Cambridge Üniversitesi, güneş enerjisiyle çalışan reaktör sayesinde fotosentezden ilham alarak, karbondioksiti araba yakıtına dönüştürüyor.

Bilim insanları havadaki kirliliği çekerek otomobil ve uçaklar için doğrudan yakıta dönüştürebilen, güneş enerjisiyle çalışan bir cihaz geliştirdi.

Cambridge Üniversitesi’nden bir ekibin yaptığı yeni reaktör, fotosentezden ilham alarak atmosferik karbondioksiti (CO2) sentez gazına dönüştürmek için kablo ya da bataryaya ihtiyaç duymuyor.

Araştırmacılar, reaktörün iklim krizine yeni bir çözüm sunarak mevcut Karbon Yakalama ve Depolama (KYD) teknolojilerine bir alternatif sağladığını söylüyor.

Cihaz, özel filtreler aracılığıyla geceleri havadaki CO2’yi emerek ve ardından gün içinde güneş ışığını kullanarak kimyasal bir reaksiyon başlatıp bunu, benzine alternatif olabilecek sentez gazına dönüştürerek çalışıyor.

Sentez gazı, kimyasallar ve farmasötik ürünler üretmek için de kullanılabilirken, kullanım kolaylığı uzak yerlerde yaşayan ve çalışan kişilerin kendi yakıtlarını üretmesine olanak tanıyabilir.

ABD Ulusal Bilimler Akademisi Bildiriler Kitabı’nda yer alan yeni bir makaleye göre , bu cihaz mesanenin içine yerleşiyor ve mesanenin ne kadar dolu olduğuna ilişkin verileri bir telefon uygulamasına göndererek kullanıcıya tuvalete ne zaman gitmesi konusunda bilgi veriyor.

Araştırmacılar bunun, engelli veya felçli kişilerin tuvalette ne zaman gitmeleri gerektiğini bilmelerine yardımcı olabileceğini belirtiliyor.

Cihaz, mesane duvarına oturan küçük, esnek, pilsiz bir implanttır.

Cihaz, kişinin telefonuna veri göndermek için Bluetooth’u kullanıyor ve veriler burada bir uygulama aracılığıyla takip ediliyor.

Araştırmacılar bu sensörün doktorların hastalarının mesane fonksiyonlarını uzaktan izlemelerine ve dolayısıyla gelişen yeni sağlık sorunları hakkında bilgi sahibi olmalarına yardımcı olabileceğini umuyor.

Cihazın kendisi mesane duvarındaki gerilimin derecesini ölçen birkaç sensör kullanarak çalışıyor.

Mesane doldukça esneyerek cihazın algıladığı gerilim seviyesini artırıyor.

İsviçreli bilim insanları epilepsi tedavisinde kullanılabilecek yeni bir cihaz geliştirdi. Yumuşak robot teknolojisi ve aktivasyon konusundaki deneyimlerinden yararlanan bilim insanlarının geliştirdiği yumuşak elektrodun, potansiyel olarak epilepsi ve bazı nörolojik hastalıkların tedavisinde kullanılabileceği belirtildi.

Geleneksel elektrotlar beyinden kayıt yapmak ya da beyin yüzeyini uyarmak için kullanılıyor. Ancak bunların yerleştirilmesi için hastanın kafatasında büyük bir alanın açılması gerekiyor.

Beynin mümkün olabildiğince en geniş alanına ulaşmak isteyen bir nörocerrah en az cerrahi müdahale ile beyne yerleştirilebilecek bir implant arayışına girdi. Lozan Federal Politeknik Okulu’ndan (EPFL) bilim insanları projeye bu nörocerrahın talebi üzerine başladı.

Science Robotics dergisinde yayınlanan çalışma beyin faaliyetlerini güvenli ve daha az müdahaleci bir yöntemle takip etme imkanı sunuyor. Yeni geliştirilen elektrot kafatasına açılacak küçük bir delikten geçebiliyor ve beynin yüzeyine yerleştiriliyor.

Altı kolu bir silindir kapsül içinde saklı olan elektrot son derece yumuşak ve küçük olduğundan kafatasında açılacak 1,2 santimetre çağındaki bir delikten geçebiliyor.

Kafatasından içeri sokulan elektrodun kanatları teker teker açılarak vantilatöre benzer bir şekil alıyor. Tam açıldıktan sonra dört kat büyüklüğe ulaşan cihaz beyin zarına yerleştiriyor.

Cihazın yumuşak malzemesi hassas beyin dokusu üzerindeki baskıyı en aza indirmek üzere tasarlandı. Malzemenin elektriksel olarak aktif olması beyinden gelen bilginin kaydedilmesini sağlıyor.

Hastalık nöbetlerini kaydedilme özelliği sayesinde cihazın epilepsi hastalarında veri toplayarak tedavi konusunda önemli bilgi sağlayacağı belirtiliyor.

Bir domuz üzerinde başarıyla denenen elektrot, İsviçreli bir tıbbi cihaz üreticisi Neurosoft Bioelectronics tarafından üretilecek.

Samsun’da bir akademisyen tarafından, Covid-19 hastalığı şikayetleri ile ayaktan başvuran hastaların süreç içerisinde entübe olup olmayacağını öngören bir skorlama üretildi.

Bu skorlama bilim dünyasında üst sınıf bir dergi olan ‘Current Medical Research and Opinion’da araştırma makalesi olarak yayımlandı.

Ayakta polikliniklere başvuran korona hastalarının entübasyona gitme süreçlerini değerlendirmek isteyen Doç. Dr. Onur Öztürk ve arkadaşları, 2020 yılında hastaneye yatmış 733 hastanın verilerini içeren bir çalışma yaptı. Hem entübe olan hem de entübe olmayan hastalar bir arada değerlendirildiğinde yüzde 96’larda bir başarı tespit edilen çalışma bilim dünyasında üst sınıf bir dergi olan ‘Current Medical Research and Opinion’da araştırma makalesi olarak yayımlandı.

Samsun Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Kliniğinde görev yapan Doç. Dr. Onur Öztürk, Ondokuz Mayıs Üniversitesi’nde çeşitli departmanlarda görev yapan bazı akademisyenlerin eşliğinde bir çalışma yaptı.

Üretilen skorlamada 2020 yılında hastaneye yatışı yapılan 733 korona hastasının 6 farklı değeri (yaş, kanser varlığı, lenfosit sayısı, nötrofil/lenfosit oranı, LDH değeri ve CRP değeri) kullanıldı. Bu değerler sonucunda ayaktan polikliniklere başvuran korona hastalarının hastalık seyirlerinin nasıl ilerleyeceği öngörülebiliyor.

Yapılan çalışmanın sonuçlarına bakıldığında ise hem entübe olan hem de entübe olmayan hastalar bir arada değerlendirildiğinde yüzde 96’larda bir başarı oranı yakalandı. Ayrıca bu skorlamanın ismi olarak baş yazarların soy isimlerinin ilk harfleri (OTO) kullanıldı.

Uluslararası tıp literatüründe, Covid-19 ile ilgili bir makalede Türk bilim adamlarının soy isimleri vurgulandı.

Yüksek başarı oranı
Çalışma hakkında bilgi veren Doç. Dr. Onur Öztürk, “Kendi kendine nefes alamayan, solunumu geride kalmış hastaların bir tüp yardımıyla dışardan soluk borusuna o tüpü bağlamak suretiyle nefes alıp verme işlemine entübasyon diyoruz. Bu çalışmada Ondokuz Mayıs Üniversitesi’nin 2020 yılı verileri kullanıldı. Oradan 5 akademisyen bana yardımcı oldu. Bazı yazarlarımız veri toplama süreçleriyle ilgilendiler. Yazının planlanması, yazımı ve dergi süreçleri bana aitti. Ortak iş birliği içine girdik. Çok güzel bir skorlama üretildi. Bu skorlamada hastaların entübasyona gitme süreçleri değerlendirildi. Bu doğrultuda 733 hastanın geriye dönük 33 tane verisi değerlendirildi. Analizler yapıldı. Bu doğrultuda 33 tane parametrenin 6 tanesi bu skorlama için kullanılabilir bulundu. Bunlar hastanın yaş, kanser varlığı, lenfosit sayısı, nötrofil/lenfosit oranı, LDH değeri ve CRP değeriydi. Bu skorlamanın ne kadar işe yaradığını değerlendirmek için yaptığımız testlerde de spesifitesinin çok yüksek yüzde 99’larda olduğu, sensitivitesinin yüzde 81’lerde olduğu ve hem entübe olan hem de entübe olmayan hastalar bir arada değerlendirildiğinde yüzde 96’larda bir başarı tespit ettiğini göstermiş olduk” dedi.

“Gereksiz bir şekilde yoğun bakım ünitelerinde yatışları önleyebilir”
Bu çalışmanın birçok açıdan yararı olduğunu belirten Dr. Öztürk, “Bu testin skolarlamasını aslında 3’e ayırabiliyoruz. Yüksek düzeyde entübasyona gitme oranı, orta düzeyde entübasyona gitme oranı ve düşük düzeyde entübasyona gitme oranı hesaplanabiliyor. Yoğun bakım ünitelerinde yatan fakat tedavisi iyi yönde ilerleyen hastaların gösterilmesini sağlayabilir. Gereksiz bir şekilde yoğun bakım ünitelerinde yatışları önleyebilir. Sağlık kaynaklarının maliyetini daha etkin kullanılmasını sağlayabilir. Ayaktan başvuran hastaların sağlık durumlarının daha da ciddi olduğunu bize gösterebilir. Skorlamanın bir diğer önemi ise isimlendirmesinde kullandığımız harflerdir. Bunun bir skorlama olması sağlık sistemine katkı sağlamaktadır. Türk akademisyenlerinin soy isimlerinin baş harfi olarak kullanılması gurur verici bir olaydır. Japonya’da ve Kanada’da herhangi bir akademisyen bu skorlamayı bizim soy isimleri kullanarak yapacak” diye konuştu.