Ancak her toprak kaymasını erozyon saymamak gerekiyor. Birde heyelan var. Özellikle bizim Karadeniz vadilerindeki çarpık yapılaşma heyelanın en büyük nedeni. 

Erozyon dünyanın önemli ama çoğu devletin hiç önemsemediği bir sorun. Birleşmiş Milletler Çevre programı tarafından yapılan hesaplamalarda, son 50 yılda tarım alanlarının yüzde 70’i ekim yapılma özelliğini kaybetti, bu arazilerinin yüzde 30’u çölleşti. Her yıl kaybedilen toprak miktarı 24 milyar ton…

Dünyada erozyon yüzünden çölleşme tehlikesi bulunan 110 ülke bulunuyor. Dünyada çölleşme ve erozyonun önüne geçebilmek için yılda 42 milyar dolar harcanması gerekiyor. Silahlanma başta olmak üzere ıvır zıvıra trilyonlarca dolar harcanan dünyamızda bu para devede kulak sayılır.

Ancak Trump gibi hazretlerin olduğu dünyamızda erozyona 40 milyar dolar enayilik oluyor! Zaten Trump gibiler çevre ve insan sağlığı gibi zırvalara kulak asmazlar!

VE ÜLKEMİZ 

Devletin hazırladığı Dinamik Erozyon Modeli ve İzleme Sistemi (DEMİS)’e göre; ülke topraklarının yüzde 28’sinde çok hafif, 13’ünde hafif, yüzde 7,93’ünde orta, yüzde 15’nde ise şiddetli erozyon olduğu belirlendi.

TEMA Başkanı Deniz Ataç şöyle diyor; “Türkiye’de her yıl 642 milyon ton toprak erozyona uğrarken, 154 milyon ton toprak akarsularla denizlere taşınıyor. Halbuki bir santimetre toprağın oluşması için 500 yıl gerekiyor. Kaybolan toprağın yanı sıra, erozyon sebebiyle toprağın besin elementleri bakımından en zengin kısmı olan üst toprak taşındığından, kalan topraktaki besin elementleri azalıyor. Bu nedenle kimyasal gübre kullanımına olan ihtiyaç artıyor. Kimyasal gübre kullanımının artması suları kirletiyor, akarsular ve göllerde biyolojik çeşitlilik kaybına neden oluyor. Rüzgar erozyonuyla taşınan toprak tozları insanlarda solunum yolu hastalıkları başta olmak üzere çeşitli hastalıklara neden oluyor”

NE YAPILMALI?

Toprağın erozyona karşı korunmasında üzerindeki bitkilerin rolü var. Eğimin yüksek olduğu alanlar erozyonun en çok görüldüğü araziler. 

Topraklarımızı örten bitki örtüsünün artırılması için ağaçlandırma çalışmaları, mera ıslah çalışmaları ve tarım arazilerinde toprağı koruyan uygulamaların yapılması gerekiyor.

Erozyon tarım ve yerleşim alanları için adeta bir beka sorunu… Ülke topraklarını tehdit eden bu kez dış güçler o bu değil; önlemi de o kadar zor sayılmaz. Yeter ki; beka planlamasında son sıralara atılmasın. 

Cengiz ERDİL

Papua Yeni Gine’de meydana gelen heyelan felaketinde toprak altında kalanların sayısının 2,000’den fazla olabileceği açıklandı.

Bu sayıyı, Papua Yeni Gine Ulusal Afet Merkezi, Birleşmiş Milletler’e yaptığı bildirimde ortaya attı.

Pasifik Okyanusu’ndaki Yeni Gine adasında yer alan Papua Yeni Gine’nin kuzeyinde 24 Mayıs Cuma günü şiddetli yağışlar nedeniyle heyelan meydana gelmiş, felaketin boyutları o günden itibaren sürekli büyümüştü.

Yerel halk bölgeye ulaşabilen medya mensuplarına toprak altından çığlıklar işittiklerini anlattılar.

Felaketin ülkenin ücra bir köşesinde meydana gelmesi yüzünden yardımlar ve kurtarma ekipleri bölgeye ulaşmakta güçlük çekiyor. Ayrıca bölgedeki kabile savaşı nedeniyle yardım konvoylarının ulaşması daha da zorlaşıyor. Heyelanın meydana geldiği yerde hayatta kalanlar, sağ kalanlara ulaşabilmek için genellikle kazma kürekle ve çıplak elle toprağı kazıyor.

Yetkililerin toprak altında kalanların sayısını tam olarak belirleyememesi, Papua Yeni Gine’deki nüfus kayıtlarının sağlıklı olmamasından kaynaklanıyor. Ülkede en son nüfus sayımı 2000 yılında yapılmıştı.

Zonguldak’ta meydana gelen heyelanda göçük altında kalan 2 kişiyle ilgili AFAD’dan yapılan son duyuruya göre anne oğulun cansız bedenlerine ulaşıldı.

Zonguldak’ta heyelan nedeniyle tek katlı müstakil evin yıkılması sonucu göçük altında kalan 2 kişiden cansız bedenine ulaşıldı.

Kentte dün etkili olan yağış sonucu Asma Mahallesi Tulumba Sokak’ta yaşanan heyelan sonrası göçük altında kalan 80 yaşındaki Perihan Çakar ile 50 yaşındaki oğlu Sait Çakar’ın bulunması için gece ara verilen çalışmalar günün aydınlanmasıyla yeniden başladı.

Ekiplerce yapılan incelemede göçük alanın güvenli olduğunun belirlenmesinin ardından AFAD koordinesinde Zonguldak Belediyesi, jandarma ve Türkiye Taşkömürü Kurumu (TTK) tahlisiye ekipleri alana giriş yaptı.

Afet ve Acil Durum Yönetimi (AFAD) Başkanlığı’nın sosyal medya hesabından yapılan açıklamada anne oğulun cansız bedenlerinin bulunduğu bildirildi. Açıklamada şunlar ifade edildi:

“9 Aralık 2023 tarihinde Zonguldak ilimiz merkez ilçesi Asma Mahallesi’nde iki katlı bir ev heyelan sebebi ile çökmüş, 2 vatandaşımız göçük altında kalmıştır. Arama kurtarma çalışmaları sonucunda iki vatandaşımızın cansız bedenine ulaşılmıştır. Hayatını kaybeden vatandaşlarımıza Allah’tan rahmet, ailelerine ve yakınlarına baş sağlığı dileriz. Büyük bir gayret ve özveri ile çalışan tüm ekiplerimize Milletimiz adına şükranlarımızı sunarız.”

İlgili Haber

Zonguldak’ta heyelan faciası: 21 yaralı var, anne-oğul kayıp!

Hindistan’ın kuzeyindeki Himaçal Pradeş eyaletinde şiddetli yağış ve rüzgar etkili olmaya devam ediyor.

Himaçal Pradeş Başbakanı Sukhvinder Singh Sukhu, eski adı Twitter olan X sosyal medya platformundan yaptığı açıklamada, son 24 saatte eyalette 50’den fazla kişinin hayatını kaybettiğini, 20’nin üzerinde kişinin de mahsur kaldığını belirterek, ölü sayısının artmasını öngördüklerini bildirdi.

Himaçal Pradeş’in Shimla kentindeki Shiv Tapınağı’nda meydana gelen toprak kaymasının ardından 14 kişinin cesedine ulaşıldı.

NDTV’nin haberine göre, İçişleri Bakanı Amit Şah, Ulusal Afet Müdahale Gücü (NDRF) ekiplerinin, arama kurtarma çalışmaları için eyalette faaliyete başladığını aktardı.

Hindistan Meteoroloji Dairesi (IMD), önümüzdeki 24 saat içinde Himaçal Pradeş ve Uttarkand’ın çeşitli bölgelerinde şiddetli yağışların devam edeceği tahmininde bulunarak, her iki eyalet için de “kırmızı alarm” verdi.

Yetkililer, vatandaşları şiddetli yağış konusunda uyararak nehir kenarlarından uzak durmaya çağırdı. Öte yandan eyaletin acil durum operasyon merkezi felaket nedeniyle eyalette 752 yolun ulaşıma kapandığını bildirdi.

Bölgede dünden bu yana etkisini gösteren kuvvetli yağış nedeniyle Zonguldak-İstanbul karayolu Zonguldak Bülent Ecevit Hastanesi mevkisinde toprak kayması yaşandı.

Güvenlik güçleri, büyük kaya ve ağaç parçalarının düştüğü yolu ulaşıma kapattı. Polis ve jandarma ekipleri, uzun araç kuyruklarının oluştuğu bölgede sadece sağlıkla ilgili acil durumu olanların kontrollü geçişine izin veriyor.

Karayolları ve belediye ekiplerinin yolu açma çalışmaları sürüyor. Öte yandan Kozlu ilçesi Ilıksu mevkisindeki derenin taşması sonucu köye giden yol da ulaşıma kapandı.

Prof. Dr. Naci Görür bir panelde, depremin heyelanı tetikleyebildiğini belirtt. Prof. Dr. Görür, Antalya’da bazı bölgelerin heyelan oluşumuna yatkın olduğunu söyledi.

Antalya için tsunami riskine dikkati çeken Prof. Dr. Görür, “Antalya’da tsunami riski olabilir; Helen Kıbrıs yayında. Dalma batma zonları, dünyada tsunami üreten faylardan. Antalya, her zaman tsunamiye maruz kalabilir. Tsunaminin etkisi, deniz seviyesinden yüksekteyseniz gelmez ama dalga boyunun 10 metreyi bulduğunu düşünün. 10 metre aşağıda olan her yeri kaplar. Deprem önlemleri alıp, tsunami tabelaları koyarak, nerelerde etkili olabileceğini belirtmek şart” diye konuştu.

İstanbul’da 90 binden fazla riskli bina bulunduğuna da değinen Prof. Dr. Görür, olası depremde 4 milyon insanın ölümle burun buruna geleceğini söyledi.

Türkiye’de 24 ilin fay hatları üzerine kurulduğunu vurgulayan Prof. Dr. Görür, “Antalya’ya yakın Akşehir fay zonu var. Burası büyük depremler üretme kapasitesine sahip Fethiye-Burdur fay zonu ile Kıbrıs fayı ile ilişkisi var. Antalya’nın kuzeyinde göller bölgesinde Beyşehir, Eğirdir, Burdur bölgesinde graben yapılar var. Onlar da ciddi deprem üretebilir. Fethiye-Burdur zonu çok ciddi. Bunun üzerinde 7.2’ye kadar deprem olmuş. Antalya’ya 90 kilometre uzakta. Akşehir fay zonu 115 kilometre uzaklıkta, bir de Kıbrıs fay zonu 116 kilometre uzakta. Canlı faz 7 ve üzeri deprem üretirse; 100 kilometre alan içerisinde hasara neden olabilir” diye konuştu.

Adana’nın Saimbeyli ilçesinde, Himmetli İlk ve Ortaokulu’nda görevli öğretmenler Pınar Kılıç, Dilek Altıparmak, Ümmühan Dilbilir ve Rahime Topak’ın bulunduğu otomobilin üzerine Feke yolunda heyelan nedeniyle kaya devrildi.

4 öğretmen hayatını kaybetti

Öğretmenlerin okuldaki derslerinin ardından, yaşadıkları Feke ilçesine dönmek üzere yola çıktıkları öğrenildi.

İlgili haber:

Adana’da otomobilin üstüne kaya düştü: 4 öğretmen hayatını kaybetti

Adana’nın Saimbeyli ilçesinde heyelan nedeniyle kayalar yola devrildi. Kayalardan biri otomobilin üzerine düştü. Otomobildeki 4 öğretmen yaşamını yitirdi.

Adana’nın Saimbeyli ilçesinde heyelan nedeniyle kayalar yola devrildi. Kayalardan biri otomobilin üzerine düştü. Otomobildeki 4 öğretmen vefat etti.

Ayrıntıları geliyor…

Meteoroloji Genel Müdürlüğü Rize, Ordu, Giresun, Trabzon, Tokat, Yozgat çevreleri ile Amasya, Çorum ve Samsun’da kuvvetli olması beklenen yağışlarla birlikte sel, su baskını, yıldırım, heyelan uyarısı yaptı. Doğu Anadolu’nun güneydoğusu ile Güneydoğu Anadolu’nun doğusunda toz taşınımı beklendiği duyuruldu. İstanbul ve Kocaeli’de ise sağanak yağış bekleniyor.

Meteoroloji Genel Müdürlüğü tarafından yapılan son değerlendirmelere göre Marmara’nın doğusu, İç Anadolu’nun kuzeydoğusu, Karadeniz ile Afyonkarahisar, Isparta, Antalya ve Burdur’un doğusu, Konya, Karaman, Ankara, Çankırı, Kırıkkale, Kırşehir, Erzincan ve Ardahan çevrelerinin sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı, diğer yerlerin az bulutlu ve açık geçeceği tahmin ediliyor.

KUVVETLİ YAĞIŞ UYARISI

Rize, Ordu, Giresun, Trabzon, Tokat, Yozgat çevreleri ile Amasya, Çorum ve Samsun’un doğusunda yerel olarak kuvvetli ve yer yer çok kuvvetli (21-75 kg/m2) sağanak ve gök gürültülü sağanak yağış bekleniyor. Kuvvetli olması beklenen yağışlarla birlikte sel, su baskını , yıldırım, heyelan, yağış anında kuvvetli rüzgar, yerel dolu yağışı gibi olumsuzluklara karşı dikkatli ve tedbirli olunması uyarısı yapıldı.

KUVVETLİ RÜZGAR UYARISI

Rüzgarın Doğu Anadolu’nun kuzeyinde güneyli yönlerden kuvvetli ve kısa süreli fırtına (40-70 km/saat) şeklinde esmesi beklendiğinden ağaç ve direk devrilmesi, çatı uçması ve ulaşımda aksamalar gibi olumsuzluklara karşı dikkatli ve tedbirli olunması gerektiği belirtildi.

TOZ TAŞINIMI BEKLENİYOR

Doğu Anadolu’nun güneydoğusu ile Güneydoğu Anadolu’nun doğusunda toz taşınımı beklendiğinden yaşanabilecek hava kalitesinde düşme, ulaşımda aksamalar gibi olumsuzluklara karşı dikkatli ve tedbirli olunması konusunda uyarı yapıldı.

İSTANBUL VE KOCAELİ’DE SAĞANAK YAĞIŞ VAR

Meteoroloji Genel Müdürlüğü, İstanbul ve Kocaeli’ne yarın için sağanak yağış uyarısı yaptı.