Türkiye’den TC vatandaşlarının yurt dışında yaptığı gayrimenkul alımı 2023 yılında %163,7 arttı.

Merkez Bankası verilerine göre, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları 2023 yılında yurt dışında gayrimenkul yatırımları için 2 milyar 86 milyon dolar harcadılar. 10 yıl önce bu tutar 130 milyon dolardı. Bu veriye göre Türklerin yurt dışında yaptığı gayrimenkul yatırımları veya alımları 10 yılda 22 kat artmış oldu.

Uzmanlara göre Türk yatırımcıların gayrimenkul alımları Abd, Birleşik Arap Emirlikleri, Karadağ ve İngiltere’de yoğunlaşıyor. 2023’te yatırım ve ikamet amacıyla E2 vizesinden faydalanıp Amerika Birleşik Devletleri’ne yerleşenlerde de yüzde 115 artış oldu.

Uzmanlara göre, Türkiye’de konut politikaları fiyatların düşeceği algısını oluşturdu ayrıca %25 kira artış tavan kuralı ile enflasyon arasındaki dengesizlik, Türklerin konut yatırım davranışlarını yurtdışına yöneltti. Yurtdışında ise özellikle mortgage oranlarının artması ile birlikte satışa talep azalıp kiraya talep artınca kira getiri oranları döviz bazında cazip hale geldi. Bu da Türk yatırımcılar için önemli bir motivasyon oldu.

Yurt dışında gayrimenkul alımı için aracılık yapan kuruluşlar, dövizi olup da yurt dışında gayrimenkul edinmek isteyenlerin mağdur olmamak için uzman kuruluşların danışmanlık hizmetlerinden yararlanması gerektiğini belirtiyorlar.

Türkiye’de konut satışlarında bütün kategorilerde ciddi düşüş var. En büyük düşüş kredili konut satışlarında oldu. Ocak ayında bütün Türkiye’de topu topu 5,915 ipotekli konut satışı yapıldı.

Gayrimenkul değerleme kuruluşu Endeksa’nın saptamalarına göre kredili konut satışları 2024 Ocak ayında 2023 yılı ocak ayına göre %63,5 azaldı. İpotekli konut satışlarının toplam konut satışlarındaki payı %7 oldu.

İpotekli konut satışlarında önceki aylarda da gözlemlenen azalmanın sürmesi fiyatların artmasına, yüksek kredi faizleriyle ve krediye erişimin zorlaşmasıyla açıklanıyor. Türkiye’de konutların değer kazanma oranı da yavaşladı. Bir önceki yılın ocak ayına kıyasla Türkiye’de konutlar %73 değerlendi. Oysa bu oran Aralık 2023’te %84 seviyesindeydi.

Türkiye’de yeni konut satışı %8 geriledi. İkinci el konut satışlarındaki gerileme daha yüksek. İkinci el satışlar gecen yılın ocak ayına göre %22 geriledi.

Endeksa’nın saptamalarına göre, Türkiye’de ortalama konut fiyatı 3 milyon 136 bin ₺ oldu. Ortalama konut fiyatı en yüksek il ise 7 milyon 193 bin ₺ ile Muğla.

O arada depremde ağır yıkım gören Hatay Türkiye’nin konutun en çok değerlendiği  iller arasında birinci sırada yer aldı. Hatay’ı Erzurum ve Muğla izledi.

Türkiye genelinde konut satışları haziranda geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 44.4 gerileyerek 83 bin 636’ya düştü.

Konut satışları ocak-haziran döneminde ise geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 22.1 azalışla 565 bin 779 olarak gerçekleşti.

Haziranda konut satışlarında İstanbul 13 bin 578 konut satışı ve yüzde 16.2 ile en yüksek paya sahip oldu. Satış sayılarına göre İstanbul’u 7 bin 325 konut satışı ve yüzde 8.8 payla Ankara, 4 bin 503 konut satışı ve yüzde 5.4 payla Antalya izledi. Konut satış sayısı en az iller sırasıyla 17 konutla Ardahan, 29 konutla Hakkari ve 44 konutla Tunceli olarak belirlendi.

Türkiye genelinde ipotekli konut satışları haziranda geçen yılın aynı ayına göre yüzde 66.8 azalış göstererek 13 bin 463 oldu. Toplam konut satışları içinde ipotekli satışların payı yüzde 16.1 olarak kayıtlara geçti.

Ocak-haziran döneminde gerçekleşen ipotekli konut satışları ise geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 28.6 azalışla 121 bin 530’a geriledi.

Yabancılara konut satışı azaldı

Buna göre, Türkiye genelinde haziranda yabancılara 2 bin 625 konut satıldı. Yabancılara yapılan konut satışları, haziranda yıllık bazda yüzde 69,6 azalış kaydetti. Söz konusu ayda toplam konut satışları içinde yabancılara yapılan konut satışının payı yüzde 3,1 oldu.

Yabancılara yapılan konut satışlarında ilk sırayı 1004 konut satışı ile Antalya aldı. Bu ili 760 konut satışı ile İstanbul ve 223 konut satışı ile Mersin takip etti. Yabancılara yapılan konut satışları ocak-haziran döneminde ise geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 45.5 azalarak 19 bin 275 olarak gerçekleşti.

Türkiye genelinde ilk el konut satış sayısı, haziranda geçen yılın aynı ayına göre yüzde 42.1 azalarak 25 bin 886, toplam konut satışları içinde ilk el konut satışının payı yüzde 31 oldu. İlk el konut satışları ocak-haziran döneminde ise geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 17.9 azalışla 171 bin 158 olarak gerçekleşti.

2. ikinci el konut satışının payı yüzde 69 oldu

Türkiye genelinde 2. el konut satışları haziranda geçen yılın aynı ayına göre yüzde 45.4 azalış göstererek 57 bin 750’ye geriledi. Toplam konut satışları içinde 2. ikinci el konut satışının payı yüzde 69 oldu. İkinci el konut satışları ocak-haziran döneminde ise geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 23.8 azalışla 394 bin 621 olarak kayıtlara geçti.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), ‘Ekim 2022 Konut Satış İstatisleri’ni açıkladı.

Buna göre, Türkiye genelinde konut satışları ekim ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 25,3 azalarak 102 bin 660 oldu.

Konut satışlarında İstanbul 16 bin 987 konut satışı ve yüzde 16,5 ile en yüksek paya sahip oldu.

Satış sayılarına göre, İstanbul’u 8 bin 146 konut satışı ve yüzde 7,9 pay ile Ankara, 6 bin 323 konut satışı ve yüzde 6,2 pay ile Antalya izledi.

Konut satış sayısının en az olduğu iller sırasıyla 30 konut ile Hakkari, 42 konut ile Ardahan ve 69 konut ile Bayburt oldu.

Konut satışları Ocak-Ekim döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 6,7 artışla 1 milyon 159 bin 853 olarak gerçekleşti.

Türkiye genelinde ikinci el konut satışları ekim ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 26,7 azalış göstererek 69 bin 968 oldu.

Toplam konut satışları içinde ikinci el konut satışının payı yüzde 68,2 oldu.

İkinci el konut satışları ocak-ekim döneminde ise bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 7,6 artışla 815 bin 43 olarak gerçekleşti.