Rahim ağzı kanserinin Dünya’da 45 yaş altı kadınlarda en sık görülen ikinci kanser türü olduğu vurgulanıyor. Ülkemizde de HPV kaynaklı rahim ağzı kanserlerinde artış görüldüğünü belirten Jinekolojik Onkoloji Uzmanı Prof. Dr. Orhan Ünal, ciddiye alınması gereken hastalıkla ilgili hayati bilgiler paylaştı:

Çok eşlilik, erken yaşta cinsel yaşama başlamak (Cinsel ilişki ne kadar erken yaşta olursa ve partner sayısı ne kadar fazla olursa HPV’ye yakalanma oranı da o kadar yüksek oluyor), çok fazla doğum yapmış olmak, uzun süre doğum kontrol haplarının kullanılması ve sigara alışkanlığı gibi koşullar, rahim ağzı kanserinin oluşmasında risk artırıcı nedenler arasında sayılıyor.PauseUnmute

Prof. Dr. Orhan Ünal

HPV aşısı sadece kadınlara değil erkeklere de yapılması gerekir. Özellikle Avustralya’da bu aşılar devlet politikası halinde uygulanmaktadır.

Çünkü virüs erkekten kadına, kadından erkeğe bulaşabilir.

Dolayısıyla bu virüsün sadece rahim ağzı kanserine yol açacağı düşünülmemelidir. HPV erkeklerde de penis kanserine yol açabilir.

HPV aşısı; erkekleri de bu riskten korurken; aynı zamanda hem kadın hem de erkeklerde baş boyun kanserlerine karşı koruyuculuk da sağlar.

Sonuç olarak hem bu virüsün üzücü sonuçlarına maruz kalmamak ve hem de kadınlara bulaştırmamak adına erkeklerin de aşılanması gerekir.

Son yapılan istatistiklerine göre rahim ağzı kanseri Türkiye’de en sık görülen kanserler arasında yer alıyor. Ülkemizde yılda bin 500 kişi bu nedenle hayatını kaybediyor.

Dolayısıyla tarama çok önemli. Bazı ülkelerde vakalarda yaşanan düşüşün sebebi taramaların giderek artmasıdır.

Taramayla istenilen ise, vajinal smear testi ve kansere yol açan HPV (Human Papilloma Virus) tiplerinin belirlenmesi, kolposkopik muayene ve gerekirse biyopsi alınarak yıllar sonra ortaya çıkabilecek kanser öncesi lezyonların saptanabilmesidir.

Rahim ağzı kanserinden korunmak için HPV aşısı yaptırmak şart.

Şu anda bu aşıların 9’lu tipi uygulanmaktadır. Yani aşı, hastalığın en sık görülen 9 tipine karşı çok büyük oranda koruyuculuk sağlar.

Aşılama ise 9 yaşından 26 yaşına kadar yaptırılabilir. 9-11 yaşları arasında hem kız hem erkeklerde başlanabilir.

15 yaşına kadar 2 doz, 15-26 yaş arasında 3 doz şeklinde (0, 2 ve 6 ay arayla) önerilmektedir.

26 yaşından 46 yaşına kadar yaptırabilir ancak koruyuculuk oranı erken yaşlara biraz daha düşük olur. Çünkü en fazla antikorun oluşacağı dönem, erken yaşlardır.

Bu aşıların daha önce 4’lü tipini yaptıranlar da aşılamanın üzerinden bir buçuk yıl geçtikten sonra 9’lu tipini yaptırabilirler.

Aşı yaptırılsa bile rahim ağzı kanseri taramalarına devam etmek gerekiyor. Nasıl ki Covid-19 aşısını yaptıran kişiler maske ve mesafeye devam ediyorsa, HPV aşısı sonrasında da aynı
şekilde taramalar devam etmeli.

Düşük riskli tiplerde kanser oranları daha düşük. Olsa da bu riske karşı taramalar önem taşıyor.

Rahim ağzı kanseri belirtileri arasında en yaygın görüleni vajinal kanamadır. Vajinal kanama, adet dönemleri dışında, cinsel ilişkiden sonra ya da menopoz sonrası dönemde görülebilir.

Sık görülen diğer bir belirti de cinsel ilişki sırasında ağrı hissedilmesidir. Normal olmayan aşırı vajinal akıntı, adet döngüsünün anormal şekilde bozulması rahim ağzı kanserinin belirtilerden bazılarıdır.

Haber, Medical Journal of Lancet adlı bilimsel dergide yayımlandı. Birleşik Krallık’ta yapılan araştırmaya göre, kadınlarda rahim ağzı karserine yol açan; kısa adı HPV olan Papillomavirüs’e karşı geliştirilen aşının koruma oranı yüzde 87!

Rahim ağzı kanseri aşısı ergenlik gelişmeden önce uygulanıyor. 

SONUÇLAR İÇİN BEKLENDİ

Aşının yararlılık sonucunu belirlemek için 10 yıldan beklemek gerekti. Çünkü 12-13 yaşındaki kızlara uygulanması gerekiyor. Aşı ergenlik geliştikten sonra etkili olmuyor. Kız çocuklarında aşılanma yaşı arttıkça aşının koruma oranı da düşüyor. 14 ila 16 yaşlarında aşı olan kızlarda rahim kanserine yakalanma oranı yüzde 62’ye düşüyor. 16-18 yaşları arasındaki kızlara uygulandığında ise koruma oranı yüzde 24’e iniyor.

                 Rahim Ağzı Kanseri’nde yaş ilerledikçe etki oranı düşüyor.

ÖNE ÇIKAN 2 AŞI VAR: CERVARIX VE GARDASIL

Birleşik Krallık’ta 2011 yılında başlayan uygulamada Cervarix adlı aşı kullanılmıştı. Britanya 2012 yılında daha etkili olduğu düşünülen Gardasil’i uygulamaya başladı. Alınan son veriler, Cervarix’in sonuçları. Yani gelecek yıl daha da etkili sonuçlar alınabilir.

Sonuçlar Cervarix adlı aşının verileri. Daha etkilisinin sonuçları 2022’de açıklanacak . 

BİR VİRÜS VE YOL AÇTIĞI KANSERLER

HPV (Human Papillomavirus), kadınlarda rahim ağzı kanserinin yanısıra erkek genital organlarında ve ağızda, gırtlakta da kansere yol açıyor.

Dünya Sağlık Örgütü’nün verilerine göre, HPV aşısı Türkiye’de de dahil 57 üye ülkede uygulanıyor. Ancak bu aşıdan yararlanma da yoksul ülkeler kötü durumda. DSÖ, yoksul ülkeler için HPV aşısı temin sorununun 2024 yılında çözüleceğini umuyor.

Haber  : Oğuz Haksever