Peki sonra ne oldu?

İşte Punch olayının kalbinde yatan asıl soru bu. “Maymuna ne oldu?” değil—onun hikâyesini biliyoruz artık. İyi durumda, sürüye uyum sağlıyor, diğer maymunlar onu tımar ediyor.

Asıl soru bizimle ilgili. Hiç tanışmayacağımız, muhtemelen hiç ziyaret etmeyeceğimiz Japonya’daki bir hayvanat bahçesinde yaşayan bir canlı için bu kadar çok insanın bu kadar yoğun duygular hissetmesi ne anlama geliyor?

Schopenhauer ve Dijital Çağda Merhamet

Filozof Arthur Schopenhauer der ki: Merhamet, yani bir başkasının acısını gerçekten hissetmek, tüm ahlakın temelidir. Ama ona göre gerçek merhamet, karşımızdakinin varlığını gerektirir. Onun gözlerinin içine bakmayı, yaşadıklarının en az bizimkiler kadar önemli olduğunu kabul etmeyi gerektirir.

Dijital merhamet ise bambaşka bir şey.

Ekranlar aracılığıyla gerçekleşir. Hangi videoları göreceğimizi belirleyen algoritmaların elinden geçer. Duygusal etkiyi artırmak için kurgulanmış otuz saniyelik klipler halinde karşımıza çıkar. Bu, duygularımızın sahte olduğu anlamına gelmez. Ama onları farklı bir türe dönüştürür.

“Estetik Empati”: Gerçek Duygu, Temsili Acı

Punch’a verilen tepkiye “estetik empati” diyebiliriz. Bir varlığa değil, onun temsiline tepki verdik. Gerçek duygular hissettik ama bu duygular, özenle seçilip dolaşıma sokulmuş görüntüler tarafından tetiklendi.

Antik Yunan filozofu Aristoteles bu durumu anlamıştı. Ona göre, tragedyanın yani sahnedeki dramatik hikayelerin bizi bu kadar derinden etkilemesinin sebebi onların gerçek olmadığını bilmemizdir. Sahnedeki acıyla aramızdaki mesafe, “katharsis” dediği duygusal arınmayı mümkün kılar.

Punch elbette gerçekti. Ama karşılaştığımız Punch—ağlayan emojili Punch, etiketli Punch, mizah konusu olan Punch—aynı zamanda kendi kendimize anlattığımız bir hikâyenin kahramanıydı.

Hikâyenin Gücü Nereden Geliyor?

Peki bu hikâye neden bu kadar çok kişiye dokundu? Çünkü son derece basitti:

Yapayalnız küçük bir varlık teselli arıyor. Karşılık veremeyen ama yine de sevilen bir oyuncağı var. Önce reddeden bir topluluğun zamanla onu kabullenmesi hikâyesi var.

Bunlar karmaşık anlatılar değil, arketipler. Neredeyse herkesin yaşadığı deneyimlere sesleniyorlar: yalnızlık, bağ kurma isteği, ısrarın ve azmin sonunda işe yarayacağı umudu.

Punch Bir Sanat Eserine Dönüştüğünde

Filozof Susanne K. Langer’ın çok güzel bir fikri var bu konuda. Ona göre sanat, insan duygularını görünür kılar. İçimizdeki dağınık ve karmaşık hisleri alır, onlara biçim verir; böylece onlara bakabilir, onları anlayabilir ve paylaşabiliriz.

Punch işte böyle bir şeye dönüştü. Viral medyanın tuhaf simyasıyla gerçek bir maymun, yaşayan bir sembol haline geldi. Milyonların kendi yalnızlıklarını, kendi teselli arayışlarını, bir gün kabul göreceklerine dair umutlarını gördükleri bir ayna oldu.

Maymunun kendisi maymun olarak kaldı tabii: Yedi, uyudu, makak olmayı öğrendi. Ama Punch fikri —hayran çizimlerindeki, sosyal medya şakalarındaki, sarıldığı oyuncağın üreticisi IKEA reklamlarındaki Punch— başka bir şeye dönüştü: Dijital çağın kendine bakma biçimine.

Paradoks: Yakın Hissedip Uzaktan Kalmak

İşte paradoks da burada: Milyonların Punch’ı önemsemesini mümkün kılan ekranlar, onu etkili bir şekilde önemsemeyi de zorlaştırdı.

Derinden hissettik ama uzaktan hissettik. Sevgimizi haykırdık ama gerçek bir yardımda bulunamadık. Ağladık ama sonra bir sonraki içeriğe kaydık.

Bu, hissettiklerimizin değersiz olduğu anlamına gelmez. Sadece ne oldukları ve ne olmadıkları konusunda dürüst olmamız gerektiğini gösterir.

Azmin Öğrettikleri – Yavaşlığın Erdemi

Tüm bu süreç boyunca hayvanat bahçesindeki bakıcılar anlatıyı nazikçe düzeltmeye devam etti: Punch trajik bir figür değil, azimli bir figür. Azarlanıyor, toparlanıyor, yeniden deniyor. Bu bir masal değil, sıradan hayatın ta kendisi. Başkalarıyla yaşamayı öğrenmenin yavaş ve gösterişsiz süreci.

Bilgi bombardımanı ve duygusal tükenmişlik çağında Punch beklenmedik bir şey sundu: Hayatın zorluklarından kaçış değil, o zorlukların üstesinden gelinebileceğine dair bir hatırlatma.

Diğer maymunlar sonunda onu kabul etti. Peluş oyuncak, tüm sınırlarına rağmen, yol boyunca ona teselli vermeye devam etti. Ve internet, tüm basitleştirme ve yansıtma eğilimine rağmen, küçük bir hayatın etrafında toplandı ve ona iyi dileklerini sundu.

“Artık HEPİMİZ Punch’ın ailesiyiz,” diye yazdı IKEA, ağlayan emojilerle. Bu ifade elbette saçma. Bir şirket aile olamaz. Milyonlarca yabancı bir maymunu ortaklaşa büyütemez.

Ama bu saçmalığın altında gerçek bir şey kıpırdıyordu: Yalnızlığın herkese dokunduğunu, tesellinin önemli olduğunu ve azmin —düşüp kalkmanın, peluşuna sarılıp yeniden denemenin— ileriye giden tek güvenilir yol olduğunu fark etme anı.

Punch,  yeni bir şey öğretmedi bize. Sadece hep doğru olanı hatırlattı: Hayat zordur, teselli iyi gelir ve aidiyet —sonunda geldiğinde— azimle ve yavaş gelir.

Her şeyin anında olduğu bir çağda, belki de en değerli ders, işte bu yavaşlıktır.

Not: Ichikawa Hayvanat Bahçesi, Punch’ın hikâyesini izleyenlere önemli bir hatırlatmada bulundu: Punch’a acımak yerine onun çabasını destekleyelim. Eğer bu hikâye sizde bir duyarlılık uyandırdıysa, hayvan refahı alanında çalışan kuruluşları ve hayvan koruma programlarını destekleyebilirsiniz. Unutmayın, anlık şefkat göstermek yerine sürdürülebilir bir destek sağlamak çok daha anlamlıdır.

Derya ULUSOY

1986 yapımı aynı adlı Yeşilçam filminin uyarlaması olan o zamanlar Atıf Yılmaz’ın yönettiği, Müjde Ar’ın oynadığı ‘Aaahh Belinda’ Filmi yeniden uyarlandı.

7 Nisanda Netflix’te izleyicisiyle buluşacak. Başroldekiler Neslihan Atagül Doğulu, Serkan Çayoğlu, Recip Memili

Yönetmen Deniz Yorulmazer

Senarist Hakan Bonomo

Filmin konusu; Bir şampuan reklamı çekiminde kendini gizemli bir şekilde bambaşka bir hayatın içinde bulan ünlü oyuncu Dilara, kendi kimliğini geri kazanmak için bu hayatı mükemmel oynamalıdır.

Atay BARBUROĞLU/Yazar-Sanat Eleştirmeni

www.kentekrani.com 23 Mart 2023

Atay BARBUROĞLU/kentekrani

Yazarın Tüm Yazıları

Atay BARBUROĞLU /THE GLORY /Dizi / Netflix

“Bir kadın, lisede yaşadığı korkunç tacizden yıllar sonra, ona bunu yapanlara suçlarının bedelini ödetmek için ince ince işlediği intikam planını devreye sokar.”

Netflixte yayınlanan The Glory, Kim Eun-sook tarafından yazılan ve Ahn Gil-ho tarafından yönetilen bir Güney Kore televizyon dizisidir.

Song Hye-kyo, Lee Do-hyun, Lim Ji-yeon, Yeom Hye-ran, Park Sung-hoon ve Jung Sung-il kadroyu tamamlıyor.

8 bölümden oluşan dizi, gerilim ve dram türünde.
İki sezondan oluşan dizinin ikinci kısmı mart ayında yayımlanacak.

Atay BARBUROĞLU/Yazar-Sanat Eleştirmeni

www.kentekrani.com 02 Şubat 2023

Atay BARBUROĞLU/kentekrani

Yazarın Tüm Yazıları

Atay BARBUROĞLU /Şahmaran /NETFLİX

Seslendiren: Şevval Demir

Şahmaran, 20 Ocak’ta tüm dünyayla aynı anda sadece Netflix’te!

Başrollerini Burak Deniz ve Serenay Sarıkaya’nın paylaştığı Şahmaran dizisinin ilk fragmanı yayınlandı.

Netflix’in yeni yapımı Şahmaran’ın 1. Sezonu 20 Ocak’ta tüm Dünyayla aynı anda Netflixte.

Öğretim görevlisi olarak Adana’ya giden Şahsu, yıllar önce annesini terk eden büyükbabası ile yüzleşme kararı alır. Bu yolculukta kendisini Şahmaran’ın soyundan gelen ve ismi Mar olan sıra dışı ve gizemli bir topluluk ortasında bulur.

Şahsu, tam merkezinde olduğu Şahmaran kehanetinden ve onu bekleyen aşktan habersizdir. Oysa sadece iki kişinin değil, iki ırkın kaderi bu aşka bağlıdır.

Yönetmenliğini Umur Turagay’ın üstlendiği,  Pınar Bulut’un kaleme aldığı Şahmaran dizisinin;

Oyuncu kadrosu

Serenay Sarıkaya
Burak Deniz
Mert Ramazan Demir
Ebru Özkan
Mustafa Uğurlu
Mahir Günşıray
Saadet Işıl Aksoy
Nilay Erdönmez
Mehmet Bilge Aslan
Hakan Karahan
Elif Nur Kerkük
Ekin Gökgöz
Berfu Halisdemir
Nil Sude Albayrak
Ayşe Lebriz Berkem
Mert Doğan
Ece Ertez

Yazarın Tüm Yazıları

Netflix yapımı olan Kal filmi 11 Kasım’da izleyicisiyle buluştu.

Başrollerinde Dilan  Çiçek Deniz ve Burak Deniz’in yer aldığı filmde değişik bir aşk hikâyesini izleyeceksiniz.

İkili daha önce Blu TV’de Yarım Kalan Aşklar dizisinde birlikte oynamışlardı.

Kal filminin konusu;

“Kız arkadaşı tarafından aniden terk edilen Semih, hayatına devam etmek içi umutsuzca çabalarken geçmişle yüzleşmeye başlar. ‘Kal’ filminin aşk ve ayrılık hakkında ‘biraz garip’ bir hikâyesi var…”

Film, Türkiye’de bugün Top 10 listesinde birinci sırada yer almaktadır.

Oyuncu kadrosu:

Dilan Çiçek Deniz

Burak Deniz

Ceyda Düvenci

Berrak Tüzünataç

Şükran Ovalı

Ersin Arıcı

Dolunay Soysert

Yazarın Tüm Yazıları

Fox TV iddialı bir dizi ile karşımızda. Darmaduman Beverly Hills 90210 dizisinden uyarlandı.

Dizinin konusu, gençlerin kendilerini, hayatı, arkadaşlığı ve aşkı keşfettikleri yolculuklarında kendilerini yeniden bulma hikâyeleri ile karşımıza çıkıyor.

İkiz olan Ece ve Kerem, anneleri Beliz ve babaları Harun ile hayatlarında yeni bir başlangıç yapacakları İstanbul’a, Harun’un aile evine taşınırlar.

Bir yandan babaanneleri Ayla ile birlikte yaşamanın zorluklarına alışmaya bir yandan yeni çevrelerine uyum sağlamaya çalışırlar. Yeni okuluna adapte olurken ilk günden başlarını derde sokarlar.

Ay yapım imzalı, senaryosunu Damla Serim’in kaleme aldığı ve Deniz Yorulmazer’in yönetmen koltuğunda oturduğu Darmaduman oyuncu kadrosunda; Mert Yazıcıoğlu, Hafsanur Sancaktutan, Aytaç Şaşmaz, Aslıhan Malbora, Necip Memili, Nur Fettahoğlu, Ali Önsöz, Meral Çetinkaya ve Metin Coşkun gibi birçok usta ve genç isim bir arada yer alıyor.

27 Ekim 2022 Perşembe günü yayımlanan dizi her hafta Perşembe günü saat 20.00’de başlayacak.

Yazarın Tüm Yazıları

Kanal D’nin sevilen dizisi Yargının sezon Finalini izlerken kendimize Ceylin Ilgaz’ı öldürdü mü? sorusunu sorduk.

Dizide zaman atlıyor ve ilk başta altı ay sonrası gösteriliyor.

Ceylin hiç konuşmuyor elleri kanlar içinde görüyoruz. Yeni sezon gizemli başlıyor.

Peki ya Neva?  yeni sezon ilk iki bölümü izleyenler bilir Neva öldürüldü. Neva’nın şüpheli ölümünün arkasında kim ya da kimler var?

Ilgaz’a bırakılan not neyin gizemi?

Notu bırakan kişinin katil olma ihtimali yüksektir.

Ceylin için gönderilen nota Eren ve Ilgaz odaklanır ve Ceylin’in haberi olmadan plan yaparlar. Ilgaz Ceylin’i karıştırmak istemez. Bakalım bu zincirler nasıl çözülecek?

Her bölüm izleyici tarafından merakla izlenen dizi reyting rekorları kırıyor. Adeta Pazar gününün vazgeçilmezi haline geldi. Peki ya Pınar Denizin performansı?
Gerçekten başarılı…

Aynı şekilde savcı karakterini oynayan Mehmet Yılmaz Ak’ın performansı ciddi anlamda başarılı.  Diziye farklı bir enerji katıyor.

Dizideki kördüğümler nasıl çözülecek.

Gerçekten Ilgaz ölecek mi?

Peki bu sezon son sezon mu olacak bunların hepsi merak konusu. İzleyip görelim.

Yazarın Tüm Yazıları

“Bazen başkalarını kollarını açarak karşılamanın ciddi sonuçları olabilir. Bir Ortabatılı aile için misafirperverlikleri onları korkutucu bir yola sokmak üzeredir.”

2 Eylül 2022 yılında yayınlanan Netflix yapımı olan ( Netflix orijinal içeriğidir) mini dizi toplam 8 bölümden oluşmaktadır.

Dizinin yönetmenliğini John Fawcett, Lislie Hope, Brad Anderson ve Steven A. Adelson üstlenirken, senaryosunu Daria Polatin kaleme almıştır.

İzlediğim en gizemli filmlerden bir tanesiydi.

Gizemli bir tarikattan kaçan genç kız, kendisini hastanede bulur. Hastasını korumak isteyen bir psikiyatrist, kızı evine alır ve hem ailesini hem de kendi hayatını tehlikeye atar. Kız eve yerleştikten sonra aile dağılmaya başlar, aileyi manipüle etmeye çalışır. İlk başta kimse bu durumun farkına varamaz. Zaman geçtikçe her şeyin farkına varılmaya başlanacaktır, belki de çok geç olacak.
Suzanne’nın tüm hayatı alt üst olur.

Psikiyatrist Dr. Suzanne Mathis, gizemli bir tarikattan kaçan genç hastasını korumaya çalışır. Herkes rahatsız olmaya başladıktan sonra genç kızı evine götüren Suzanne, bu kararla hem ailesini hem kendi hayatını tehlikeye atar.

Emily Deschanel – Dr. Suzanne Mathis,
Sam Jaeger – Peter
Gerardo Celasco – Detective Lopez
Madeleine Arthur – Mae,
Xaria Dotson – Jules Mathis,
Alisha Newton – Helen
Naomi Tan – Dani
Djouliet Amara – Tatiana
Jason Sakaki – Isaac
Marci T. House – Adele
Samantha Ferris – Rhoda
Bradley Stryker – Sheriff Wilkins
Evan Ellison – Sebastian

Yazarın Tüm Yazıları

Heybeliada Ruhban Okulu, Atina Üniversitesi İlahiyat Fakültesinden sonra kurulan bu alandaki ilk akademik okuldur.

Heybeliada’da bulunan Özel bir Yüksekokuldur. 1844 yılında din adamı yetiştirmek için kurulan okul, 1923 yılına kadar Yüksek Ortodoks Teoloji Okulu adını taşır.

Daha sonra bulunduğu ada ile bütünleşerek Heybeliada Ruhban Okulu olarak anılmaya başlar.

1971 yılındaki Türkiye’deki tüm özel yüksekokulların devlet denetimine girmesi ile ilgili karar neticesinde, bu değişikliğe razı olmayan Fener Rum Patrikhanesinin karşı tutumu nedeniyle okulda teoloji eğitimi kaldırılır, yalnız lise düzeyinde eğitim vermeye devam eder.

Bu durum 1971-1972 Eğitim- Öğretim yılına kadar devam eder. Sonra kapatılır.

Okulu’n tarihçesine bakalım;

Okul binası  9. yüzyılda inşa edilen Aya Triada kilisesidir. Kilisenin Osmanlı döneminde de açık kaldığı söylenmektedir, İstanbul’a 16. Yüzyıl’da yaptığı gezi sonrası  Alman Başrahip Stefanos Gerlach kaleme aldığı, İstanbul’daki, kiliseler listesinde Heybeliada Aya Triada kilisesinden de söz eder.

Kilise binası, 19. yüzyıl ortalarında din adamı yetiştirmek amacıyla, teoloji eğitimi ağırlıklı bir okula dönüştürülür. 1 Ekim 1844’te Resmen Fener rum patriği, Patrik 4. Germanos tarafından açılmıştır. Heybeliada Ruhban Okulu, 1844-1971 eğitim dönemi boyunca 1000 yakın mezun vermiştir.

Bu mezunlarda kimileri dini anlamda önemli noktalara yükselebilmişlerdir. Okul bir dönem başka amaçlar içinde kullanılmıştır.

Bahriye (Denizcilik) Nazırlığının 1918 yılında okula el koymasıyla, okulda bulunan yatılı öğrenciler Büyükada bulunan Aya Yorgi Manastırına yerleştirilmişlerdir. Okulda yerleşen bahriye öğrencileri Mondros Ateşkes Anlaşması imzalanana kadar okulda kalmışlardır.

2012’de Heybeliada Ruhban Okulu açıldı.

Mezarlık bölümüne girmek yasak; aynı şekilde kütüphane bölümüne girmekte yasak.

Buna gerekçe olarak kütüphanede 10 bine yakın çok kıymetli kitap oluşu gösteriliyor.

Yazarın Tüm Yazıları