Avrupa güvenlik mimarisi açık biçimde çözülme sürecine girmiştir. 

Barış söylemleri yoğun biçimde dile getirilse de, Rusya Federasyonu’nun Ukrayna’nın doğusunda sahadaki kontrolünü büyük ölçüde tahkim ettiği görülmektedir. 

Diplomatik girişimler devam ederken, çatışmalar fiilen sona ermiş değildir.

ABD cephesinde ise dikkat çekici bir tablo ortaya çıkmaktadır. 

Donald Trump’ın maksimalist taleplerinin sınırlandırılamadığı, dış politika söyleminin giderek daha iddialı bir çerçeveye oturduğu gözlemlenmektedir. 

Venezuela sonrası Vashington yönetiminin odağını Danimarka’ya bağlı özerk bölge Grönland’a yöneltmesi bu bağlamda önemlidir. 

Panama Kanalı’nın da eş zamanlı olarak gündeme taşınması, ABD merkezli yeni bir küresel güç tasarımının işaretleri olarak okunabilir.

Kuzey Kutbu’nda, Norveç’e bağlı Svalbard takımadalarının da ilerleyen süreçte jeopolitik rekabetin konusu haline gelmesi ihtimali göz ardı edilmemelidir.

Ortadoğu’da ise Gazze krizi ve İran’daki gelişmeler tüm ağırlığıyla devam etmektedir. 

Avrupa’nın genelince kabullenilmeyen, Trump tarafından BM’ye alternatif görülen ve Türkiye’nin de yer aldığı Barış Kurulu’nda sürecin uzun, karmaşık ve sancılı olacağı açıktır. 

Hamas’ın silahsızlandırılması, İsrail’in Filistinli bir yönetimi tanıması ve Gazze’nin yeniden inşası temel başlıklar olarak duruyor.

Açlık ve insani krizle karşı karşıya kalan yaklaşık iki milyon Filistinlinin geleceği ise hala belirsizliğini korumaktadır.

Kullanım süresi dolan SDG/YPG/PYD Fırat doğusuna sürülürken, anayasada vaz edilen bazı maddelerin Suriye’nin üniter yapısına halel getireceği beklenmelidir. 

İran’da artan gerilim ve Şanghay İş birliği Örgütü bağlamında yaşanabilecek olası kırılmalar da küresel belirsizliği derinleştirecektir. 

Bu genel tablo içerisinde Türkiye’yi doğrudan ilgilendiren yeni bir jeopolitik hat ortaya çıkmıştır. 

İsrail, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ve Yunanistan ekseninde şekillenen bu yapı, Türkiye’yi güneyden ve batıdan çevrelemeyi hedefleyen bir stratejiye işaret etmektedir. 

ENOSİS ideali, Doğu Akdeniz enerji kaynakları ve deniz yetki alanları üzerinden yürütülen girişimler bu stratejinin temel unsurlarıdır.

1982 Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi çerçevesinde Yunanistan’ın Ege Denizi’nde karasularını 6 milin ötesine çıkarma ısrarı, bölgenin kendine özgü coğrafi ve hukuki niteliği nedeniyle Türkiye tarafından kabul edilmemektedir. 

Türkiye’nin bu konudaki tutumu nettir ve zorlayıcı diplomasi kapsamında 8 Haziran 1995 tarihli TBMM deklarasyonu ile açık biçimde kayıt altına alınmıştır.

Kuralın eksiksiz biçimde uygulanması halinde, Yunanistan Ege Denizi’nin yaklaşık %70’ine hakim olacak, açık deniz alanı %51’den %19’a düşecektir. Türkiye’nin karasuları Ege’nin %10’undan daha az bir bölümünde kalacaktır. 

Türkiye’nin karasuları kayda değer biçimde genişlemezken, Yunanistan’ın hakimiyeti dramatik şekilde artacaktır.

Akdeniz ile Türkiye’nin batı sahilleri arasında seyir yapan Türk gemileri Yunan karasularından geçmek zorunda kalacak; bu durum Türkiye’nin denizlerdeki hareket alanını neredeyse sıfırlayacaktır.

Ege’de yaratılacak bir oldu-bitti, sadece Türkiye ile Yunanistan’ı değil, NATO’nun güney kanadını da kilitleyecektir. Atina’nın bu riski gerçekten göze alıp alamayacağı ise hala cevapsız bir sorudur.

Ege ve Doğu Akdeniz’de Türkiye’yi uluslararası hukuk kurallarını hiçe sayan mütecaviz ülke konumuna sokmak isteyenlerin, nefes alışlarındaki sinsiliğin, gülüşlerinin altındaki sahtekarlığın görülmesi gerekir.

Bu aşamada dikkat çekici bir gelişme, “Anadolu Türk Deniz Görev Kuvveti’nin 20 Ocak–16 Nisan tarihleri arasında Akdeniz, Atlantik Okyanusu ile Kuzey ve Baltık denizlerini kapsayan bir görev ve tatbikata gönderilmesidir.

Son sözse; İttifaklar, her zaman kazananı olan oyunlar değildir.

İsmet HERGÜNŞEN

Azak Denizi kıyısındaki stratejik kent Mariupol, 2014 yılı itibariyle yük trafiği açısından Ukrayna’nın en büyük beşinci limanı ve Azak Denizi’ndeki en işlek ticari deniz merkezi konumunda yer alıyordu.

Ukrayna için sembol bir kent olan Mariupol, savaştan önce Ukrayna ordusu ve Donetsk bölgesindeki ayrılıkçı gruplar arasında sıcak bir cephe hattı konumundaydı.

Rus güçleri ve ayrılıkçı grupların Mariupol’da tam kontrol sağlaması durumunda;

Luhansk’tan, Donetsk’e ve Kırım’a kadar bir kara koridoru oluşturulacak. Böylece mevcut konjonktürde Ukrayna’nın, Azak Denizi ile bağlantısı tamamen kopacak.
Rusya, Donbas’taki desteklediği ayrılıkçı gruplar ile Kırım’daki askeri birliklerini birleştirerek, ‘askeri tampon’ oluşturacak.
Rusya, Donbas ve Kırım arasındaki deniz taşımacılığı süresi kısalacak ve lojistik hacim artacak.

Ukrayna’nın, sanayi merkezi açısından ülkedeki can damarlarından biri olan demir ve çelik üretim tesisleri, Rusya’nın kontrolüne geçecek.
Rusya, Mariupol’u ele geçirirse; bölgedeki limanı ve önemli fabrika tesislerini kontrolü altında tutarak, sadece coğrafi anlamda değil ekonomik olarak da Azak Denizi ve Kerç Boğazı üzerinde üstünlük kuracak. Ayrıca Rusya, Azak Denizi’ni tamamen ‘Rus Denizi’ haline getirecek.

Mariupol Son Durum Savaş Haritası (19 Mart)

Mariupol, Rus kuvvetleri ve ayrılıkçı gruplar tarafından tamamen kuşatılmış durumda. Fakat şehir merkezi içerisinde meskun mahal çatışmaları sürüyor. Rus kuvvetleri, Mariupol’u kuşatmış olsa da henüz tam olarak ele geçirebilmiş değil.

Kaynak:Stratejik Ortak

Rusya’nın Ukrayna’ya saldırıları 7. gününde..

Harkov Valisi, bombardıman altındaki kentteki son durumu açıkladı.

Vali, Rus bombardımanında en az 21 kişinin yaşamını yitirdiğini, 112 kişinin de yaralandığını söyledi.

Herson Valisi ise kentin tamamının Ruslar tarafından kuşatıldığını aktardı.

Öte yandan, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, 6 günlük savaşta yaklaşık 6 bin Rus’un öldürüldüğünü söyledi.

Zelenski, Rusya’nın bombalar, saldırılar ve roketlerle Ukrayna’yı yenemeyeceğini belirtti.