Özetle; her 5 seçmenden 1’nin oyu, iradesi…..
Ya parti değiiştirdi…
Ya kayyum yoluyla değişti…
Ya da tutuklu yargılamalardan etkilendi.

Şu anda…
232 koltuk Chp’den Yeni Parti’ye…
88 koltuk muhalefetten Ak Parti’ye…
13 parti koltuğu da atanan kayyumlara geçti…
30 koltuk sahibi başkan ise hapis.
Yani tutuklu yargılanıyor….
Toplam 363 koltuk….
Bir yerden bir yere transfer olmuş…

Yani bu koltuklarda; seçmenin seçmediği ya da son seçimde irade gösterdiği partiden ayrılan başkanlar oturuyor… “Seve seve” oldu bu işler…

Mesela en büyük “seve seve değişim”, 2026 yılının Temmuz ve Ağustos aylarında gerçekleşti.
232 belediye başkanı CHP’den istifa ederek YENİ Parti’ye katıldı.
2 partide muhalefette … muhalif oylar değişmedi ama parti adı değişti…
Seçmenin iradesi muhalefet olarak değişmediği için bu durum, seçmen iradesi transferi sayılır mı, bilemedim…

Ama bir de gerçek transferler var…
Muhalif diye oy alıp iktidar partisine geçen ve seçmenin sandıktaki oy tercihinin aksine davranan başkanlar var…
Bunların sayısı 88. Onlar da “seve seve” geçtiler. Böylece 1.458.204 muhalif oy, iktidara transfer oldu…
Özetle 46 milyon oyun % 3,16’sında, “koltuk sahibi değil ama partisi değişti”…
Yani seçmenin iradesi değişmedi ama attığı oyu alan başkanın partisi değişti… Oylar da, muhalefetten iktidara geçmiş oldu..

Tabii bir de kayyum yoluyla transfer var….
İçişleri Bakanlığı tarafından görevden uzaklaştırılarak kayyum atanan, 13 belediye başkanı var.
Onların sandıkta aldığı toplam oy 1.144.116.
Yani toplam oyların yüzde 2.4’üne denk gelen belediye, seçime dahi girmemiş kayyumlarca yönetiliyor…

Tüm bunlara…..
“Seve seve” olmasa da zorunlu olarak el değiştiren koltukları da ekleyelim…
Yani tutuklu yargılanan 30 belediye başkanı koltuğunda değişen isimleri ekleyelim..

Bunların da 29’u CHP’li, biri de AK Parti’den…
Hapisteki 30 başkanın sandıkta aldığı toplam resmi oy miktarı 7.494.630.
Bu toplam geçerli oyların %16,28’ine denk geliyor…

Özetle…
Muhalefetten iktidara transfer olan…
Tutuklu olduğu için koltuğu kaybeden…
Kayyum yoluyla değişen başkan koltuklarının….
Transfer edilen oy oranı % 21,84…

Yani, her 5 seçmenden birinin tercihi; “Bir partiden alınmış başka bir partiye ya da atanmışlara verilmiş”…Yani sandıktaki tercih yok olmuş…

Buna muhalefet içinde devam eden ancak “Mutlak Butlan” gerekçesiyle rozet değiştiren 232 başkanın yüzde 18.34’lük oyları dahil değil…

Onları da “muhalefette de olsa parti değiştirmiş” diye kabul edersek… Tercihi değişen oy oranı yüzde 40 gibi devasa bir rakam oluyor…

Sonuç olarak…
Yani neredeyse her 2 seçmenden 1’inin oyunun; ya partideki adı,
ya iktidar/muhalefet dengesindeki rengi,
ya da bizzat yöneteni değişmiş…”

Ve hapistekilerle beraber, her 5 seçmenden 1’nin de, seçtiği adam da değişmiş…

Peki…
Türkiye’nin seçmen tercihlerini hapisle, kayyumla, transferlerle, bu denli etkiliyorsak…
O zaman biz niye seçim yaptık….

Şimdi düşünüyorum…
Milletvekili transferlerini bu işlere katarsak…
Anayasa değişikliği için partilerin tavır değişikliklerini hesaplarsak…
Eski parlementler sisteme dönebilir miyiz Cumhurbaşkanını tekrar parlamento seçebilir mi
Görev süresi 7 yıl olabilir mi
Neyse şimdi bunları düşünmeyelim

Türkiye, “seçimle gelenin yargı veya parti değişikliğiyle gönderildiği” bir dönemeçte. 31 Mart 2024’te ortaya çıkan siyasi harita, iki yıl içinde neredeyse tanınmaz hale geldi. Seçmenin verdiği oylar, belediye başkanlarının partilerini değiştirmesi, tutuklanması veya kayyum atanmasıyla fiilen etkisizleştiriliyor.
Bu durum, Türkiye’nin karşı karşıya olduğu temel soruyu şu şekilde özetliyor: Bir demokraside, seçmenin tercih ettiği temsilcilerin görev süresi boyunca yargı veya siyasi baskıyla değiştirilmesi, demokratik katılımın ve hukuk devletinin ne ölçüde işlediğine dair ciddi bir sınav. Eğer bu trend devam ederse, seçmenlerin “oy verdiğim kişi yine de gidecek” düşüncesiyle sandığa gitme motivasyonu zayıflayabilir; bu da demokratik meşruiyetin aşınması anlamına gelir.

Celal PİR

Adnan Süvari’nin ter döktüğü dönem 1959 öncesine denk geldiği için, o dönem kazandığı başarılar ve şampiyonluklar, TFF tarafından “yok” sayılıyor..
Bu ne yaman çelişki…
Nasıl bir komedi…
Adamı var eden, o topraklarda piştiği geçmişin kendisi yok sayılıyor…
Yani TFF diyor ki….
“Adını anarım ama emeğini tanımam”…

Rahmetli bize yukarıdan seslense…
“Ey TFF! Beni baş tacı ettin. Sağ ol, var ol. Lakin Göztepe’de kazandığım şampiyonluğu neden yok ediyorsun.”… dese….

Ve…
“10 yıl boyunca Göztepe forması terlettim.. Şampiyon oldum. Verdiğim emeğe neden körsün…O şampiyonluk gökten zembille mi indi?”…. dese, ne olacak?

Futbola adını ver…
Ama futbolculuğunu yok say!…
Adamın ismini tabelaya as ve alkışla…
Ama tescil etmediğin o eski kupaları ve alın terini kapı dışarı et… Ne âlâ memleket!…
Futbolcunun ismini kullan…
Futbolcunun tarihini ise çekmecede sakla!..

Bana göre; Adnan Süvari ismiyle sezona başlamak…
“bir yazara en prestijli edebiyat ödülünü verip, yazdığı kitapları kütüphaneden yakarak toplatmaya benzer.”

Özetle..
TFF bize şunu söylüyor:
‘Seni çok seviyoruz Adnan Süvari, ama sadece 1959’dan sonra doğmuş gibi davranırsan…’

Yani futbolda ALIN TERİ, 1959’dan sonra mı icat edildi ki, o tarihten öncekiler tuzlu su muamelesi görüyor?

Bana göre: TFF bu sezon, adını telaffuz ettiği efsanenin geçmişine borçlu kalmıştır.”
TFF’ye hatırlatalım…. 1923-1959 arasında Türkiye’de ligler yapılmıştır. Bu liglerde oynayan futbolculardan kurulu A Milli Futbol Takımı, 70 uluslararası maç oynamıştır.

Mesela…
1951 yılında Batı Almanya’yı Berlin’de 2-1 yendik diye yıllarca övündük…
Mesela…
1956’da o dönemin dünya devi, yenilmez armada Macaristan’ı İstanbul’da Metin Oktay ve Lefter’in golleriyle 3-1 devirmemiz hep konuşulur.
Mesela,
Futbol Millî Takımımız 1924 Paris, 1928 Amsterdam, 1936 Berlin ve 1948 Londra Olimpiyat Oyunları’na katılmıştır .
Mesela…
1950 FIFA Dünya Kupası’na katılma hakkı kazanmış ama Brezilya uzak, para yok diye gidememişiz.
Mesela…
1954 FIFA Dünya Kupası’na kurada İspanya’yı geçerek gitmişiz….
Mesela….
O 36 yıl bıyunca Milli Takım, 1949 Akdeniz Kupası’nda; İkincilik Madalyası almış Yunanistan’ı Atina’da devirmiş ve gümüş madalya, kupa kazanmıştır.
Meselalar çom olur ama soru tek…
“Ey TFF, o madalya ve kupaları müzende neden saklıyorsun….”

Dönelim Türkiye’ye….
Adnan Süvari’nin kazandığı şampiyonluk kupası da Göztepe kulüp binasındadır… Ama Tff’ye göre, yok hükmündedir…

Sonsöz….
Ben size işin yalın gerçeğini özetleyeyim….
TFF diyor ki:
“Adnan Süvari, Türk futbol tarihinin bir parçasıdır ve onun mirasını yaşatmak istiyoruz ama futbolculuğunu ve şampiyınluk kupasını tanımıyoruz.”

Bu arada Beşiktaş’ın 1956-57 ve 1957-58 sezonlarındaki şampiyonluklarını Tff ayrım yaparak kabul etmiştir. Bana göre bu da yanlıştır.

Bir kulübün 2 şampiyonluğunu kabul etmek, sezona adını verdiğin futbol adamının emeğini yok saymak tam bir Tff yaklaşımı oldu…

ADNAN SÜVAFİ’NİN ADI VAR SANI YOK….
SON DÜNYA KUPASINDAKİ GİBİ…

ŞAMPİYON OLACAĞIZ DİYE KONVOYLA GİTTİK….
İLK ELENEN TAKIM OLDUK….
TÜRK FUTBOL TARİHİNE BÖYLE SAHİP ÇIKILMAZ…
Akıllı yöneticiler1 lazım…

Celal PİR

Peki ahlaki olarak utandılar mı?
Ağlak bir yüzle; “Üzerimizde kamuoyu baskısı var o yüzden oynayamadık” diye bir bahaneye sığındılar.
Yani ahlaken de çöktüler, dünya sonuncusu oldular. Yerlerini pekiştirdiler.
DÜnya sonuncusu olan erkek milli futbol takımına KOCAMAN AFERİN…

Peki erkekler; deyim yerindeyse ‘ağlayıp sızlarken’, Türk kızları ne yaptı…
Dünya şampiyonu oldular….

Hep sahada hem de ahlaken… Son 3 yılda İKİNCİ KEZ (2023-2026) DÜNYANIN EN İYİ TAKIMI olarak hepimizi gururlandırdılar….

Ağlayıp, zırlamadılar. Üstüne üstlük bir de ders verdiler…
2023 yılında milli takım kaptanı Eda Erdem, ‘dile bizden ne dilersin” diyen voleybol federasyonu başkanına…
” Biz prim istemiyoruz Atatürk’ün kızları olarak 85 milyona yaşattığımız şampiyonluk sevinci bize yeter” demişti.

Dedim ya ağlamadan, zırlamadan, kimselere parmak sallamadan.
Hepimize helal olsun kızlarımıza dedirttiler…

‘BEN SPORCUNUN ZEKİ, ÇEVİK VE AKILLISINI SEVERİM” diyen Mustafa Kemal de gurur duymuştur. Bir yerden izliyorsa…

Neyse ki; “Ağlak erkeklere karşılık güçlü kızlarımız var”…

Futbolda dünya sonuncusu olanların cebine adam başına, daha turnuvaya gitmeden 23’er milyon lira prim ve her biri 2-3 milyon dolarlık BODRUM villası koyan veya koyacağını ilan eden TFF başkanına yakışan futbolcular….

Kuru bir özür dilediler. Paralar ceplerinde kaldı. İade ettiğini ya da sonuncu oldukları kupaya giderken haketmediği parayı almadığını söyleyen olmadı… Adam başı aşağı yukarı 150 milyon ve üstü…

Zekiler mi, evet…
Çevikleri mi, sahada olmasalar da banka cüzdanında evet…
Ahlaklılar mı…
Ben başarısız olduk bu primi haketmedik diyen bir açıklama veya para iadesi görmedim.
Yani futbolda, başarısızlığın bu denli yüceltildiği bir ülkedeyiz…

Peki kızlarımız maddi ödül olarak kazandılar?
Hemen söyleyelim, devletin dünya şampiyonu olan sporcularımıza verdiği en büyük maddi ödüle hak kazandılar. 250’şer cumhuriyet altını…

Futbolcular gibi dünya kupasına yüzlerce araçlık, (hepsi Togg) konvoyla 20 tv kanalından canlı yayınla uğurlanmadan… Ekonomi sınıfı uçak biletiyle Çin’e uçtular…

2026 yılının başından bu yana dünya şampiyonu olmuş diğer sporcularımız gibi….

2026 dünya okçuluk kupası kazanan METE GAZOZ/FATMA URUK gibi….
2026 dünya gençler şampiyonlukları alan RAHMİ KAAN KARAHAN, TULYA KESEBİR, TUANA ÖZGÜR gibi…
2026 dünya özel sporcular şampiyonları MAHMUT DUHAN KUTSAL, ABDULLAH İNAN gibi…
2026 avrupa şampiyonu olan NESRİN BAŞ VE DÜNYA YENİHAYAT gibi…
Her biri gururumuz oldular. Maddi olarak devletin 100 ila 300 cumhuriyet altını olan resmi ödüllerini aldılar. Bugünkü kur ile 5-6 milyom TL.
Analarının ak sütü kadar helal olsun…

Son söz….
Biz sporcunun zeki çevik ve ve en önemlisi ahlaklısını da severiz Atatürk böyle öğretmişti bize.

Yoksa fırsat bulan şeytan olur deyip parayı cebe indirenler ve onlara çanak tutanlar; inanın ki Türkiye’de spora ve sporculara layık değillerdir.

Her şey para değil. Bİraz da insanın içinde milli gurur lazım, utanmak lazım. Hak etmediği parayı iade etmesi lazım.
İşte o zaman, spor sahalarındaki; “Ben sporcunun zeki çevik ve ahlaklısını severim” sözünü Türk futbolcularda yerine getirmiş olur.
Kalın sağlıcakla…

Celal PİR

İsim güzel ama içi boş… Çünkü inandırıcı değil. Siyasi bir çelişki var.
Bay Kemal, ne halkın ne delegenin seçmediği bir isim. Hukuki bir boşluktan yararlanarak koltuğa gelen bir figür.
Bu yüzden bu kampanyada inandırıcı olabilmesi için kendi meşruiyet krizini perdelemesi gerekir.

Ama o perdenin her tarafı yırtık…

İlk yırtık.. Kayyum Etkisidir.
Sandıktan çıkmamış, mahkeme zoruyla gelmiş bir eski lider ne kadar “CHP’liyim” derse desin, tabanın gözünde bir hukuki kayyum olarak kalacaktır.

Yani CHP gibi seçme ve seçilme iradesine en çok değer veren bir partide, gücünü delege sandığından değil mahkeme koridorlarından alan bir kampanya özünde SAKATTIR.

İkinci yırtık… Örgüt Kıyımı Çelişkisidir…
K.K. “CHP’de kalacağım, partiyi koruyorum” derken, elindeki mahkeme gücüyle; seçilmiş il başkanlarını ve yönetimleri görevden alıyorsa taban bu söylemi “koltuğu koruma operasyonu” olarak okur.

Yani, “Ben CHP’de kalacağım ama seçilmiş CHP’lileri tasfiye edeceğim” argümanı inandırıcı olamaz.

Üçüncü Yırtk… Tüzük ve Demokrasi İhlali:
Parti tüzüğünü esneterek…
Arkasından dolanarak….
Milletvekillerini ve yöneticileri disipline dahi sevk etmeden Chp’den atınca, “Hukuku ve partiyi savunuyorum” iddiası da tamamen boşa çıkar.

Yani Chp’de kalmak isteyenlere atıp, “gitmeyin” demek tam bir çelişki olur.
Halkın seçmediği adam” imajınyla, ” Ben Chp’de kalacağım’ sloganını bu halk yer mi göreceğiz.

Peki, bay Kemal ne yaparsa bu iş tutar….

Bu kampanyanın tek inandırıcı can simidi “Ben kalıcı değilim, partiyi en kısa sürede demokratik bir kurultaya götürmek için buradayım” mesajıdır.

Eğer şu ana kadar çizdiği “Ben koltukta kalacağım, arınacağız” imajı sürerse, “Chp’de kalıyorum’ kampanyası çöker.

Ancak “Eylül’de kurultayı yapıp emaneti sahibine devredeceğim” derse tabanda bir nebze kredibilite devşirebilir.

Özetle….
Seçilmemiş bir liderin “Ben CHP’liyim ve kalacağım” kampanyası, örgüt üzerinde baskı kurup tasfiyelere devaüiği sürece asla inandırıcı olamaz.

Taban bunu partiye sadakat değil, “hukuk yoluyla koltuğa el koyma” olarak görecektir.

Kampanyayı inandırıcı kılmanın tek yolu, o kişinin hemen bir seçim takvimi açıklayıp aday olmayacağını deklare etmesidir; aksi takdirde bu kampanya ölü doğmuş bir halkla ilişkiler çalışmasından öteye geçemez.

Celal PİR

Özellikle yazmak istediğim konu; Doğu Akdeniz ve Kıbrıs Adası.
Bana göre; önümüzdeki 5 ve 10 yıl içinde yepyeni bir Kuzey Kıbrıs ile karşılaşacağız.
Türkiye,Amerika hatta içinde İsrail ve Yunanistan’ın ve belki Mısır’ın da dahil olduğu bir tablo. Tabii ki İngiltere’siz olmaz yepyeni bir Kıbrıs….

Mini bir Dubai ya da zenginlerin yeni uğrak yeri Monako gibi bir yer düşünüyorum.
Belki de Malta Adası gibi teknoloji şirketlerinin olduğu bir yer.
Ama her şey Türkiye ve Kuzey Kıbrıs’ın akıllı yönetimine uluslararası ilişkilerine bağlı.

Özellikle İRAN-İSRAİL-ABD Savaşı’nda ortaya çıkan bombalamalar ve güvensizlikten sonra finans merkezi Dubai’den Akdeniz’e kayabilir mi? Bunun senaryolarını düşündüm. Sizinle bunları paylaşmak istiyorum. Gerçekleşme ihtimali olan bir senaryo çizmeye çalışalım.

Senaryo:
“2035’e kadar KKTC’nin “Akdeniz Serbest Bölgesi”ne Dönüşmesi”…

KKTC’nin Dubai olması için Dubai’yi kopyalaması gerekmez. Asıl fırsat, Dubai’nin bugün zayıf olduğu alanlarda konumlanmak olacaktır sanırım.

İlk 3 yılda (2027-2030); büyük sermayenin İlk Dalga herketi artacaktır.

Önümüzdeki birkaç yıl içinde…
Avrupa’da enerji maliyetleri yüksek kalır…
Orta Doğu’da siyasi riskler devam eder…
Ve Türkiye’de faizler düşmeye başlarsa… Akdeniz kıyılarındaki güvenli gayrimenkullere yeni bir sermaye akışı oluşabilir.

Bu aşamada;
İsrail sermayesi,
Türk sermayesi,
Körfez fonları,
Rus ve Ukraynalı yatırımcılar,
İngiliz emekliler biri veya hepsi KKTC’de yoğunlaşabilir.
Böylece ilk sonuç; inşaat ve arazi fiyatlarında ikinci bir sıçrama olacaktır.

İkinci 3 yılda; (2030-2032); Kumarhane Adasından Servet Adasına dönüşüm başlar.

Bugünkü ekonomi, inşaat, casino, öğrenci üçgenine sıkışmış durumda.
Eğer AKILLI KKTC YÖNETİMİ;
Vergiyi düşük tutar…
Dijital şirketlere özel statü verir…
Uluslararası tahkim sistemi kurar…
Teknoloji şirketlerine oturum hakkı tanırsa; yüzlerce küçük teknoloji ve yazılım şirketi adaya taşınır. Dubai’nin ilk yıllardaki büyümesi de buna benzerdi.

Ve son 3 yıl, (2032-2035);
Doğu Akdeniz’in Monaco’su olmak mümkün. Benim en güçlü gördüğüm senaryo bu.

Aslında KKTC’nin gerçek rakibi Dubai değil; Monaco, Malta, Güney Kıbrıs, Karadağ’dır.
Eğer..
Yüksek gelirli emekliler gelir.
Servet sahipleri ikinci ev alır.
Marina yatırımları artar.
Sağlık turizmi gelişir.
Özel hastaneler büyürse, Girne’den Karpaz’a kadar olan hat ciddi değer kazanır.
Bunlara Lübnan’dan İsrail, Gazze ve Mısır’a kadar uzanan kıyı şeridi karşısındaki konumlamayı ekleyin.

KIRILMA…
Ve gelelim en kritik kırılma noktasına… Tek konu “Uluslararası statü”dür.
Bunun için; AB ile kısmi entegrasyon, doğrudan uçuşlarda yumuşama, ticaret ambargolarında gevşeme gibi adımlar atılmalıdır.

Belki bu adımlar atılmazsa da KKTC yine büyür ama “Dubai” değil, daha çok büyük bir tatil ve emlak ekonomisi olarak kalır.

Benim 2035 Tahminim şöyle;
Tam anlamıyla “Yeni Dubai” olma ihtimali: %10.
Doğu Akdeniz’in Malta’sı olma ihtimali: %35.
Monaco benzeri yüksek gelirli küçük ekonomi olma ihtimali: %40.
Mevcut yapının biraz büyümüş hali olarak devam etme ihtimali: %15.

Sevgili dostlar, Doğu Akdeniz’de enerji, lojistik ve jeopolitik rekabet arttıkça; KKTC’nin stratejik değeri ekonomik değerinden daha hızlı yükselecektir.
Bazen ülkeleri zenginleştiren şey doğal kaynak değil, doğru zamanda doğru yerde bulunmalarıdır.

SONSÖZ:
Bana göre, KKTC’nin önündeki asıl soru “Dubai olur mu?” değil; “Türkiye’nin Hong Kong’u veya Akdeniz’in Malta’sı olabilir mi?” sorusudur.
Bu ihtimal, bana göre Dubai senaryosundan daha gerçekçi ve daha ulaşılabilir görünüyor.

Celal PİR

Bazı gazete ve televizyonların cilalı taş devrini bire bin katarak sunduğu, sosyal medyanın da yalanlarla sosladığı görsellere  bakarsak, Bodrum Yarımadasını sorunsuz bir yurt köşesi sanmayın…

Bodrum esnafının ve küçük turizm işletmelerinin yüzü Korona günlerinden beri gülmüyor.  Geriye gidiş salgınla başladı ve Bodrum hala belini doğrultamadı.

Bodrum Otelciler Derneği’nin hesaplamalarına göre, iş hacmi yüzde 40’dan fazla daraldı. Aslında her keseye uygun tatil imkanının olduğu Bodrum’da başta kiralar olmak üzere, fiyatlar arttı. Öyle ki; saçma sapan lahmacun haberleriyle medyamız da bu artışlara tuz biber ekti.  Sonuçta yerli turist Bodrum’dan elini ayağını çekti, gelenlerin konaklama süresi azaldı.

Bodrum’da ‘iş bulurum’,‘kışlığımı çıkartırım’ diye umutla gelen emekçiler de rotayı başka yönlere çevirdi. Buna rağmen Bodrum’da anlam verilmez bir kuru kalabalık var, zaten yarımadayı bölen iki yol trafiği kaldırmıyor, susuzluk dersen; zirveye çıktı. Yarımada’da günlerdir su alamayan mahalle ve siteler var.  Buna rağmen beton sevdasından vazgeçilmedi. Hala dağlara tepelere susuz siteler dikmeye devam ediyorlar.  

Yıllardır tanıdığım esnaf dostlarım çuvaldızı kendilerine batırıyor, “ hata bizde bu müşteri akını bitmez sandık, Bodrum eski havasını zaten kaybediyordu, bu günleri göremedik, buralarda artık işyeri sahibi değilsen kira ödemek çok zor.”

Öteki tarafa bakarsak, onların keyfi gıcır! Koylar ağzına kadar lüks yatlarla dolu. Turgutreis ve Yalıkavak marinalarda yer yok, bağlama bedellerinin yüksekliğine rağmen, Arap, Rus, Azeri ve Kazak sahipli Amerikan yatları sıra sıra uzanıp gidiyor.  

Lüks otel, bar ve lokantalarda dolu. 

Pazar yerlerinde ise akşam saatlerinde fiyatların biraz düşmesini bekleyen emekliler var. 

Bodrum’a yolunuz düşerse şampanyanın su gibi aktığı mekanlar ile suyun bile akmadığı yerleri göreceksiniz, şaşırmayın…

Cengiz ERDİL