Sözcü’nün haberine göre raporda, 1956 yılında Güney Ege’de meydana gelen Amorgos depremine atıf yapılarak, geçmişte yaşanan tsunamilerin etkileri hatırlatıldı.

“Kilimli (Kalimnos) Adası’nda 2.5 metre yüksekliğinde dalga oluşmuş, kıyıdan 1.5 kilometre içeriye kadar su baskını yaşanmıştı. Ünye (İos), İncirli (Nisyros), Batnaz (Patnos), Papazlık (Tilos) ve Lipsi (Lipsos) adalarında büyük maddi hasar meydana gelmişti. Tsunami dalgaları Fethiye’de 1 metre yüksekliğe ulaşmış ve 250 metre içeriye ilerlemişti.”

Uzmanlar, Santorini ve çevresindeki sismik aktivitenin, bölgedeki potansiyel tsunami riskinin devam ettiğini gösterdiğini vurguladı.

Kandilli raporuna göre, Türkiye’de en büyük tsunami tehlikesi altında olan bölgeler Kaş Yarımadası ve Antalya Körfezi.

Raporda şu ifadelere yer verildi:

“Orta ve Doğu Akdeniz ile Ege Denizi’nde Helen yayı, çevresi ve ona dik olan Güney Akdeniz ve Kuzey Afrika sahillerinde tsunami tehlikesinin yüksek olduğu belirtilmiştir. Güney Ege, Trablusgarp, Doğu Sicilya ve Güney İtalya, Batı Yunanistan, Kıbrıs’ın batı ve güney kıyıları, Türkiye’de Kaş Yarımadası ve Antalya Körfezi ile Mısır arasındaki bölgede 1 ila 3 metre arasında tsunami tehlikesinin mümkün olduğu anlaşılmıştır.”

Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Haluk Özener, Sözcü’den Sevim Begüm Yavuz’a konuştu.

“Bulunduğunuz yerde fayın bir tarafında duruyorsunuz. Karşı taraf ile sizin aranızdaki fay yanal hareket ediyor. Depremden dolayı bir atım oluyor, fay hareket ediyor. Dolayısıyla bu hareketin depremden sonra 3 metre olduğu sahada tespit edilmiş. Bizim de şu anda sahada olan uzman arkadaşlarımız, hocalarımız var. Sahada ölçüyorlar. İki plaka var, atıyor. 17 Ağustos depreminden sonra da yaklaşık 3-3 buçuk metrelik bir atım oldu. Depremlerden sonra olan bir şey ve anormal bir şey değil. Bunu sahada ölçebiliyoruz, çok hassas, milimetrik olarak hesaplayabiliyoruz. Bu doğal bir şey, sürpriz değil.”

Hatay’daki su seviyesinin yükselmesinin sismik aktiviteyle ilgisi olmadığını ifade eden Özener şöyle konuştu:

“Kandilli Rasathanesi Deprem Araştırma Enstitüsü’nün bir görevi var. Sadece Türkiye’nin değil, Ege, Akdeniz, Karadeniz ve bağlantılı denizlerde tsunami uyarı merkezi var. Biz sadece AFAD’a değil, bize abone olan 13 ülkeye tsunami uyarı mesajı veriyoruz. Burada bir sistemimiz var. Deprem olduktan sonra burada tsunami gözlemi yapan arkadaşlar hesaplamaları yapıyorlar. Önce bir uyarı mesajı veriyorlar. Su seviyesindeki yükselmeler, sismik aktiviteler, sismik gözlemlerle ‘tsunami tehlikesi var’ diyoruz. Bu mesajı 7 dakika içinde abone ülkelere yollamak gibi bir hedefimiz oluyor. Bunu yolluyoruz ve su seviyesinde değişim var mı, yok mu diye gözleme devam ediyoruz. Biz ilk gün tsunami tehlikesi mesajını geçtikten sonra, öğlen ‘tsunami tehlikesi kalmamıştır’ diye bir mesaj geçtik. Bu depremden dolayı bir tsunami beklenmiyor.”

2 günde 246 tane 4’ten büyük artçı olduğunun bilgisini veren Prof. Dr. Özener, şu ifadeleri kullandı:

“Artçılar, büyük depremler olduktan sonra bir yıl kadar devam edebiliyor. İlk zamanlar çok daha yoğun olarak, büyüklükleri belki daha fazla, daha sonra bu bir eğri olarak azalıp, sıfırlanacak. Ama bu süreç aylar hatta yıl sürebilir. 2017 yılında Bodrum ile Kos arasında bir deprem oldu. O depremin tam 9 bin 9 tane artçısı oldu. Şu anda bin 200 tane deprem oldu, artçı sarsıntı. Bunların 2 tanesi 6’dan büyük. Biri 6.0 biri 6.9. Yanılmıyorsam şu an için 246 tanesi de 4’ten büyük. Yine bir istatistik paylaşayım. 2022’de böyle büyük deprem olmamıştı. Toplam Türkiye ve yakın çevresinde meydana gelen 4’ten büyük deprem sayısı 170 idi. Bir yılda 170, 2 günde 246. Bu şiddetteki depremlerden sonra çok doğal bir süreç. Burada vatandaşlarımıza söyleyeceğimiz konu; panik yapmamak, hasarlı binalara girmemek. Ama bu depremleri yaşayacaklar. Bu bir süreç.”

Maraş merkezli depremin Marmara’daki fay hattını tetiklemesini söylemenin bilimsel olarak çok mümkün olmadığını kaydeden Prof. Dr. Özener, “Bu deprem Marmara’daki depremi tetikler mi? Tetiklemez. Ama ‘tetiklemez’ demek ‘Marmara’daki deprem tehlikesi geçti’ demek de değil. Şu anda Marmara Denizi içinde bir enerji var. Bu enerji 7.2 büyüklüğünde bir deprem üretebilecek potansiyelde” dedi.

Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü, 17 Ağustos Depremi’nin 23’üncü yıldönümünde bir basın toplantısı düzenledi

Kandilli Rasathanesi Müdürü Prof. Dr. Haluk Özener, “Marmara ile ilgili tehlike diyoruz. Marmara’da bir enerji birikiyor. Bunu hep söylüyoruz. Yıllar geçtikçe biriken enerji miktarı da artıyor dolayısıyla enerji birikiyor. Biz biriken enerji miktarını biliyoruz, şu an bir deprem olursa bunun büyüklüğünün yaklaşık 7.0-7.2 olabileceğini biliyoruz ama ne zaman olacağını söyleyemiyoruz” şeklinde konuştu.