ÖNERİLER

İlk Yardım Yapacak Kişinin Paniğe Kapılması Stres altındaki bir kişinin karşıdakine yardım edebilmesi çok zordur. Kişinin paniklemeden, sakin bir şekilde bildiği şeyi uygulamaya koyması gerekmektedir.

BAYILMA

Bayılma; kısa süreli bilinç kayıplarıdır! Nedeni kan basıncının düşmesi, açlık, havasız kalma, aşırı sevinç ya da aşırı üzüntü gibi duygusal durumdaki ani değişiklikler olabilir. Bayılma durumlarında önce hastanın nabız ve solunum kontrolünün yapılması gerekir. Hastanın nabzı ve solunumu düzenli ise sırt üstü yatırılarak ayakları biraz yükseltilir ve hareket etmemesi sağlanır. Üzerindeki sıkı kıyafetler gevşetilir, kapalı ve kalabalık bir ortamdaysa sakin ve açık bir alana alınır. Kişi 5 dakika içinde kendine gelmediyse sağlık ekiplerini çağırmak ya da dikkatlice hastaneye götürmek en doğrusudur.

SARA NÖBETİ

Sara nöbeti geçiren hastaya soğan koklatmanın hiçbir faydası yok! Epilepsi hastaları bayıldığında, kendine zarar vermesini engellemek gerekir. Epilepsi nöbetindeki hastaya soğan koklatmak ya da bayılan birine kolonya koklatmaya çalışmanın asıl amacı hastaya dışarıdan bir uyaran vermek olarak düşünülebilir, ama bu gibi uyaranlar epilepsi krizinin geçmesine yardımcı olmamaktadır. Hatta kolonyalı mendili ağzına kapatmak gibi hareketler hastanın nefes almasını engelleyebilir. Hastane şartları dışında kişi nöbet geçirmekteyse, en önemli tavsiye, kasılmalarından dolayı kendine o anda zarar verecek pozisyonlardan kurtarmak, varsa etraftaki tehlikeli cisimleri uzaklaştırmak ve hastayı kendi haline bırakmaktır. Başının çarpmamasına engel olarak, dilini ısırmasını önlemek için dişlerinin arasına bir mendil ya da kravat konabilir. Çoğu nöbet genellikle 1-2 dk içinde kendi kendine durur, bunu beklemek ve sağlık ekiplerini çağırmak gerekir.

YARALANMA VE KIRIK

Kırık ucu açıktaysa steril bir bezle yaranın üstünü kapamak önemli! Kırık durumlarında en önemli şey o bölgeyi hareket ettirmemektir. Kemiklerde şekil bozukluğu yoksa, bir yaralanmanın burkulma mı, kırık mı olduğunu anlamak güçtür. İkisinde de aynı yöntemlere başvurulabilir. Kemik ucunun dışarıda olduğu açık bir kırıksa steril bir bez yardımı ile yaranın üzerini kapatmak ve mümkün olan en az hareket ile en yakın sağlık kuruluşuna baş vurmak gerekir.

BÖCEK SOKMASI

Zehirli böcek ya da yılan sokmalarında, yarayı emmek büyük bir yanlış! Genelde yaz aylarında rastladığımız bu durumda, yılanın veya böceğin zehirli olup olmadığını anlamak güçtür. Yılan ya da zehirli akreplerin cinsini anca konunun uzmanları bilirler. Bu şekildeki yaralanmaları ciddiye almak gerekir. Böyle durumlarda ısırılan bölgeyi yıkamak, varsa alkol veya batticon gibi antiseptiklerle silmek ve kanın geri dönüşümünü engelleyecek uygulamalar yapmak önemlidir. Yani bir bezle yaralı bölgeyi, üst kısmından sıkarak bağlamak ve en kısa zamanda bir sağlık kuruluşlarına başvurmak gerekir. Yaralı bölgeyi kesmek ya da emmek son derece yanlış ve müdahale eden kişinin hayatını tehdit edebilecek uygulamalardır. Ancak başka bir yöntemle, olay yerinde vakum oluşturularak ısırılan bölgedeki zehri emme imkanı varsa, faydalı olacaktır.

KALP MASAJI

Bilinçsiz kalp masajı hayati tehlike nedeni! Boğulma, suda ya da yoğun duman sebebiyle gerçekleşir. Suda boğulmada solunum yollarına su kaçtığı için burada refleks olarak spazm olur ve vücut kendi kendine solunum yolunu kapatır. Kişi sudan çıkarıldığı anda hayati fonksiyonlarının kontrolü yapılır. Nabız, kalp atışları ve solunum kontrol edilir. Bu bulgularda sorun varsa solunum ve kalp masajı yapılır. Ancak bunları muhakkak ilk yardımı eğitimi almış bir kişinin yapması zorunludur. Yanlış yapılan kalp masajı hayat kurtarmak istenirken, kişinin hayatını tehlikeye atabilir.

DUMAN BOĞULMASI

Duman boğulmalarında ise kişiyi ilk önce açık havaya çıkarmak gerekir. Kendi solunumu yoksa ağızdan ağza suni solunum yapılabilir. Özellikle anne-babalar “heimlich manevrası”nı bilmeli! Yabancı cisim tıkanmaları, genellikle bir şey yerken veya içerken gülme ya da ani hareket etme sonucu çıkabileceği gibi, sıklıkla çocukların oyun oynarken cisimleri ağız ve burunlarına sokmaları sonucu da görülmektedir. Kişi konuşamıyor, öksüremiyor, iki eliyle boğazını kavramış ve panik halinde ise, aşırı zorlanarak nefes almaya çalışıyorsa hemen müdahale edilmelidir. Eğer kişide şiddetli soluk yolu tıkanması bulguları varsa bir elle kişi göğsünden desteklenir, mümkün olduğunca öne eğilmesi sağlanır. Diğer elin topuk kısmıyla kürek kemiklerinin arasında 5 kez sert şekilde vurun. Eğer sırttan vurulan darbelerle yabancı cisim çıkmadıysa karından itme işlemi (Heimlich manevrası) uygulanır. Özellikle anne-babalar bu manevranın nasıl uygulandığı ile ilgili eğitim almalıdırlar.

Neslihan KIR UNAN

Düzce’de konser veren sanatçı Gülben Ergen, ikinci şarkısını söylediği sırada elbisesine basarak düşünce bayıldı.

Tansiyonu düştüğü öğrenilen sanatçı, 20 dakika süren müdahalenin ardından tekrar sahneye çıktı.

Düzcespor’un şampiyonluk kutlaması etkinlikleri kapsamında, ünlü sanatçı Gülben Ergen sahne aldı. Yüzlerce kişinin doldurduğu alanda sahneye çıkan Gülben Ergen, ikinci şarkısını söylediği sırada, elbisesine basıp düşünce baygınlık geçirdi.

Sanatçıya ilk müdahaleyi sahnede bulunan ekibi ve alandaki sağlık ekipleri yaptı.

Tansiyonu düştüğü öğrenilen Gülben Ergen, baygın vaziyette ambulansa taşındı.

Sahnenin ışıkları ise hemen söndürüldü. Sağlık ekipleri sanatçının müdahalesini konser alanında, ambulans içinde yaptı.

Tansiyonu düştüğü öğrenilen sanatçıya serum takıldı. Yaklaşık 20 dakika süren müdahalenin ardından sanatçı seyircilerden özür dileyerek tekrar sahneye çıktı.

Sanatçı daha sonra Düzce Atatürk Devlet Hastanesine kaldırıldı.

Avustralyalı araştırmacılar, bir ayda 20 pazı buklesi yapan 39 kişiyi inceledi.

Sadece birkaç saniye süren egzersiz, gücü %10’a kadar artırdı.

Baş yazar, sonuçların insanların egzersiz yapmak için çok fazla zaman harcamasına gerek olmadığını gösterdiğini söyledi

Araştırmacılar, günde sadece üç saniye ağırlık kaldırmanın kasları güçlendirdiğini buldu.

Avustralya’daki uzmanlar, bir ay boyunca haftada beş gün farklı türde biceps curl yapan insanları izledi. Her seferinde sadece bir kıvrılma yapmaları istendi.

Sonuçlar, belirli bir kıvrılma tipi uygulayan gönüllülerin dört hafta sonra kas kuvvetinde yüzde 10’luk bir artış gördüğünü gösterdi.

Araştırmanın baş yazarı Profesör Ken Nosaka, sonuçların insanların kas güçlerini geliştirmek için egzersiz yapmak için çok fazla zaman harcamasına gerek olmadığını gösterdiğini söyledi.

Ekip, bulgunun diğer kas grupları için geçerli olup olmadığını henüz öğrenemedi. Ama eğer yaparsa, insanların ‘tüm vücut egzersizini 30 saniyeden daha kısa sürede’ yapabileceği anlamına geliyor, dedi.

Edith Cowan Üniversitesi’ndeki araştırmacılar tarafından yapılan araştırmaya Japonya’da 52 sağlık öğrencisi katıldı.

Dört gruba ayrıldılar, dörtte biri ağırlık kaldırmadı, diğer gönüllüler ise farklı pazı bukleleri yaptı.

Bir grup ağırlığı yere paralel, dirsekleri 90 derecelik bir açıyla (pazı kıvrımının ilk kısmı) üç saniye boyunca tuttu.

İkinci grup ağırlığı bu sabit pozisyondan göğüslerine kaldırdı.

Gönüllüler dört hafta boyunca haftada beş gün, günde üç saniye egzersiz yaptılar.

Araştırmacılar, dört haftalık sürenin öncesinde ve sonrasında kol kaslarının gücünü ölçtüler.

Scandinavian Journal of Medicine and Science in Sports’ta yayınlanan sonuçlar, üç kaldırma yönteminin de kas gücünü geliştirdiğini gösteriyor.

Diğer izometrik ve eş merkezli ağırlık kaldırmayı yapanlarda sadece küçük bir artış oldu.

Ağırlığı göğsüne kaldırarak eşmerkezli bir kaldırma yapanlar, eş merkezli güçlerinin yüzde 6,3 arttığını gördüler.

Ağırlığı sabit tutarak izometrik bir egzersiz yapan gönüllüler, eksantrik kuvvette yalnızca yüzde 7,2 artış gördü.

Ancak eksantrik pazı kıvrımı yapanlar – ağırlığı azaltarak – üç ölçümde de kas güçlerinin arttığını gördüler.

Konsantrik güçleri yüzde 12,8, izometrikleri yüzde 10,2 ve eksantrik güçleri yüzde 12,2 arttı.

Üniversitede egzersiz ve spor bilimi direktörü Profesör Ken Nosaka şunları söyledi: “Çalışma sonuçları, çok az miktarda egzersiz uyarısının – dört haftada 60 saniye bile olsa – kas gücünü artırabileceğini gösteriyor.

‘Birçok insan egzersiz yapmak için çok zaman harcamanız gerektiğini düşünüyor, ancak durum böyle değil. Kısa, kaliteli egzersiz vücudunuz için hala iyi olabilir ve her kas kasılması önemlidir.’

Araştırmacılar, eksantrik hareketin neden en etkili olduğunun henüz net olmadığını söyledi

Ancak Profesör Nosaka, günde sadece üç saniyelik bir eksantrik kasılmanın ‘nispeten kısa bir sürede kas gücünü iyileştirdiğini’ bulmanın sağlık ve zindelik için önemli olduğunu ekledi.

Sonuçlar şunu kanıtladı: Haftada sadece bir veya iki kez egzersiz yapmak kalp hastalığı veya felç riskini azaltabilir.

Orta düzeyde aktivite, tempolu yürüyüş, su aerobiği, bisiklete binme, dans etme, çift tenis, çim biçme makinesini itme, yürüyüş ve paten kaymayı içerir.

Yoğun egzersiz, koşmayı, yüzmeyi, hızlı veya tepelerde bisiklete binmeyi, merdiven çıkmayı ve ayrıca futbol, ​​ragbi, netbol ve hokey gibi sporları içerir.

Norveç’te yapılan yeni bir araştırma, iki mRNa aşısı olmuş kişilerde, Omicron’un 8 temel semptomunun yanı sıra iki erken belirtisini de ortaya koydu.

Bulaşıcı hastalık ve epidemiyoloji dergisi Eurosurveillance’ta yayımlanan yeni bir araştırma, iki doz mRNa aşısı ile aşılanan kişilerin Omicron’a yakalandığında meydana gelen 8 semptomu ve iki erken belirtisini ortaya çıkardı.

Norveç’teki araştırmacılar, 26 Kasım 2021’de Omicron salgınının yaşandığı bir partiden gelen 117 konuktan 111’i ile bir çalışma gerçekleştirdi. 111 katılımcının yüzde 89’u iki doz mRNA ile aşılanmış ancak hiçbirine destekleyici aşı yapılmamıştı.

Yapılan araştırmalar sonucu, testi pozitif çıkan kişilerde 8 temel semptom fark edildi. Bunlar öksürük, burun akıntısı, yorgunluk, boğaz ağrısı, baş ağrısı, kas ağrısı, ateş ve hapşırma olarak açıklandı.

Araştırmada aşılı bireylerde öksürük, burun akıntısı ve yorgunluğun en sık görülen semptomlar arasında yer alırken, hapşırma ve ateşin en az yaygın semptomlar olduğu belirlendi.

Halk sağlığı uzmanları, Omicron varyantına yakalanmış aşılı kişilerde bu semptomlar listesinde mide bulantısının da yer aldığını açıkladı. Aşının virüsün ciddi etkilerine karşı ne kadar koruma sağlasa da Omicron virüsüne yakalanmayı engellemediği biliniyor.

Ancak semptomların hafif seyri, insanların virüsü soğuk algınlığından ayırt etmesini de zorlaştırıyor.

Araştırmaları yürüten ekipte yer alan isimlerden Profesör Tim Spector’a göre, “‘yeni soğuk algınlığının’ yaklaşık yüzde 50’si şu anda aslında Covid’dir”.

Uzmanlar ayrıca, yapılan araştırmalar sonucu, Omicron’a yakalanan kişilerde en çok meydana gelen ve en belirgin olan iki semptomu da açıkladı. Buna göre, yorgunluk, baş dönmesi/bayılma en yaygın görülen erken semptomlar arasında yer alıyor.

Uzmanlar, yorgunluğun, ağrılı veya zayıf kaslara, baş ağrılarına ve hatta bulanık görme ve iştah kaybına neden olarak bedensel ağrıya dönüşebileceği konusunda da uyarılarda bulundu.