Küçük Eyalet Büyük Siyasi Ağırlık

Yaklaşık 2,1 milyon nüfuslu Saksonya-Anhalt, Almanya’nın en kalabalık eyaletlerinden biri değil. Buna rağmen eyalet, hem eski Doğu Almanya coğrafyasındaki siyasal eğilimlerin göstergesi olması hem de eyalet hükümetlerinin Federal Konsey’de temsil edilmesi nedeniyle Berlin siyasetinde nüfusunun çok üzerinde bir özgül ağırlığa sahip. Eğitim, iç güvenlik ve kültür gibi alanlarda eyaletlerin yetkisi, burada oluşan siyasi tablonun ulusal denkleme doğrudan yansımasına yol açıyor.

AfD’nin Oluşturduğu Tehlikesi Artık Daha Zor Savunuluyor

AfD’nin Saksonya-Anhalt’ta ulaştığı yüksek oy oranı, Berlin’deki merkez partilerin, özellikle CDU/CSU çizgisinin, AfD ile iş birliği yapmama ilkesini ifade eden “Brandmauer”ı ciddi biçimde zorluyor. AfD’nin tek başına çoğunluğu kaçırması, diğer partileri teorik olarak dışarıda bırakan bir hükümet seçeneğini açık bıraksa da, parçalı parlamento aritmetiği istikrarlı bir yönetimi zorlaştırıyor. Bu nedenle eyaletteki siyasi tablonun yönü, ulusal düzeydeki kararsız sağ siyasetin gidişatını doğrudan şekillendirecek bir test niteliği taşıyor.

Protestodan Ana Muhalefete

2013’te Euro karşıtı bir çıkışla kurulan AfD, zaman içinde göç karşıtlığı, İslam karşıtlığı, Rusya’ya daha yakın politika talepleri ve Ukrayna’ya desteğin azaltılması gibi başlıklarla Almanya siyasetinin en sert sağ aktörü haline geldi. Parti bugün Federal Meclis’te en büyük muhalefet gücü konumunda ve desteğini özellikle eski Doğu Almanya eyaletlerinde yoğunlaştırıyor. Almanya’nın Nazi geçmişi nedeniyle aşırı sağın iktidar pozisyonuna yaklaşması, yalnızca parti rekabeti değil, anayasal düzen ve savaş sonrası siyasi kültür açısından da hassas bir eşik olarak görülüyor.

Merz için ağır yenilgi

Sonuç, Şansölye Merz’in AfD’yi zayıflatma vaadinin şimdilik karşılık bulmadığını gösterdi. CDU, uzun yıllardır yönettiği Saksonya-Anhalt’ta ağır oy kaybına uğrarken AfD’nin başbakan adayı Ulrich Siegmund, sonucu “tarih yazdık” sözleriyle değerlendirdi. Katılımın çok yüksek olması, seçimin yalnızca yerel bir tepki değil, Almanya’da merkez siyasete duyulan hoşnutsuzluğun güçlü bir ifadesi olarak okunmasına yol açtı.

Karşılaşmadan 25-21, 25-27, 25-20 ve 25-19’luk setlerle 3-1 galip ayrılan Ay-Yıldızlılar, grupta 4’te 4 yaptı.

ALMANYA-TÜRKİYE: 1-3 (MAÇ SONUCU)

1. SET SONUCU: 21-25

2. SET SONUCU: 27-25

3. SET SONUCU: 20-25

4. SET SONUCU: 19-25

Açık yanıtlar, Trump’ın Avrupa’nın güvenliğinin temel direği NATO’yla ilgili tehdidinden hemen sonra geldi. 

Trump, Hürmüz Boğazı’nın açık tutulmasına yardım için başta Avrupa ülkeleri olmak üzere Japonya ve Kore dahil müttefiklerinin savaş gemisi göndermelerini istemişti. 

Müttefikleri bu çağrıya sessiz kalınca Trump bu kez NATO tehdidini ortaya atmıştı. ABD Başkanı “Eğer gemi göndermezlerse bu, NATO’nun geleceği için çok kötü olur” demişti.

Trump’ın ısrarı karşısında Birleşik Krallık Başbakan’ı Keith Starmer, ülkesinin Ortadoğu’da daha geniş bir savaşa dahil olmayacağını söyledi. Starmer, bunun yanısıra küresel petrol sevkiyatının %20’sinin gerçekleştirildiği Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması için Birleşik Krallık’ın müttefiklerle “uygulanabilir bir ortak plan” üzerinde çalışacağını söyledi. Keith Starmer, bunun kolay bir görev olmayacağını da belirtti. 

Almanya’dan da net ve hatta diplomatik dille “bana ne” anlamına gelen bir yanıt geldi. 

Berlin, ABD Başkanı Donald Trump’ın Hürmüz Boğazı’ndaki denizcilik yollarının kesintisiz kalmasına yardımcı olma çağrılarına, “Bu savaşın NATO ile hiçbir ilgisi yok. Bu NATO’nun savaşı değil” açıklamasıyla yanıt verdi.

Alman hükümeti ayrıca Hürmüz Boğazı’ndaki herhangi bir faaliyete katılmayacağını bir kez daha yineledi.

Federal Almanya Hükümet sözcüsü, “Katılım bu savaştan önce de düşünülmemişti ve şimdi de düşünülmüyor” diye ekledi.

TRT Haber’in aktardığına göre Almanya Şehirler ve Belediyeler Birliği, toplumun her kesimini kuşatan yalnızlık sorunuyla daha etkin mücadele edebilmek adına hükümete kritik bir çağrıda bulundu.

Birliğin Genel Müdürü André Berghegger, yalnızlığın sadece bireysel bir tercih değil, toplumsal bir kriz haline geldiğini vurgulayarak, bu alandaki çalışmaların finansal yetersizliklere kurban edilmemesi gerektiğini belirtti.

Berghegger, bu amaçla mevcut seçim dönemi için tam 500 milyon euroluk euroluk bir fonun hayata geçirilmesini talep ediyor.

Belediyelerin, yalnızlığın ilk fark edildiği ve aynı zamanda en hızlı müdahalenin yapılabildiği yerler olduğunu ifade eden Berghegger, kütüphanelerin ve halk eğitim merkezlerinin sadece birer eğitim yuvası değil, insanların bir araya geldiği yaşamsal sosyal alanlar olduğunu hatırlattı.

Bu gibi buluşma noktalarının kapılarının daima açık kalabilmesi için Avrupa Birliği fonları veya bütçe düzenlemeleriyle yaratılacak kalıcı kaynaklara ihtiyaç duyuluyor. Ülkede her 5 kişiden biri tek başına yaşıyor.

Almanya’da, 17 milyon kişi hayatını yalnız sürdürüyor. Bu rakam ülke nüfusunun yüzde 20,6’sına denk geliyor.

Kadınlarda yüzde 21,2, erkeklerde yüzde 20 olarak belirlenen yalnız yaşayanların oranı son 20 yılda yüzde 21,8 arttı.

Almanya’da yalnız yaşayanların oranı 65 yaş üstündekilerde yüzde 34, 85 yaş üstündekilerde yüzde 56 oldu.

Almanya ‘da bir mahkeme, burun ameliyatına ilişkin hastaların değişim fotoğraflarının yayınlanmasını yasaklayan bir karara imza attı.

Almanya’da dikkat çeken karar, haksız rekabet gerekçesiyle yapılan bir şikayetin mahkeme sürecine taşınmasıyla başladı. Şikayetin yerel mahkemece reddedilmesinin ardından dava Frankfurt Eyalet Yüksek Mahkemesinin gündemine taşındı.

Frankfurt Eyalet Yüksek Mahkemesi, bir estetik cerrahının hastasının burun ameliyatı sonrası yaşadığı değişimi sosyal medya hesabından paylaşmasını haksız rekabet kabul ederek değişim fotoğraflarının yayınlanmasını yasakladı.

Mahkemenin gerekçeli kararına göre, Alman Sağlık Sektöründe Reklamcılık Kanunu’nun ilgili maddesi kapsamında plastik cerrahi işlemlerinde operasyon öncesi ve sonrası vücut durumunu veya görünümünü karşılaştırmalı olarak göstererek reklam yapılamaz.

Kararda, kişilerin tıbbi olarak gerekli olup olmadığı kesin olarak tespit edilememiş ve sağlık riskleri taşıyan bu tür cerrahi plastik işlemlere kolayca kanabileceği vurgulandı.

Sosyal medyada yayınlanan operasyon öncesi ve sonrası paylaşımların takipçileri sağlık riskleri taşıyan gereksiz estetik ameliyatlara girmeye teşvik edebileceğine dikkat çekildi.

Mahkeme, yasak kararının kişilerin tıbbi açıdan gerekli olmadığı halde yanıltıcı reklamlar aracılığıyla estetik ameliyatlarına ilişkin oluşabilecek sağlık sorunları risklerine maruz kalmalarının önlenmesi amacıyla verildiğini belirtti. Ayrıca, mahkeme kararına karşı temyiz yolunun açık olduğu açıklandı. 

Haidle’ın, İkinci Dünya Savaşı, Soğuk Savaş dönemi ve Berlin Duvarı’nın yıkılışı gibi önemli tarihi olaylara şahitlik ettiği ifade edildi.

Almanya’nın en yaşlı erkeği olan Haidle’ın, 100 yaşındayken tarlasında çalıştığı, ülkede ve dünyada yaşanan olaylarla günlük olarak ilgilendiği belirtildi.

Almanya’nın en yaşlı kadını, 27 Ağustos 2024’te 114 yaşında ölen Charlotte Kretschmann’dı.

Almanya’da doğan en yaşlı kadın, halen 113 yaşında olan ve ABD’de yaşayan Ilse Meingast olarak kayıtlarda yer alıyor.

Rusya’nın Ukrayna’ya karşı başlattığı savaş 4. yılına doğru yaklaşırken,  Avrupa güvenliğine yönelik artan tehditler, kurumun kriz hazırlık rehberini güncellemesine neden oldu.

Kurum, doğal afetler ce toplumsal hareketler kadar, artık savaşın da gelecek 10 yılda yaşanması  son derece mümkün bir felaket olduğunu açıkladı.

Almanya Federal Sivil Koruma ve Afet Yardım Dairesi hazırladığı rehberde, 35 yıl sonra ilk kez savaş olasılığını açıkça gündeme taşıdı.

“Krize ve Felaketlere Hazırlık” başlıklı 36 sayfalık rehberde dezenformasyonu tanıma yöntemleri, patlama veya saldırı anında sığınak bulma yolları ve korkuyla baş etme stratejileri yer alıyor.

Almanya, İsrail’in Gazze’de kullanılacağını öngördüğü silahların bu ülkeye satışını durduracağını açıkladı. Norveç ise mali büyüklüğü ile ünlü ülke varlık fonundaki İsrail’e yönelik yatırımlarını “yeniden düzenleyeceğini” açıkladı. 

Almanya’nın açıklaması bizzat Başbakan Friedrich Merz’den geldi. Alman Şansölye, Almanya’nın, Gazze’de kullanılacağını düşündüğü silahların İsrail’e sevkiyatını durduracağını bildirdi. 

Almanya’nın söz konusu kararı ve Gazze’deki insani acılara vurgu yapan açıklaması, İsrail’in 75 yıllık sadık müttefikinin önemli bir politika değişikliğine işaret ediyor. 

Doğrudan kınama olmadan ve özenle seçilmiş tedirgin kelimelerle yapılan bir açıklamayla. 

Almanya Başbakanı Merz, İsrail’in Hamas’ın silahsızlandırmasına ve rehineleri serbest bıraktırmasına yönelik “çabalarında” haklı olduğunu belirtti ve “ancak İsrail’in son kararıyla bu hedeflere nasıl ulaşacağını görmek giderek zorlaşıyor” dedi. 

Norveç’in İsrail’e yönelik adımı ise finansal bir karar.

Norveç Maliye Bakanı, NATO eski genel sekreteri Jens Stoltenberg, ülkenin dünyaca ünlü varlık fonunun portföyünde İsrail’e yönelik yatırımlarda değişikliğe gideceklerini açıkladı. 

Norveç’in varlık fonu, 2 trilyon dolarlık bir büyüklüğe sahip.

Norveç varlık fonunun yatırım yaptığı İsrail şirketleri arasında Bet Shemesh adlı bir askeri havacılık şirketi bulunuyor. Norveç’te varlık fonunun bu şirkete yaptığı yatırımların ortaya çıkması ülkede tartışmalara yol açmıştı. 

Norveç varlık fonu küresel olarak 8,700 şirkete yatırım yapmış bulunuyor. Bunların 65’i İsrail şirketleri ve İsrail yatırımlarının büyüklüğü yaklaşık 2 milyar dolar. 

Norveç varlık fonunun İsrail şirketleri hisselerinin ne kadarını elden çıkaracağı bir süre sonra açıklanacak. 

Türkler daha çok hangi siyasi partileri destekleme eğiliminde?

Saat 18.00’de sona erecek seçimler için 16 eyaletteki 299 seçim bölgesinde kurulan sandıklarda 675 bin kişi görev yapıyor. Ülkede 29 partinin katıldığı seçimlerde 53’ü Türk kökenli olmak üzere 4 bin 506 aday Federal Meclis’in yeni üyesi olmak için yarışıyor.

BBC Türkçe’nin haberine göre, anketler, aşırı sağcı Almanya için Alternatif (AfD) partisinin oylarını geçen seçimlere göre iki katına çıkardığını gösteriyor. 

Yapılan farklı anketler, bir süredir AfD’nin oylarının yüzde 20 olduğu söylüyor. Seçim sonuçlarını merakla bekleyen birçok kişi bu oranın daha da fazla çıkmasından endişe ediyor. Türklerin gündemindeki sorunlar arasında ‘artan sığınmacı sayısı, sokaklardaki asayiş sorunu ve ekonomi’ başta geliyor.

Türk kökenli göçmenlerin çoğu, son 10 yılda hem Hristiyan Demokrat Birlik (CDU) hem Sosyal Demokrat Parti (SPD) hükümetlerinin, sayısı artan sığınmacıları yönetemediği görüşünde birleşiyor. Bu nedenle AfD’ye oy vermenin ‘kendi bacağına sıkmak’ olacağını söylüyor.

Almanya’daki Türk vatandaşlarının uzun süredir beklediği ‘çifte vatandaşlık hakkının kaldırılması’ veya ‘şartlarının ağırlaştırılması’ ihtimalleri de seçim kampanyalarında sağ partilerin dile getirdiği konular arasında öne çıkıyor.

Köln Üniversitesi ve Lund Üniversitesi’nde görev yapan Siyaset Bilimci Dr. İnci Öykü Yener-Roderburg ise aşırı sağın yükselmesiyle birlikte “Alman siyasetinin sağa kaydığının” altını çizdi.

Dr. Yener-Roderburg, AfD tarafından özellikle ‘göçmenler ve ekonomi’ üzerinden kurgulanan siyasi kampanyanın, merkez partilerin çizgilerinde değişikliğe neden olduğunu vurguladı.

BBC Türkçe’ye göre, “Almanya’da siyaset sağa kayarken, Türk kökenli seçmenlerin tercihlerinin de eskisine kıyasla daha çok sağa kaydığı,” görüşülen uzmanlar ve siyasetçiler arasında ortak bir görüş

.Geçmişte SPD’den milletvekilliği yapmış olan Dr. Lale Akgün, BBC Türkçe’ye demecinde, “Bugün Almanya’da 3 milyon Türk kökenli insan yaşıyor ve bu insanların farklı görüşleri, ilgi alanları, eğitim düzeyleri, ekonomik sınıfları var” dedi.

Akgün, “insanların oy verme tutumlarının kökenlerinden değil toplumdaki yerlerinden, mesleklerinden ve ihtiyaçlarından ortaya çıktığını” kaydetti.

BBC Türkçe’ye göre, AfD’nin kullandığı terimlerden biri de ‘remigrasyon’, yani tersine göç. Son dönemde Avrupa’daki aşırı sağ partiler arasında popülerleşen bu kavram, göçmenleri ve sığınmacıları geldikleri ülkelere geri göndermek anlamında kullanılıyor.

Almanya’daki 267 derneği bir araya getiren Almanya Türk Topluluğu (TGD) Başkan Yardımcısı Hülya Coşkun, bu tartışmanın Türkleri çok etkilediğinin altını çizdi.

Öte yandan, uzun yıllardır Almanya’da yaşayan küçük işletme sahipleri, BBC Türkçe’ye demeçlerinde, ‘Almanya’da kim iktidara gelirse gelsin göçmen işçilerin ve işverenlerin ülkelerine geri gönderilmesinin mümkün olamayacağını, bunun Alman ekonomisine büyük zarar vereceğini’ söyledi.

Almanya’da doğu eyaletleri Thuringia ve Saksonya’da yapılan yerel parlamento seçimlerinde aşırı sağ Almanya için Alternatif  Parti AfD,  ikinci dünya savaşında Nazi döneminden sonraki en büyük başarıyı elde etti.

AfD, Thuringia eyalet seçimlerinde birinci parti oldu. Oyların yaklaşık %33’ünü aldı. Thuringia’da ikinci olan Hristiyan Demokrat Parti AfD’nin 9 puan gerisinde kaldı.

AfD’nin bu eyalette liste birincisi olarak yerel parlamentoya milletvekili seçilen aşırı sağcı politikacı Bjön Höcke, Nazi sloganı kullanmaktan ötürü ceza alan eski bir tarih öğretmeni.

Aşırı sağ parti AfD, Saksonya eyaletinde ise ikinci parti oldu. Bu eyalette AfD, birinci olan Hristiyan Demokrat Parti CDU’nun 2 puan gerisinde kaldı.

Almanya’da aşırı sağın öne çıkması  iki konuya bağlanıyor. Göçmen politikalarının sıkılaştırılması talepleri ve Rusya ile savaşan Ukrayna’ya yardımın kısılması tartışmaları.

Federal Almanya Başbakanı Olaf Scholz, seçim sonuçlarını “acı” olarak niteledi. Şansölye Scholz, söz konusu eyaletlerde ana akım partileri aşırı sağı dışarda bırakarak hükümet kurmaya çağırdı.

Sonuçların, zaten sarsılmış durumda olan Federal Hükümet koalisyonundaki istikrarsızlığı daha da artıracağı belirtiliyor.

Almanya’da federal seçimlere 1 yıl var. Aşırı sağ Almanya için Alternatif Partisi AfD ulusal kamuoyu yoklamalarında ikinci sırada.