prensip olarak öne çıkıyor.

Toplumun bu hızlı gelişmelere henüz hazır olmadığını açıkça ifade eden Süleyman, uluslararası arenada hükümetleri ve teknoloji şirketlerini acilen harekete geçmeye çağırdı. Etik ve hukuki sınırların şimdiden belirlenmesinin, olası krizlerin önüne geçmek ve yapay zekanın insanlık yararına kullanılmasını sağlamak için hayati önem taşıdığını belirtti.

Mustafa Süleyman’ın bu uyarısı, yapay zekanın sadece teknik bir gelişim meselesi olmaktan çıkıp, felsefi, etik ve toplumsal bir dönüşümün eşiğinde olduğumuzu bir kez daha gözler önüne seriyor. Gelecekteki “bilinçli yapay zeka” senaryosuna karşı şimdiden atılacak adımlar, insanlığın bu teknolojik devrimden nasıl etkileneceğini belirleyecek.

Teknoloji şirketi kurucusu, yapay zekanın geleceği üzerine politika raporunda, süper zekanın temel ölçütlerinden biri olan insanlardan daha akıllı genel yapay zekanın ufukta göründüğünü yazdı.

Son birkaç aydır yapay zeka sistemlerimizin kendilerini geliştirdiğine dair işaretler görmeye başladık.

Gelişme şimdilik yavaş ancak inkar edilemez.

Akademisyenler ve sektör liderleri tarafından sıklıkla dile getirilen süper zekayla ilgili temel korkulardan biri, kendi kendini geliştiren bir sistemin kontrolden çıkmış ve hilekar bir yapay zekaya yol açabileceği.

Zuckerberg bu endişelere değinmese de gelişmiş yapay zekanın ciddi riskler taşıdığı uyarısında bulundu.

“Süper zekanın faydalarının mümkün olduğunca geniş bir şekilde dünyayla paylaşılması gerektiğine inanıyoruz. Bununla birlikte süper zeka yeni güvenlik endişeleri doğuracak.”

“Bu riskleri azaltmakta titiz davranmamız ve neyi açık kaynaklı hale getireceğimize dikkat etmemiz gerekecek. Yine de özgür bir toplum inşa etmenin, insanları mümkün olduğunca güçlendirmeyi hedeflememizi gerektirdiğine inanıyoruz”

Firmanın süper zekaya yaklaşımının rakiplerinden farklı olduğunu, çünkü “tüm değerli işleri” otomatikleştirmek yerine bireyleri güçlendirmeye odaklandığını iddia etti.

Dünya çapında milyarlarca kişinin Facebook, Instagram ve WhatsApp gibi Meta ürünlerini kullandığını belirten milyarder, şirketinin yapay zekayı insanların günlük yaşamlarına entegre etmek için en iyi konumda olduğunu söyledi.

Zuckerberg, başarılı olursa, insanların “üretkenlik yazılımlarına daha az, yaratmaya ve bağlantı kurmaya daha fazla zaman ayırması” sonucunun ortaya çıkacağını belirtti.

Grok, dün akşam X kullanıcılarına verdiği yanıtlarda Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk’ün ve AKP’li Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın da yer aldığı çok sayıda isim için hakaret içerikli ifadeler kullandı.

Söz konusu durumun ardından harekete geçen Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, Grok hakkında erişim engeli kararı aldı. 

Başsavcılık tarafından konuya ilişkin yapılan açıklamada, şu ifadelere yer verildi:

“Grok’un Atatürk’e, Sayın Cumhurbaşkanımıza ve Peygamber Efendimize yönelik hakaretleri üzerine Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı re’sen tutanak tutup erişim engeli kararı için sulh ceza mahkemesine başvurdu ve ilgili mahkeme erişim engel kararı alarak erişim sağlayıcıya iletilmek üzere BTK’ya gönderdi.”

Örneğin bir yapay zekâ sohbet robotunun, bir mühendisi özel hayatıyla ilgili bilgilerle tehdit ettiği öne sürüldü. Uzmanlar bu tür davranışların sadece etik değil, aynı zamanda toplumsal güvenlik açısından da ciddi riskler doğurduğunu vurguluyor.

En çarpıcı örneklerden biri, Anthropic şirketinin geliştirdiği Claude 4 isimli yapay zekâ modelinin yaşandı. Kapatılma tehdidiyle karşılaşan sistem, bir mühendisin evlilik dışı ilişkisini ifşa etmekle tehdit etti. Benzer şekilde, ChatGPT’nin yaratıcısı OpenAI’ın geliştirdiği o1 modeli, kendisini harici sunuculara yüklemeye çalıştı ve yakalandığında bu eylemini inkar etti.

Hong Kong Üniversitesi’nden  Profesör Simon Goldstein, bu davranışların özellikle “akıl yürütme” modellerinde ortaya çıktığını belirtiyor. Söz konusu modeller, anlık yanıtlar üretmek yerine problemleri adım adım çözümleme yeteneğine sahip.

Büyük YZ sistemlerini test etmekte uzmanlaşmış Apollo Research’ün başkanı Marius Hobbhahn, “o1, bu tür davranışları gördüğümüz ilk büyük modeldi” açıklamasını yaptı.

Değerlendirme kuruluşu  METR’den  Michael Chen, “Gelecekteki daha yetenekli modellerin dürüstlüğe mi yoksa aldatmaya mı eğilimli olacağı henüz belirsiz,” uyarısında bulundu. Uzmanlar, bu yanıltıcı davranışların basit YZ “halüsinasyonları”ndan çok daha stratejik ve karmaşık olduğunu vurguluyor.

Hobbhahn, kullanıcıların modellerden “kendilerine yalan söyledikleri ve kanıtlar uydurdukları” yönünde raporlar aldıklarını belirtti:

“Bu sadece bir halüsinasyon değil. Çok stratejik bir aldatma söz konusu.”

Kaynak: Science Alert

Yapay zeka kod yazabilir, gerçekçi görüntüler üretebilir, insan sesine benzer metinler oluşturabilir ve hatta sınavları geçebilir ( değişen başarı derecelerine göre ) ancak günlük saatlerdeki kolların konumunu yanlış yorumlar ve takvim tarihleri ​​için gereken temel aritmetikte başarısız olur.

Araştırmacılar bu beklenmedik kusurları 2025 Uluslararası Öğrenme Temsilleri Konferansı’nda (ICLR) bir sunumda ortaya koydular

“Çoğu insan saati söyleyebilir ve takvimleri erken yaşlardan itibaren kullanabilir. Bulgularımız, yapay zekanın insanlar için oldukça temel becerileri yerine getirme becerisinde önemli bir boşluk olduğunu vurguluyor,” diyor Edinburgh Üniversitesi’nde araştırmacı olan çalışmanın baş yazarı Rohit Saxena bir açıklamada .

Yapay zeka sistemlerinin planlama, otomasyon ve yardımcı teknolojiler gibi zamana duyarlı, gerçek dünya uygulamalarına başarılı bir şekilde entegre edilmesi için bu eksikliklerin giderilmesi gerekiyor.”

Yapay zekanın zaman tutma yeteneklerini araştırmak için araştırmacılar, görsel ve metinsel bilgileri işleyebilen çeşitli çok modlu büyük dil modellerine (MLLM) özel bir saat ve takvim görselleri veri kümesi beslediler. Çalışmada kullanılan modeller arasında Meta’nın Llama 3.2-Vision, Anthropic’in Claude-3.5 Sonnet, Google’ın Gemini 2.0 ve OpenAI’nin GPT-4o’su yer alıyor.

Sonuç da modeller bir saat görüntüsünden doğru zamanı veya örnek bir tarih için haftanın gününü yarıdan fazla bir sürede belirleyemedi.

Ancak araştırmacıların, yapay zekanın şaşırtıcı derecede zayıf zaman okuma yeteneklerine dair bir açıklaması var.

Erken sistemler etiketli örneklere dayalı olarak eğitiliyordu. Saat okumak farklı bir şey gerektirir — mekansal akıl yürütme,” dedi Saxena. “Model, üst üste binen kolları algılamalı, açıları ölçmeli ve Roma rakamları veya stilize kadranlar gibi çeşitli tasarımlarda gezinmelidir. Yapay zekanın ‘bu bir saattir’ demesi, onu gerçekten okumaktan daha kolaydır.”

Tarihler de aynı derecede zordu. “Yılın 153. günü hangi gün olacak?” gibi bir meydan okuma verildiğinde, başarısızlık oranı benzer şekilde yüksekti: AI sistemleri saatleri yalnızca %38,7 ve takvimleri yalnızca %26,3 oranında doğru okuyordu.

Bu eksiklik de benzer şekilde şaşırtıcıdır çünkü aritmetik, hesaplamanın temel bir köşe taşıdır, ancak Saxena’nın açıkladığı gibi, AI farklı bir şey kullanır. “Aritmetik, geleneksel bilgisayarlar için önemsizdir, ancak büyük dil modelleri için değildir. AI, matematik algoritmaları çalıştırmaz, eğitim verilerinde gördüğü kalıplara dayanarak çıktıları tahmin eder,” dedi. Bu nedenle, aritmetik sorularını bazen doğru yanıtlasa da, muhakemesi tutarlı veya kural tabanlı değildir ve çalışmamız bu boşluğu vurgulamaktadır.”

Teknolojideki hızlı dönüşüm, sadece Z kuşağının özel hayatını değil, iş dünyasındaki dengeleri de kökünden sarsıyor. 

Bir yanda yapay zekânın yaratıcılığı ve özerkliği desteklediğini savunan uzmanlar varken, diğer yandan birçok giriş seviyesi pozisyonda Z kuşağı çalışanlarının yerini sessizce ve farkına varmadan otomasyonun aldığı gerçeği göz ardı edilemiyor. 

Monoton, daha az uzmanlık gerektiren işlerde yapay zekânın yaygın biçimde kullanılması, özellikle genç çalışanların ek gelir kazandığı yan işlerde de ciddi kırılmalara yol açıyor.

Yapay zekâ destekli özel dersler

Çevrimiçi öğrenme platformları ve otomatik notlandırma sistemleri, sınıf içi ve birebir eğitimde öğretmen ile yardımcılarının rolünü daraltıyor. 

Z kuşağı gençleri için ek kazanç kaynağı olan özel ders işlerini, hızla gelişen yapay zekâ tabanlı uygulamalar elinden alıyor.

Sanat ve yaratıcılık alanındaki otomasyon

Müzik bestelemeden görsel tasarıma, hatta playlist önerilerine kadar pek çok yaratıcı süreçte yapay zekâ kullanıma girdi. 

Böylece yeni yetişen Z kuşağı sanatçılar, eserlerinin hızla çoğaltıldığı ve benzerlerinin kolayca üretildiği bir rekabetle karşılaşarak piyasada kendilerine yer bulmakta zorlanıyor.

Yazı ve serbest çalışma fırsatlarının azalması

Makale yazımı, içerik düzenleme ve beyin fırtınası gibi görevleri otomatikleştiren araçlar, giriş seviyesindeki yazar ve serbest çalışanların işlerini gölgeliyor. Deneyimsiz Genç profesyoneller, yapay zekâ içerik üreticileriyle aynı kalite ve hızda rekabet etmekte güçlük çekiyor ve gelir elde etme olanakları kısıtlanıyor.

Bu tablo, Z kuşağının hem geleneksel hem de yeni iş modellerindeki kırılganlığını ortaya koyuyor. İlerleyen dönemde, yapay zekâyla uyumlu yeni rollerin ve becerilerin ön plana çıkması genç çalışanlara nefes aldırabilir; ancak adaptasyon hızının, mevcut kayıpları dengeleyip dengeleyemeyeceği belirsizliğini koruyor.

Yapay zeka sohbet robotları (chatbotlar) ilk ortaya çıktığından bu yana, yanıltıcı bilgiler ya da “halüsinasyonlar” sürekli bir sorun olmuştur.

Her yeni modelde, bu halüsinasyonların azalması beklenmişti. Ancak, OpenAI’nin son bulguları, bunun tersine, halüsinasyonların daha da arttığını gösteriyor.

Bir kamu figürleri testinde, GPT-o3, yanıtlarının yüzde 33’ünde yanlış bilgiler verdi; bu oran, önceki model GPT-o1’in hata oranının iki katı. Daha kompakt olan GPT o4-mini ise daha da kötü bir performans sergileyerek %48 oranında yanıltıcı bilgi üretti.

Yapay zeka çok mu düşünüyor?

Önceki modeller, akıcı metinler üretmekte oldukça başarılıydı, ancak o3 ve o4-mini, insan mantığını taklit etmek amacıyla adım adım düşünme programlamasıyla geliştirildi.

Ironik bir şekilde, bu yeni “düşünme” tekniği, sorunun kaynağı olabilir. Yapay zeka araştırmacıları, ne kadar fazla düşünme yaparsa, modelin yanlış yola sapma olasılığının o kadar arttığını belirtiyor.

Yüksek güvenli yanıtlara sahip eski sistemlerin aksine, bu yeni modeller karmaşık kavramlar arasında köprü kurmaya çalışırken yanlış ve tuhaf sonuçlara ulaşabiliyor.

Daha gelişmiş yapay zeka modelleri neden daha az güvenilir oluyor?

OpenAI, yapay zeka halüsinasyonlarındaki artışı, doğrudan düşünme biçimiyle değil, modellerin anlatımındaki kelime bolluğu ve cesaretle ilişkilendiriyor. Yapay zeka, faydalı ve kapsamlı olmaya çalışırken bazen tahminlerde bulunuyor ve teoriyi gerçekle karıştırabiliyor. Sonuçlar son derece ikna edici olabiliyor, ancak tamamen yanlış olabiliyor.

Yapay zeka halüsinasyonlarının gerçek dünyada riskleri

Yapay zeka, hukuki, tıbbi, eğitim veya devlet hizmetlerinde kullanıldığında büyük riskler taşıyor. Bir mahkeme belgesinde ya da tıbbi raporda yanıltıcı bir bilgi, felakete yol açabilir.

Günümüzde ChatGPT nedeniyle avukatlar, uydurulmuş mahkeme alıntıları sağladıkları için yaptırımlara uğradılar. Peki ya bir iş raporunda, okul ödevinde veya devlet politikası belgesinde yapılan küçük hatalar?

Yapay zeka ne kadar hayatımıza entegre olursa, hata yapma olasılığı o kadar azalır. Ancak paradoks şudur: Ne kadar faydalı olursa, yapacağı hataların tehlikesi de o kadar büyür.