Belirtiler

Otizm belirtileri genellikle 2-3 yaş civarında fark edilmeye başlar. En sık görülen özellikler şunlardır:

Sosyal iletişimde zorluk: Göz teması kurmada güçlük, akranlarıyla oyun oynamakta isteksizlik, duyguları anlamakta zorluk.

Tekrarlayan davranışlar: Sallanma, el çırpma, aynı rutinlere bağlı kalma.

İlgi alanlarında sınırlılık: Belirli konulara aşırı yoğunlaşma, sıra dışı nesnelere ilgi duyma.

Dil gelişiminde farklılık: Konuşmada gecikme, ekolali (duyduklarını tekrar etme) veya farklı bir konuşma tarzı.

Nedenleri

Otizmin kesin nedeni henüz bilinmemektedir. Ancak genetik faktörler, beyin gelişimindeki farklılıklar ve çevresel etkenlerin birlikte rol oynadığı düşünülmektedir. Anne-baba tutumlarının otizme neden olmadığının altı özellikle çizilmelidir.

Tanı

Tanı, uzman hekimler tarafından yapılan gözlem, gelişimsel öykü ve özel testlerle konulur. Erken tanı, çocuğun eğitim ve destek süreçlerine daha hızlı başlanabilmesi açısından son derece önemlidir.

Tedavi ve Destek

Otizm tamamen ortadan kaldırılabilen bir durum değildir; ancak uygun eğitim, terapi ve aile desteğiyle bireylerin yaşam kalitesi büyük ölçüde artar. Kullanılan başlıca yaklaşımlar:

Özel Eğitim Programları

Dil ve konuşma terapisi

Ergoterapi (duyu bütünleme)

Davranış terapileri (ABA vb.)

Aile danışmanlığı ve rehberliği

Ailelere Öneriler

Erken fark edilen belirtilerde vakit kaybetmeden bir uzmana başvurun.

Çocuğunuzu başka çocuklarla kıyaslamayın.

Onun güçlü yönlerini destekleyin, küçük gelişmeleri fark edip takdir edin.

Sabırlı ve sevgi dolu bir yaklaşım sergileyin.

 Unutulmamalıdır ki otizm bir hastalık değil, farklı bir gelişim biçimidir. Doğru destekle, otizmli bireyler de topluma değer katan, üretken ve mutlu bireyler olabilirler.

Derya YAĞMUR

Dünyanın birçok yerinde popüler olan premium su markası Fiji, plastik kirliliği konusunda yapılan ciddi bir suçlamayla karşı karşıya kaldı. Plastik Kirliliği Kuruluşu, Fiji’nin şişelenmiş sularında mikroplastik ve bisfenol-A (BPA) bulunduğunu iddia ederek, şirket hakkında dava açtı.

Kanser ve Otizme Yol Açabileceği İddiası

Kuruluş, laboratuvar testlerinde Fiji markasının sularında mikroplastikler ve BPA tespit ettiğini ileri sürdü. Bu maddelerin, kanser, doğurganlık sorunları, otizm, kardiyovasküler hastalıklar ve ölüm gibi sağlık problemlerine yol açabileceği belirtiliyor. Ancak bu iddialara dair kamuya açık bir araştırma bulunmuyor.

Fiji’den Yanıt ve Hukuki Süreç

Fiji Su markasının sözcüsü, bu iddiaları reddetti ve aldatıcı olduklarını belirterek karşı dava açacaklarını duyurdu. Ayrıca, şirket, plastik kirliliği sorununa katkı sağladığı suçlamalarını da reddetti.

Plastik Kirliliği Kuruluşu ise dava sırasında maddi tazminat talep etmediklerini, sadece Fiji markasının yanıltıcı reklamlarının durdurulmasını ve Kaliforniya Tüketici Gizliliği Yasası (CCPA) kapsamında hukuka aykırı sayılmasını talep ettiklerini açıkladı.

Çinli bilim insanları otizm semptomlarını tedavi edebileceğini öne sürdükleri bir aşı geliştiriyor.

Şangay merkezli araştırmacılar, otizm belirtileriyle ilişkili olarak DNA’daki belirli bir mutasyonu değiştiren bir gen düzenleme ilacını farelere enjekte etti.

Araştırmacılar, elde ettikleri sonuçların, spektrum bozukluğu olan insanlara yardım etmek için kullanılabileceğini gösterdiğini söyledi.

Şangay Jiao Tong Üniversitesi Tıp Fakültesi ve Fudan Üniversitesi’nden bilim insanları, aşılanan genetik özelliğe sahip farelerin davranışsal ve sosyal sorunlarının tamamen tersine döndüğünü kaydetti.

Otizm spektrum bozukluğu (OSB), MEF2C genindeki bir mutasyonla ilişkilendiriliyor. Arızalı DNA, beyindeki önemli gelişim süreçlerinde sorunlara neden oluyor.

MEF2C geni hem anne karnında hem de çocukluk döneminde nörogelişimde oldukça büyük rol oynamasıyla biliniyor. Frontal korteks ve hipokampus gibi öğrenme ve hafızanın ayrılmaz bir parçası olan beyin bölgelerinde işleyen programları düzenliyor.

Otizm genellikle çocuklarda teşhis ediliyor ve 2020 yılında yaklaşık 36 çocuktan birine teşhis konuldu. Bu, 2021 verilerine göre 44’te bir ve 2006’daki 110’da 1’e göre önemli bir artışa işaret ediyor.

Uzmanlar, vakalardaki artışın mutlaka otizmin arttığı anlamına gelmediğini, ancak farkındalıktaki artışın doktorların bunu daha iyi tespit ettiği anlamına geldiğini söylüyor.

Daily Mail

Cardiff Üniversitesi araştırmacıları, otizm özelliklerine sahip çocukların oyuncak bebek oyunu sırasında sohbet ederken sosyal işlemeyle ilişkili beyin aktivitesinde artış gösterdiğini buldu.

Araştırmacılar, oyuncak bebek oyunuyla uğraşırken başkalarıyla daha geniş sosyal etkileşimin, bu çocuklar için sosyal gelişime giden eşsiz bir yol olduğunu öne sürüyor.

Nörotipik çocukların oyuncak bebeklerin düşüncelerini ve duygularını tartışma olasılıkları daha yüksek olduğu gözlemkendi.

Araştırmacılar, her iki grubun da oyuncak bebek oyununu sosyal senaryoları uygulamak ve sosyal becerileri geliştirmek için bir araç olarak kullanarak bundan faydalanabileceğini söyledi.

Baş araştırmacı Dr. Sarah Gerson şunları söyledi: “Çalışmamız, oyuncak bebek oynamanın, nörogelişimsel profilleri ne olursa olsun, çocuklarda sosyal süreçleri teşvik edebildiğini gösteriyor.

“Bulgular, tüm çocukların, hatta genellikle otizmle ilişkilendirilen nörodiverjan özellikler sergileyenlerin bile, oyuncak bebek oyununu sosyal senaryoları uygulamak ve empati gibi sosyal becerileri geliştirmek için bir araç olarak kullanabileceğini ortaya koyuyor “