Dünya Sağlık Örgütü’nün yeni yayımladığı rapora göre, geçen yıl dünya genelinde kızamık vakası sayısı bir önceki yıla göre yüzde 20 artışla 10,3 milyona ulaştı.

Raporda, 2023 yılında dünya genelinde kızamık nedeniyle yaklaşık 107 bin 500 kişinin hayatını kaybettiği, en çok 5 yaş altı çocukların etkilendiği belirtildi.

Kızamık, genellikle yüzde başlayıp aşağı doğru yayılan ve çoğunlukla daha büyük lekeler halinde birleşen, belirgin kırmızı, benekli döküntülerle karakterize, son derece bulaşıcı bir virüstür.

Hem çocuklar hem de yetişkinler, ciddi bir akciğer enfeksiyonu olan zatürre veya beyinde şişme olan ensefalit gibi potansiyel olarak ölümcül komplikasyonlar geliştirebilir. Ayrıca sağırlığa, uzun vadeli zihinsel engelliliğe ve hamilelik sırasında komplikasyonlara yol açabilir.

Kızamık salgını, üç veya daha fazla ilişkili vaka olarak tanımlanırken, yıkıcı salgınlar, bir yılda 1 milyon kişide 20 veya daha fazla vaka olarak tanımlanmaktadır.

Çocuklara kızamık aşısının iki dozunu öneriliyor; ilk doz 12 ila 15 aylıkken başlayıp, ikinci doz dört ila altı yaş arasında herhangi bir zamanda uygulanmalı.

Kızamık vakalarına ilişkin Sağlık Bakanı Fahrettin Koca açıklamalarda bulundu.

Koca, “Bizde de bölgesel, İstanbul ağırlıklı olmak üzere vakalar var. Vakaların yüzde 86’sı İstanbul’da. Ama dediğim gibi kontrol altında” dedi.

Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’ndeki kabine toplantısı sonrası gazetecilerin sorularını yanıtladı.

“Kızamık salgını iddialarının” hatırlatıldığı Bakan Koca, “Bir salgın durumu söz konusu değil, kontrol altında. Tespit edilen tüm vakalar için gerekli tedaviler uygulanıyor. Ayrıca filyasyon çalışmaları son derece sıkı şekilde yapılıyor” ifadelerini kullandı.

Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, şu an göç nedeniyle birçok ülkede kızamığın arttığına dikkati çekerek, şunları kaydetti:

“Bizde de bölgesel, İstanbul ağırlıklı olmak üzere vakalar var. Vakaların yüzde 86’sı İstanbul’da. Ama dediğim gibi kontrol altında. Mobil sağlık ekiplerimizle takibini yapıyoruz. Vatandaşımızın hızla, eksik veya hiç aşısı yapılmayan çocuğu varsa yaptırmasını özellikle öneriyoruz. Biz 3 doz aşıyı bu dönemde önemsiyoruz. ilk iki doz 9 ve 12. aylarda, üçüncü doz ise 4 yaşında yapılmalı. Aile hekimlerimiz başta olmak üzere mobil ekiplerimizle de yaygın aşılamayı sürdürüyoruz.”

Sağlık Bakanlığı, kızamık vakalarının artığına dikkati çekerek, önlemlerin artırılmasını istedi.

Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü’nden valiliklere gönderilen yazıda, dünyada ve Türkiye’de kızamık virüsünün dolaşımının devam ettiği, hastalığın da solunum yolu ile bulaştığı anımsatılarak, önlemlerin artırılarak sürdürülmesi gerektiği vurgulandı.

Yazıda, şöyle denildi:

“Dünya genelinde son yıllarda yaşanılan aşı kapsayıcılığındaki düşüşler, zayıflamış kızamık sürveyansı ve Covid-19 nedeniyle aşılama faaliyetlerinde meydana gelen kesintiler ve gecikmelerin yanı sıra 2022-2023 yıllarında devam eden vakalar, kızamığın dünyanın her bölgesinde tehdit olabileceği anlamına geldiği, dünya sağlık örgütü tarafından bildirilmiştir. Ülkemizde de son dönemlerde kızamık vaka bildirimleri yapılmaktadır. Bu nedenle kızamığa karşı alınabilecek önlemlerin bir kez daha hatırlatılmasına ihtiyaç duyulmuştur.”

‘

TTB, Merkez Konseyi, Halk Sağlığı Kolu, Aile Hekimliği Kolu, Pandemi Aşı Çalışma Grubu ve Aşı Çalışma Grubu’nun hazırladığı ortak metni kamuoyuyla paylaştı.

Düzenlenen basın toplantısında, Türkiye kızamık vaka artışlarına dair veriler duyuruldu. Açıklamaya göre, 2023 yılının ilk dört ayında kızamık ön tanısıyla 2.005 kişi incelendi. 1.440 tanı doğrulandı; 242 kişi hastaneye yatırıldı. Eksik aşılıların çoğunlukta olduğu belirlendi. 1 yaş altında olan çocukların neredeyse tamamının aşısız olduğu tespit edildi. Elde edilen verilere göre, 1-4 yaş arası vakalarınsa yarısından fazlası aşısız.

“AŞI BİREYİN TERCİHİNE BIRAKILMAMALI”

TTB, aşı olmada sorumluluğun bireye yüklenmesine karşı çıkıyor.

Hekimlerin demokratik kitle örgütüne göre kısa sürede alınması gereken önlemlerden bazıları şöyle:

-Vaka görülen bölgelerde 6/9 ay -15 yaş arası tüm çocuklara aşılı olup olmadığına bakılmaksızın mutlaka bir doz aşı yapılmalıdır.

-Henüz vaka görülmeyen bölgelerde 9 aydan itibaren eksik aşılı çocukların kızamık aşıları tamamlanmalıdır.

-Özellikle ikinci doz kızamık aşı kapsamının yükseltilmesine yönelik özgün bir program geliştirilmelidir.

-İkinci dozun ilkokul birinci sınıftan 48. aya çekilmesi ve sorumluluğunun aile hekimlerine devredilmeli, 2,5 milyonu bulan aşısız okul çağı çocuk bir an önce aşılanmalıdır.

-Tüm döküntülü hastalık yakınmaları kızamık yönünden değerlendirilmeli ve mutlaka numune alınmalıdır.

-Toplum aşı konusunda bilgilendirilmeli, yanlış/ yanlı haberlerin sağlık bakanlığı yetkileri tarafından da üzerine gidilmelidir.

-Mülteci-göçmen nüfusa yönelik koruyucu hizmetlere yoğunlaşılmalı, aşısız çocuk bırakılmamalıdır.

BM’den ‘Başka salgınlar da yolda’ uyarısı

Birleşmiş Milletler (BM), kızamık vakalarının bu yıl Covid-19’un neden olduğu aksaklıklar nedeniyle dünya genelinde yaklaşık yüzde 80 arttığını duyurdu.

Hastalığın yükselişinin başka hastalıkların salgınlarının muhtemel olduğunu gösterdiği konusunda uyarıda bulunuldu.

BM’nin çocuk ajansı Unicef ​​ve Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) yaptığı açıklamada, Corona virüs pandemisinin dünya çapında Covid-19 dışı hastalıklara yönelik aşı kampanyalarını kesintiye uğrattığını ve 200 milyonu aşkın insanın tehlikede olduğunu aktardı.

Kızamık, çoğunlukla çocuklara saldıran bir virüsün neden olduğu hastalığa deniliyor. En ciddi komplikasyonlar körlük, beyin şişmesi, ishal ve şiddetli solunum yolu solunum yolu enfeksiyonlarını içeriyor. Pek çok ülke bu hedefin çok gerisinde kalsa da, en az yüzde 95 oranında aşılama, kızamığın yayılmasını önlemenin en iyi yolunu oluşturuyor.

BM ajanslarından alınan yeni verilere göre, bu yılın Ocak ve Şubat aylarında küresel olarak 17 bin 300’den fazla kızamık vakası rapor edilirken, geçen yıl bu aylarda yaklaşık 9 bin 600 kızamık vakası kaydedildi. Veriler, Nisan ayına kadar olan 12 ayda, çoğu Afrika ve Doğu Akdeniz’de olmak üzere 21 büyük ve yıkıcı kızamık salgını olduğunu gösterdi.

Unicef’in bağışıklama bölümünde kıdemli sağlık danışmanı olan Christopher Gregory, AFP’ye kızamığın “aşı ile önlenebilir en bulaşıcı hastalık” olması nedeniyle bir uyarı işareti olarak görülmesi gerektiğini söyledi.

Gregory, “Kızamık, bağışıklama sistemindeki bu zayıflıkların nerede olduğunu bize gerçekten gösteriyor. Özellikle en kırılgan, sağlık sistemlerinin zayıf olduğu, bu salgınların yanı sıra hala Covid’-19’un etkileriyle başa çıkmaya çalıştıkları ülkeler için endişeliyiz” dedi.

Diğer taraftan BM verilerine göre, son 12 ayda açık ara en fazla kızamık vakası kaydedilen ülkeler Somali, Yemen, Afganistan, Nijerya ve Etiyopya oldu. Tüm bu ülkelerde savaş ve çatışmaların yaşandığı biliniyor. Bu nedenle, 2017-2017-2019 yılları arasında Avrupa’nın en yüksek kızamık oranını kaydettikten sonra Ukrayna’daki savaşın ülkede salgın hastalıkları yeniden canlanmayı tetikleyebileceğine dair korkular bulunuyor. Gregory, savaş başladığından beri Ukrayna’da herhangi bir hastalığı takip etmenin çok zor olduğunu bildirdi.