Reuters’ın haberine göre ABD Başkanı Donald Trump, görevdeyken elde ettiği başarılar nedeniyle ABD’nin bu yılın gelecek aylarındaki ara seçimlerin yapılmaması gerektiğini söyledi.

Haber kuruluşuna verdiği 30 dakikalık röportajda görevdeyken çok şey başardığını, söyleyen Trump “Düşününce, 2026’da seçim yapmamamız gerek” dedi.

Reuters’a göre Trump, yaklaşan ara seçimlerde Cumhuriyetçi Parti’nin ABD Temsilciler Meclisi veya Senatosu’ndaki kontrolünü kaybetme ihtimalinden duyduğu endişeyi de dile getirdi.

Trump, “Bu derin, psikolojik bir şey ama başkanlığı kazanan ara seçimleri kazanamıyor” dedi.

Beyaz Saray Basın Sekreteri Karoline Leavitt, perşembe günü Trump’ın açıklamalarını soran gazetecilere, Başkan’ın “şaka yaptığını” ve “esprili bir dille konuştuğunu” söyledi

İran’da Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi’nin helikopter kazasında ölmesinin ardından dün yapılan cumhurbaşkanlığı seçimlerinde en çok oyu reformist aday Mesud Pezeşkiyan aldı. Pezeşkiyan’ı katı muhafazakar aday Sait Celili izledi. Hiçbir aday %50’ye ulaşamadığı için seçimler ikinci tura kaldı.

İran seçim kurulunun açıklamasına göre, Azeri Türkü doktor Mesud Pezeşkiyan geçerli 24,5 milyon oyun 10,4 milyonunu aldı. İran’ın nükleer görüşmeler heyeti başkanı Sait Celili ise 9,4 milyon oy elde etti.

Seçimlere katılım oranı %40’a bile ulaşmadı; %39,9 oldu.

İran İslam Cumhuriyeti tarihinde bu son seçim, ikinci tura kalan ikinci seçim olacak. 2005 yılında ikinci turda cumhurbaşkanı seçilen Mahmut Ahmedinejat o dönemde mevcut cumhurbaşkanı Haşimi Rafsancani ile yarışmıştı.

İran’da ikinci tur seçimler 5 Temmuz günü yapılacak.

Fransa’da 30 Haziran Pazar günü yapılacak parlamento seçimleri için yapılan son anketlerde aşırı sağ oy oranını daha da artırmış görünüyor.

Les Echos gazetesinin yaptırdığı seçim ankete göre, aşırı sağcıların bir araya geldiği Ulusal Birlik ilk turda %37 oy oranına ulaşıyor. Bu veri bir hafta önce aynı kuruluşun yaptığı ankette çıkan sonucun 2 puan üstünde.

Son ankette Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un merkez bloku Birlikte Partisi’ne verilen oyların oranı ise %20 çıktı. Sol blok Yeni Halkçı Cephe ise %28 oy elde ediyor görünüyor.

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un aşırı liberal diye tanımlanan politikaları nedeniyle çalışan kesimin sosyo ekonomik haklarının tırpanlanması, aşırı sağın bu derece güçlenmesinde önemli rol oynadığı belirtiliyor.

Bu arada BFM TV’nin yaptırdığı meclis sandalye dağılımı projeksiyonunda aşırı sağ blok, milletvekili meclisinde tek başına hükümet kurma çoğunluğunu elde ediyor.

Aslında Fransa’daki seçim sistemi göz önüne alındığında iki turlu seçimden ötürü sandalye dağılımı öngörüleri pek sağlam olmuyor. Zira 577 seçim bölgesinin bulunduğu Fransa’da ilk turdan sonra birinci gelen partiye karşı diğer partilerden adaylar adaylıktan çekilebiliyorlar.

Yine de oy oranlarıyla ilgili anket sonuçları, Fransa’da piyasalarda ciddi tedirginlik yaratmaya yetti. Adayları ırkçı söylemler ortaya koyan, göçmen karşıtı ve Avrupa Birliği’ne karşı şüpheci aşırı sağın anketlerde ciddi oy oranıyla lider çıkması üzerine Fransa’nın devlet tahvillerinin risk primi 2012 Euro bölgesi krizinden bu yana en yüksek seviyesine yükseldi.

Fransa’da ikinci tur seçimler 7 Temmuz’da yapılacak.

İran’da bir kamuoyu yoklamasında, 28 Haziran’da gerçekleşecek cumhurbaşkanlığı seçiminde yarışan adaylardan reformist Mesud Pezeşkiyan’ın yükselişe geçerek yüzde 24,4’le ilk sırada, oylarında gerileme gözlenen muhafazakar Said Celili’nin yüzde 24’le ikinci sırada yer aldığı belirtildi.

İranlı Öğrenciler Anket Ajansı (ISPA) 22-23 Haziran’da ülke genelinde cumhurbaşkanı seçimine ilişkin yüz yüze gerçekleştirdiği anketin sonuçlarını paylaştı.

Ülkede 31 eyalette 18 yaş üstü 4057 kişiyle yapılan ankette seçime kesin katılacağını veya katılmayı düşündüğünü belirten seçmenlere  “Şu anda cumhurbaşkanlığı seçimleri yapılsa hangi cumhurbaşkanı adayına oy verirsiniz?” sorusu yöneltildi.

Katılımcıların yüzde 24.4’ü oylarında artış gözlenen reformistlerin adayı eski Sağlık Bakanı Pezeşkiyan’a, yüzde 24’ü ise eski Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Celili’ye oy vereceklerini belirtti.

Daha önceki anketlerin bir çoğunda ön sıralarda yer alan Meclis Başkanı Kalibaf yüzde 14,7 ile üçüncü sırada yer aldı.

Diğer adaylardan Emir Hüseyin Kadızadehaşimi yüzde 2, Ali Rıza Zakani yüzde 1.7 ve Mustafa Purmuhammedi yüzde 0.7’de kaldı.

Oy kullanacağını belirtenlerin yüzde 43.9’u kesinlikle sandığa gideceklerini, yüzde 7.7’si büyük olasılıkla katılacaklarını, yüzde 14.8’i bu konuda henüz karar vermediklerini açıkladı.

Ankete katılanlardan yüzde 5.7’si sandığa gitmelerinin düşük ihtimal olduğunu ifade ederken yüzde 27.9’u hiç bir şekilde oy kullanmayacaklarını belirtti.

Eski ABD Başkanı ve 2024 başkanlık seçimlerinin Cumhuriyetçi adayı Donald Trump’ın New York’taki “sus payı” davasında suçlu bulunmasının, ABD’de Kasım ayında düzenlenecek başkanlık seçimini nasıl etkileyeceği uluslararası basının gündemine oturdu.

New York’ta yargılandığı “sus payı” davasında, jüri tarafından hakkındaki tüm suçlamalardan suçlu bulunan Trump’ın mahkumiyet alıp almayacağı 11 Temmuz’da belli olacak.

Söz konusu durum, Trump’ın başkanlık seçiminde yarışmasına engel teşkil etmiyor.

Eski ABD Başkanı ve Cumhuriyetçilerin başkanlık aday Trump, New York’ta aylardır devam eden “sus payı” davasında suçlu bulunurken, medyada Trump’ın davasından çıkan karara ve kararın gelecek süreci ne şekilde etkileyeceğine odaklanıldı.

BBC’nin haberinde, kararın Trump’ın başkanlık yarışını ne yönde etkileyeceğinin bilinmediği belirtilirken, daha önce kilit eyaletlerde yapılan bazı anketlerin, Trump’ın mahkumiyet alması durumunda oy oranının düşeceği yönünde sonuç ortaya koyduğu paylaşıldı.

Trump’ın seçim kampanyası danışmanlarından Brian Hughes ise kararın ardından dijital bağış toplama sisteminin rekor sayıda destek aldığını savundu.

Donald Trump’ın ayrıca seçimde mevcut ABD Başkanı Joe Biden’ı yenmesi durumunda ise Beyaz Saray’da “suçlu bulunan ilk” başkan olarak kayıtlara geçeceği belirtildi.

Kararın ardından müttefiklerinin Trump’ı savunan açıklamalar yaptığına işaret eden BBC, ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Mike Johnson’ın “ABD tarihinde utanç verici bir gün” değerlendirmesine yer verdi.

Eski Arkansas Valisi Asa Hutchinson da “Eski bir başkan ve mevcut adayın ceza gerektiren suç işlediğini görmek kolay değil. Jürinin kararına saygı duyulmalı.” ifadelerini kullandı.

Kararın ardından Trump’ın seçim kampanyasının mercek altına alınacağı yorumu yapılırken, Cumhuriyetçilerden kimlerin Trump’ın savunacağı kimlerin ise yargı sürecini destekleyerek “saf değiştireceğinin” merakla beklendiği vurgulandı.

Trump’a yakın isimlerden adını vermek istemeyen bir kaynak, BBC’ye yaptığı açıklamada, durumu “Cumhuriyetçiler iç savaşı” diye nitelendirdi.

Economist de Trump’ın temyiz başvuru sonucunun yıllar alabileceğina işaret ederek “Hukuk teorisinin karmaşıklığı göz önüne alındığında karar pekala tersine de çevrilebilir.” ifadelerine yer verdi.

Temyiz başvurusundan önce Trump’ın mahkumiyet durumunun birkaç hafta içerisinde belli olacağına işaret eden Economist, ilk kez suçlu bulunan biri için hapis cezasının “pek olası olmadığını” yazdı.

Economist’in haberinde “Trump, bir ihtimal hapis cezası alsa bile itiraz süreci tamamlanana kadar cezaevine gitmez. Bu, Trump’ın içinde bulunduğu dev hukuki tehlike göz önüne alındığında oldukça iyi bir noktada olduğu anlamına geliyor.” ifadeleri kullanıldı.

Trump’a açılan diğer 3 davanın daha önemli olduğuna dikkati çeken Economist ancak bu davalarda kasımdan önce mahkeme sürecinin başlamayacağını bildirdi.

Politico sitesinin konuya ilişkin haberinin “Belirsiz bir siyasi etki” ara başlığıyla verilen kısmında, Trump’ın “sus payı” davasındaki mahkumiyetinin, 2024 başkanlık seçimindeki beklentileri “büyük ölçüde” değiştireceğine yönelik “çok az” kanıt olduğuna değinildi.

Birçok eyalette yapılan anket sonuçlarına göre Trump’ın, Biden’a karşı üstünlüğünü koruduğuna ve bu üstünlüğün dava boyunca da değişmediğine işaret edildi.
Diğer anketlerin de Amerikalıların çoğunun “sus payı” davasını daha az ciddiye aldığını gösterdiği hatırlatıldı.

Associated Press’in (AP) haberinde davanın, başkanlık seçimi öncesi jürinin karar aşamasına gelebildiği tek dava olmasından dolayı önemli olduğu belirtildi.

Trump’ın davasına ilişkin “ABD’nin geleceğini şekillendirebilir” başlığını kullanan ABC News ise Trump’ın “suçlu bulunan ilk eski ABD Başkanı” olarak tarihe geçtiğini, şimdi de “hüküm giyen ilk eski başkan” olup olmayacağı sorusuna cevap arandığını belirtti.

Trump hüküm giyerse bunun ABD Başkanı seçilmesi durumunda teknik olarak bir engel teşkil etmediğine dikkat çeken ABC News, “Ancak böyle bir durumda cezaevinde bulunursa durum işte o zaman karmaşık hale gelebilir.” ifadelerini kullandı.

ABC News, kararın, ABD’de bölünmelere neden olabileceği değerlendirmesinde de bulundu.

Suçlu bulunan ve hüküm giyme olasılığıyla karşı karşıya olan Trump’ın başkan olarak seçilip seçilemeyeceği sorusuna cevap arayan CNN, “Kısaca evet” yanıtına ulaştı.

California Üniversitesi Hukuk Fakültesi profesörlerinden Richard Hasen, ülke anayasasında suçlu birinin ülkenin en yüksek makamına aday olmasına engel teşkil eden bir maddenin bulunmadığını söyledi. Hasen, “Yasal olarak Trump’ın adaylık durumunu değiştiren bir şey yok.” ifadelerini kullandı.

CNN, Trump’ın kasımda yapılacak ABD başkanlık seçiminde oy kullanıp kullanamayacağına ilişkin “Bu tamamen hapis cezası alıp almamasına bağlı bir durum.” değerlendirmesinde bulundu.

İlgili Haber

Jüri kararını açıkladı, 34 suçlamanın hepsinden suçlu bulundu. Trump: “Bu rezalet ve hileli bir duruşmaydı”

Türkiye’deki yerel seçimlerin sonuçları hakkında Washington Post gazetesinde yayımlanan makalede Türkiye’deki yerel seçimlerin dünyada sağ partiler karşısında yenilgiye uğrayan liberal demokratlar için önemli dersler içerdiği belirtildi.

Ishaan Tharoor ve Sammy Westfall imzasını taşıyan makalede, yerel seçimlerde CHP’nin sadece kıyılarda değil, Türkiye çapında başarı elde ettiği vurgulandı ve bu başarıya özellikle İstanbul’da Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın bizzat yoğun kampanyasına rağmen ulaşıldığına dikkat çekildi.

Makalede, ekonomik sıkıntılara karşı seçmenin tepkisinin sandığına yansıdığı vurgulandı ama asıl faktörün CHP’nin başarısını körükleyen dinamik olduğu belirtildi. Bu yeni dinamik, daha önce sadece “şehirli laiklere hitap eden fazla dogmatik ve seçkinci” CHP’de Kemal Kılıçdaroğlu’nun başlattığı açılımın yeni kadrolar tarafından devam ettirilmesi olarak açıklandı.

Yazarlar şu satırları kayda geçirdiler: “CHP’de Kılıçdaroğlu’nun halefi Özgür Özel’den İmamoğlu’na kadar, Erdoğan’a benzer bir kimliğe sahip olduğunu iddia edebilen yeni bir yetenek grubu başı çekiyor. Ve daha geniş koalisyonlar kuruyorlar. Pazar günkü seçimlerde, güneydoğu dışındaki kürt seçmenin desteğini aldılar.”

Makalede, CHP’deki yeni kadronun eşit olmayan oyun alanına rağmen başarılı olduğu vurgulandı.

Yazıda özellikle İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun başarısının üç açıdan başka yerlerdeki liberal demokratlara ders verir nitelikte olduğu belirtildi. Buna göre birincisi “karizma önemli” ve İmamoğlu’nun sadece bir kesimi değil geniş kitleleri heyecanlandıran bir figür olması. İkincisi ise İmamoğlu’nun, CHP’nin seçkinci laik mirası tarafından dışlanan kesimlerle koalisyon oluşturmayı başarması. Üçüncüsü ise İmamoğlu hatta Mansur Yavaş’ın yönetim ve icraattaki başarılı sicillerinin de etkili olması.

Türkiye’de ilk kez bir belediye başkan adayı seçim kampanyasına fon oluşturmak amacıyla NFT satışı yapmaya başladı. İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı seçimlerine bağımsız aday olarak katılan Taylan Yıldız, yaptığı büyük boy NFT resmini kendisine destek olmak isteyenler için piksel piksel satışa çıkardı.

“İnternetçi Abi”  olarak tanınan Taylan Yıldız’ın oluşturduğu ‘hayalimdeki.istanbul’ adresine  girildiğinde, “NFT’den 1 pixel al, hayalindeki İstanbul’u geri al” ifadesiyle karşılaşılıyor.

NFT (Non-Fungible Token) terimi, benzersiz dijital varlıklar için kullanılıyor. Yıldız’ın ‘hayalimdeki Istanbul’ resmî de bu özelliğe sahip. 1 milyon 453 bin pixelden oluşan resmin bir pixeli için 20 Tl ödeniyor. Ödeme kripto para ile yapılabiliyor. Bitcoin hesabı olmayanlar için cüzdan kurulumu konusunda  destek sağlanıyor.

ÇIKACAK RESİM SÜRPRİZ

“Hayalimdeki İstanbul” resminde satılan her pikselin görüntüsü açılıyor. Böylece NFT resmin piksellerinin tamamı satıldığında görselin tamamı ortaya çıkacak. İstanbul Büyükşehir Belediyesi bağımsız belediye başkan adayı Taylan Yıldız, çok sayıda kişinin bu yeni yöntemle destek olduğunu belirterek şunları söyledi:

“ Özellkle gençlerden büyük ilgi var. Bu, eski usul siyasete adeta bir itiraz halini aldı. Yenilikçi, şeffaf ve adaletli bir pencere açtık. ‘NFT’den 1 pixel al, bir tuğla kaldır’ diyorum. Gençlerin sorun çözme gücünü dijital demokrasiyle göstermek istiyorum.”

Rusya’da seçmenler devlet başkanlığı seçimleri için oy vermeye başladı. Oy verme işlemi 3 gün sürecek; doğudan batıya 11 zaman dilimini kapsayan seçim bölgelerinde pazar akşamı sona erecek.

Seçimin en önemli niteliklerinden biri, Rusya’nın Ukrayna’yı işgal etmesiyle başlayan savaştan sonra yapılan ilk seçim olması.

Seçimde Rusya’nın uluslararası yasaları ihlal ederek ilhak ettiği veya işgal ettiği Ukrayna topraklarında, Kırım, Herson, Zaporojye, Donetsk ve Luhansk’ta da oy kullanılıyor.

Vladimir Putin’in 6 yıllık yeni dönem için seçilmesine kesin gözüyle bakılıyor. Rakibi görünen 3 adayın zaten Kremlin yanlısı olduğu, kontrollü muhalefetin isimleri olarak seçimlere girdikleri belirtiliyor.

71 yaşındaki eski KGB yarbayı, 5’inci dönem devlet başkanlığı için seçime giriyor. Adının açıklanmamasını isteyen üst seviyede güçlü bir Kremlin figürü Reuters Haber Ajansına yaptığı değerlendirmede Putin’in devlet başkanlığı için “Hiç şüphe yok ki bu ömür boyu sürecek bir iş” dedi.

Ukrayna’daki savaşın Putin’in oy oranını daha da artırdığı belirtiliyor. Putin’in seçmenler nezdindeki desteği savaştan sonra seçim öncesinde %86 olarak ölçüldü. Savaş başladığında bu oran %71’di.

İran’da 1 Mart Cuma günü yapılan milletvekili seçimlerinde resmi olmayan verilere göre katılım %40 oldu. Bu, 1979’daki İran Devrimi’nden bu yana yapılan seçimlerde en düşük katılım oranını ifade ediyor.

Seçimler öncesinde çeşitli muhalif kesimlerden boykot çağrıları yapılmış, bizzat Dini Lider Ayetullah Ali Hamaney seçmenleri seçime katılmaya çağırmış, üstü kapalı düşük katılımın olumsuz sonuçları olabileceğini açıklamıştı.

Seçimlerde ılımlılar dışarda kaldı. Reformistler ise seçimleri adaletsiz olarak nitelendirdiler ve özgür olmayan bir seçim yapıldığını bildirdiler. Seçim yarışının İran Devrimi’ne bağlı olan sertlik yanlılarıyla düşük profilli muhafazakarlar arasında geçtiği belirtiliyor.

Devrimden sonraki en kötü siyasi kargaşa ve halk protestolarının yaşandığı 2022-2023 döneminden sonra ülke yönetimi, ağır hasar gören meşruiyetini onarmak için seçimlere yüksek katılım umuyordu.

Seçimden önce yapılan resmi anketler ise 61 milyon seçmenin  %41’inin seçimlere katılacağını gösteriyordu.

İran’da 2020’de yapılan seçimlere katılım oranı da %42,5’tu. Bu, o zamana kadarki en düşük seviyeydi. 2020 öncesindeki 2016 seçimlerinde katılım oranı ise %62 idi.

İran İslami Danışma Meclisi, 290 sandalyeden oluşuyor. Bu son seçimlerde 84 yaşındaki dini lider Ayetullah Ali Hamaney’in halefini belirleyecek 88 kişilik Uzmanlar Meclisi üyeleri için de oy kullanıldı.

Oğuz HAKSEVER 

Açıklama bir Yarbay’dan geldi.

Putin Kremlin Sarayı’nda düzenlenen törende Ukrayna muhariplerine ülkenin en yüksek onurlu altın yıldız madalyası taktı.

Törende bulunan Yarbay Arytom Zhoga, çıkışta gazetecilere Putin’le olan diyaloğunu anlatarak “aday olacak” dedi. Bilgi, Rus devlet haber kuruluşlarınca da haberleştirildi. Putin, 2024 seçimlerini kazanırsa 2030 yılına kadar Rusya Devlet Başkanı olacak.

Vladimir Putin, Josef Stalin’den sonra en uzun süre görevde kalan devlet başkanı unvanına sahip bulunuyor.

Putin 26 yıldır görevde. Stalin 32 yıl görevde kalmıştı.