Denizden Mahşeri Akın

Sınır Hattının Çöküşü: Ceuta’daki Tarajal plajı ve sınır kapısı çevresinde kontrol bütünüyle yitirildi. İspanyol Sivil Muhafız teşkilatı yetkilileri, sınır güvenlik mekanizmalarının “tamamen çöktüğünü” ve sahada kelimenin tam anlamıyla bir kaosun hakim olduğunu bildirdi.

On binlerce insan, Fas’ın Fnideq ve Belyounech kıyılarından Ceuta’ya ulaşabilmek için kilometrelerce yüzdü veya el yapımı yüzme ekipmanları kullandı. Sahile ulaşan grupların sevinç gösterileri sosyal medyada gündem olurken, kent sokaklarında binlerce insan açık havada ve parklarda gecelemek zorunda kaldı.

Can Kayıpları Artıyor

Dalgalarla mücadele eden gruptan çok sayıda kişinin cansız bedenine ulaşıldı. Son verilere göre 34 kişi boğularak hayatını kaybetti, onlarca kişinin ise kayıp olduğu bildirildi. 

Madrid yönetimi, yerel kolluk kuvvetlerinin yetersiz kalması üzerine Silahlı kuvvetleri Ceuta’ya sevk etti. Askerler, sınır hattında güvenliği temin etmek ve akını durdurmak için konuşlandırıldı.                                                    

Başbakan Pedro Sánchez ve İçişleri Bakanı Fernando Grande-Marlaska durumu yerinde incelemek üzere Ceuta’ya gitti. Ceuta Özerk Yönetim Başkanı Juan Jesús Vivas, kapasitelerinin tamamen dolduğunu belirterek ulusal acil durum ilan edilmesini istedi.

İnsani Yardım Faaliyetleri Çöktü; Fas da Akını Durduramıyor

Sığınmacı kabul merkezlerinin kapasitesi katbekat aşıldı. İspanya, ani insani yük karşısında barınma, gıda ve sağlık hizmeti sunmakta büyük güçlük çekiyor.                                                                                              Fas güvenlik güçleri ise sınırın kendi tarafında toplanan kalabalıkları dağıtmak için tazyikli su ve fiziki barikatlar kullandı; ancak binlerce kişinin aynı anda hareket etmesi tedbirleri etkisiz kıldı.

Hızlı İade Anlaşması: İspanya ve Fas İçişleri Bakanlıkları, yasa dışı yollarla Ceuta’ya giren kişilerin en kısa sürede Fas’a iade edilmesi konusunda anlaştıklarını duyurdu.

Bölgede Göç Basıncının Yakın Geçmişi

İspanya’nın Kuzey Afrika kıyısındaki özerk toprakları olan Ceuta ve Melilla, Avrupa Birliği’nin Afrika kıtasındaki tek kara sınırını oluşturuyor. Bu stratejik konum, her iki şehri de Afrika’dan Avrupa’ya ulaşmak isteyen düzensiz göçmenler için birincil hedef haline getiriyor.

Ceuta, Mayıs 2021’de de benzer bir krizle sarsılmış, iki gün içinde 8 binden fazla kişi yüzerek şehre girmişti. O dönemde kriz, Batı Sahra anlaşmazlığı ve diplomatik gerilimler nedeniyle Fas’ın sınır kontrollerini gevşetmesiyle patlak vermişti. Günümüzde yaşanan son akın ise sayısal büyüklüğü itibarıyla 2021 krizini geride bıraktı.

Avrupa Birliği’ndeTedirginlik

İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, İspanya’daki göç krizinin kontrolden çıkması ve Avrupa’ya yayılma riski taşıması halinde, ulusal güvenlik gerekçesiyle İspanya ile Schengen açık sınır anlaşmasını askıya alabileceklerini ima eden bir uyarıda bulundu.

İspanyol yetkililer, ani göç patlamasında İspanya Yüksek Mahkemesi’nin kısa süre önce aldığı bir kararın etkili olmuş olabileceğini belirtiyor. Söz konusu karar, karadan girenlerin aksine deniz yoluyla ulaşan göçmenlerin yasal süreç tamamlanmadan derhal sınır dışı edilmesini (“sıcak iade”) sınırlandırıyordu. Kaçakçılık şebekelerinin bu hukuki boşluğu propaganda malzemesi olarak kullandığı ifade ediliyor.

Ceuta’daki krizle eş zamanlı olarak İspanya’nın diğer Afrika exclave’ı olan Melilla’daki Beni Ansar sınır kapısında da gerginlikler yaşandığı, araçların ateşe verildiği ve yaralanmaların olduğu kaydedildi.

Deniz ve denizciliğe bizden daha çok önem verdiği inkar edilemez Yunan halkının. Halk  bu bilinçle “Havlulular Hareketi” başlattı. Bazı yerlerde kıyılara resmen el koydu, Şezlonglar, şemsiyeler kırıldı. Otel kıyıları işgal edilince; turizmin zarar göreceğini gören devlet, kıyıları tamamen halka açtı ve denetimleri sertleştirdi. Ülkede şimdi İHA ve özel yazılımlarla plajlardaki şezlong işgalleri sıkı şekilde izleniyor.

Bu ülkede kıyılar anayasal güvence altında değildi, bizde ise devletin denetim altında. Ama yasa kağıt üzerinde kalıyor.

Anayasa’nın 43. maddesi “Kıyılar, Devletin hüküm ve tasarrufu altındadır. Deniz, göl ve akarsu kıyılarıyla deniz ve göllerin kıyılarını belirleyen şeritlerden yararlanmada öncelikle kamu yararı gözetilir” der. 

Kıyı Kanunu  İlk 50 metreye yapı yasağı, ikinci 50 metreye ise sınırlı kamuya açık tesis izinleri getirir.  

Bunlara rağmen göz göre göre, yağma yapılıyor. Devlet ve yerel yönetimler görmezden geliyor. Hatta bazı yerlerde  kıyı kiralanması yapılıyor. Turizm teşvikleri ve özelleştirmeler gerekçe gösterilerek otopark-Liman düzenlemeleri ayağıyla  Kıyı Kanunu bypass ediliyor. Kaçak yapılar veya plajları kapatan tesisler, idari para cezalarıyla geçiştirilip zamanla meşrulaştırılıyor. 

İŞGAL EDİLEN YERLER

Türkiye’de  işgal edilen kıyıların miktar bile belli değil. Bu işte  kimlerin eli halkın cebinde olduğu çok iyi biliniyor ama yasalara rağmen boşluk yaratılması,  özellikle belediyelerin ve Turizm Bakanlığı’nın işine geliyor.

TBMM Dilekçe Komisyonu ve Milli Emlak tarafından turizmin yoğun olduğu Muğla, Antalya ve Aydın’da  yapılan resmi taramalarda 455 büyük haksız işgal tespit edildi.

Mesela Muğla’da 211 işgal noktası belirlendi. Bu ilimzde  tek bir işletme  tarafından halka kapatılan arazinin büyüklüğünün 42 dönüme kadar ulaştığı görüldü. 

Bu üç ilde  24 beş yıldızlı otelin tel örgüler, beton eklentiler, özel localar ve kaçak iskelelerle kıyıları işgal ettiği resmi dilekçelere girdi ve şikayet konusu oldu.

 Otellerin sahil kapatabilmesinin arkasında “Ecrimisil” (Haksız İşgal Tazminatı) adı verilen yasal boşluk yatıyor. Devlet/Milli Emlak durumu tespit edip oteli tahliye etmek yerine otele ecrimisil (haksız kullanım cezası) kesiyor. 

Oteller için bu ceza tutarları müşteri gelirine kıyasla son derece düşük kaldığından, oteller bu parayı adeta bir “sahil kiralama bedeli” gibi ödeyerek kıyıyı işgal etmeyi sürdürüyor.

İki yıl önce devletin başlattığı “Denizler Halkındır” projesi kapsamında kaçak iskeleler, çitler ve barikatların kaldırılacağı ve denetimlerin artırılacağı duyuruldu ama nafile.. 

Bu işle başa çıkılması zor. 70’li yıllardnıa kıyıları betona boğan İspanya  en zor kararı vermiş, otelllerin yıkılması için yasa çıkarmış. Şimdi İspanya’da miladı dolan oteller yıkılıyor ve yerine yenisi yapılmıyor. Artık bu ülkede butik otel modası var.. 

Bakalım bizde sorun nasıl çözülecek? 

Cengiz ERDİL

Trump’ın büyük bir diplomatik zafer olarak kamuoyuna sunduğu bu açıklama; somut uygulama planları ve saha gerçekleri netleşmeden iddialı duyurular yapma anlayışına dayanan Trumpist diplomasi tarzının (Trumpizm) son örneği olarak değerlendiriliyor. 

Kâğıt üzerindeki bu deklarasyona rağmen sahadaki gerçekler; muğlak zaman çizelgeleri, İsrail’in derin şüpheciliği, diğer silahlı grupların durumu ve denetim mekanizmalarındaki eksiklikler gibi çok sayıda engel ve belirsizliği barındırıyor.

Trumpist Diplomasi Yöntemi ve Duyurunun Perde Arkası

Trump, sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı açıklamada, anlaşmanın aşamalı bir yapıda uygulanacağını belirterek; “Silahsızlanma tamamlandıkça İsrail güçleri çekilecek ve Uluslararası İstikrar Gücü, yeni Filistin polis gücüyle birlikte Gazze’nin güvenliğini sağlayacak” ifadelerini kullandı.

Trump’ın ilan ettiği bu çerçeve, kendisinin daha önce açıkladığı 20 maddelik Gazze Planı’na dayanıyor. Anlaşma; Hamas’ın silah teslim etmesini, tünel ağlarının imha edilmesini, teknokrat bir Filistin yönetiminin işbaşına gelmesini ve uluslararası bir güvenlik gücünün bölgeye konuşlandırılmasını hedefliyor. Ancak Beyaz Saray ve Barış Kurulu yetkililerinin yaptığı bilgilendirmeler, planın hedeflerinden ziyade uygulama yöntemlerindeki büyük boşlukları öne çıkarıyor.

Sahadaki Başlıca Engeller ve Uygulama Belirsizlikleri

Anlaşmanın ilan edilmesine rağmen sürecin başarıya ulaşmasının önünde duran temel pürüzler ve belirsizlikler şu başlıklar altında toplanıyor:

Tel Aviv yönetimi, Hamas’ın silah bırakma vaatlerine oldukça şüpheyle yaklaşıyor. İsrailli yetkililer, Hamas tamamen silahsızlandırılmadan ve Gazze askersizleştirilmeden İsrail Savunma Kuvvetleri’nin bölgedeki kontrol hatlarından (“Sarı Hat”) çekilmeyeceğini vurguluyor. Trump, İsrail’in sürece uyacağından emin olduğunu söylese de Tel Aviv’den henüz resmi bir onay gelmiş değil.

Yetkililer silahsızlanma için kesin bir takvim vermekten kaçınıyor. Gazze’deki sivil polis gücünün önümüzdeki iki hafta içinde hafif silahları devredeceği belirtilse da polis teşkilatı Hamas’ın ana askeri kanadını kapsamıyor. Ağır silahların teslimi ile tünellerin ve askeri altyapının imhasının ise 200 ila 350 gün (yaklaşık 8 ila 12 ay) sürebileceği ifade ediliyor. Bu uzun süre, kırılgan ateşkesin her an bozulma riskini artırıyor.

Diğer Silahlı Grupların Durumu

Gazze’de sadece Hamas değil, Filistin İslami Cihadı (PIJ) ve çeşitli yerel milis grupları da faaliyet gösteriyor. Anlaşmanın bu grupları nasıl kapsayacağı veya silah teslim etmeye nasıl zorlanacağı belirsizliğini koruyor.

Hamas liderliği kâğıt üzerinde silahsızlanmayı kabul etse dahi, binlerce bireysel savaşçının silahlarını tek tek teslim etmesini denetleyecek doğrudan bir mekanizma bulunmuyor.

İran Faktörü

Hamas’ın ana destekçilerinden İran’ın, gruba anlaşmayı kabul etmeme yönünde telkinlerde bulunduğu bildiriliyor. ABD ile yaşadığı gerilimler nedeniyle Tahran’ın süreçteki tutumu denklemdeki en büyük bilinmeyenlerden biri olmayı sürdürüyor.

Çatışmadan Tıkanan Müzakerelere

Gazze’deki yıkıcı süreç, 7 Ekim 2023 tarihinde Hamas’ın İsrail’e düzenlediği saldırıyla başlamıştı. İsrail’in başlattığı askeri operasyonlar sonucunda 70 binin üzerinde Filistinli katledilmiş, bölgedeki altyapı neredeyse tamamen çökmüştü.

ABD ara buluculuğunda imzalanan ateşkesin üzerinden aylar geçmiş, ancak ikinci aşamayı oluşturan silahsızlanma ve Gazze’nin yeniden inşası konularında müzakereler kilitlenmişti. Hamas, silah teslimi konusunu görüşmeden önce İsrail’in tamamen çekilmesini şart koşmuş, bu ayın başlarında ise Gazze’deki hükümetini feshederek yönetimi Birleşmiş Milletler destekli teknik bir komiteye devretmeye hazır olduğunu duyurmuştu.

Gelecek Senaryoları Af ve Silah Geri Alım Programı

Anlaşma taslağına göre, silahsızlanma şartlarına uyan Hamas üyelerine af getirilmesi öngörülüyor. Ayrıca sivil halkın elindeki bireysel silahların toplanması amacıyla finansal teşvik içeren bir geri satın alma (buy-back) programı planlanıyor.

Müzakerelere yakın kaynaklar, silahsızlandırılan bölgelerin kontrolünün kademeli olarak Ulusal Gazze Yönetim Komitesi’ne (NCAG) devredileceğini ve ilk pilot konut projesinin Refah bölgesinde başlatılmasının hedeflendiğini aktarıyor.

İsrail Açısından Elverişsiz Siyasi Zamanlama 

Bölgesel diplomatlar, İsrail’deki iç siyasi dinamikler ve yaklaşan seçimler nedeniyle Netanyahu hükümetinin ordunun çekilmesini içeren bir adımı kolaylıkla onaylamayabileceğini, Hamas’ın ise süreci kabul ederek “uzlaşmaz taraf” konumuna düşmekten kaçınmayı amaçladığını değerlendiriyor.

Otoplasti Nedir?

Otoplasti, kulakların şeklini, büyüklüğünü veya başla olan açısını düzeltmek amacıyla yapılan estetik cerrahi işlemdir. En sık uygulama nedeni, halk arasında “kepçe kulak” olarak bilinen kulakların baştan belirgin şekilde ayrık durmasıdır. Bunun yanı sıra doğuştan kulak şekil bozuklukları, asimetri ya da kaza sonucu oluşan deformasyonların düzeltilmesi için de uygulanabilir.

Kulak gelişiminin büyük bölümü çocukluk döneminde tamamlandığından, otoplasti genellikle okul çağına başlamadan önce veya sonrasında güvenle yapılabilir. Elbette uygun görülen yetişkin bireylerde de başarılı sonuçlar elde edilmektedir.

Otoplasti Neden Yapılır?

Otoplasti uygulanmasının başlıca nedenleri şunlardır:

Kepçe kulak görünümünü düzeltmek.

Kulakların birbirine daha simetrik görünmesini sağlamak.

Doğuştan gelen şekil bozukluklarını gidermek.

Travma veya yaralanma sonrası oluşan deformasyonları onarmak.

Kişinin estetik kaygılarını azaltarak özgüvenini desteklemek.

Bu operasyonun amacı yalnızca görünümü değiştirmek değil, kişinin kendisini sosyal yaşamında daha rahat hissetmesine katkı sağlamaktır.

Otoplastinin Faydaları

Başarılı bir otoplasti operasyonu sonrasında birçok kişi hem fiziksel hem de psikolojik açıdan olumlu değişimler yaşayabilir.

Öne çıkan faydaları şunlardır:

Daha doğal ve dengeli bir kulak görünümü sağlar.

Kişinin özgüvenini artırabilir.

Çocuklarda akran zorbalığına maruz kalma riskini azaltmaya yardımcı olabilir.

Saç toplama veya kısa saç kullanma konusunda kişinin kendini daha rahat hissetmesini sağlayabilir.

Kalıcı sonuçlar sunması nedeniyle uzun vadede memnuniyet oranı yüksektir.

Olası Riskleri ve Zararları

Her cerrahi işlemde olduğu gibi otoplastinin de bazı riskleri bulunmaktadır. Bunlar her hastada görülmez ancak bilinmesi önemlidir.

Olası riskler arasında:

Enfeksiyon gelişmesi,

Kanama veya şişlik,

Geçici ağrı ve hassasiyet,

Yara izi oluşumu,

Kulaklarda hafif asimetri kalması,

Nadir durumlarda ikinci bir düzeltme ameliyatına ihtiyaç duyulması yer alabilir.

Deneyimli bir plastik cerrah tarafından, uygun koşullarda yapılan operasyonlarda bu risklerin görülme olasılığı önemli ölçüde azalır.

Toplumdaki Yeri

Günümüzde estetik cerrahiye bakış açısı geçmişe göre oldukça değişmiştir. Otoplasti artık yalnızca dış görünüşü değiştiren bir işlem olarak değil, bireyin psikolojik iyi oluşunu destekleyen bir uygulama olarak da değerlendirilmektedir.

Özellikle çocukluk döneminde belirgin kulak yapısı nedeniyle alay edilmek veya zorbalığa uğramak, bireyin özgüvenini olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle gerekli görülen durumlarda yapılan otoplasti, kişinin sosyal ilişkilerine ve yaşam kalitesine olumlu katkı sağlayabilir.

Bununla birlikte estetik operasyonların toplumsal baskı nedeniyle değil, kişinin kendi isteği ve gerçekçi beklentileri doğrultusunda değerlendirilmesi önemlidir. Estetik müdahalelerin amacı, kusursuzluk yaratmak değil; kişinin kendisini daha mutlu ve rahat hissetmesine yardımcı olmaktır.

Otoplasti, kulakların görünümünü düzeltmeyi amaçlayan güvenilir estetik operasyonlardan biridir. Doğru hasta seçimi, deneyimli cerrah ve gerçekçi beklentilerle uygulandığında hem estetik hem de psikolojik açıdan tatmin edici sonuçlar sağlayabilir.

Unutulmamalıdır ki gerçek güzellik yalnızca dış görünüşte değil, insanın kendini olduğu gibi kabul edebilmesinde ve gerek duyduğunda bilinçli kararlar alabilmesinde saklıdır. Otoplasti de bu yolculukta, bazı bireyler için özgüveni destekleyen değerli bir seçenek olur.

Derya YAĞMUR 

Durum, bazı emekli askerleri ve uluslararası prejtij sahibi askeri uzmanları, “nasıl böyle bir aymazlık olur?”  düşüncesiyle şaşırttı.

Sosyal Medya Paylaşımları Hedef Gösteriyor

Reuters Haber Ajansı’nın özel haberine göre, askeri personelin TikTok, Instagram ve X gibi platformlarda moral veya günlük yaşam paylaşımı amacıyla yayınladığı videolar, askeri üslerin güvenliğini ciddi şekilde tehlikeye atıyor. Komutanlar, basit bir cep telefonu klibinin dahi stratejik askeri tesislerin yerini ve zayıf noktalarını ortaya çıkarabileceğine dikkat çekiyor.

ABD’nin Ortadoğu’daki birliklerinin komutanı Amiral Brad Cooper, Reuters’in ele geçirdiği 28 Temmuz tarihli mektubunda söz konusu açık istihbaratı bölgedeki Amerikalı askerlerin ve sivillerin hayatına kasteden bilgi olarak tanımladı. Komutan, güvenlik tedbirlerinin ikiye katlanmasını emretti.

Dijital İpuçları Nasıl İstihbarata Dönüşüyor?

Sosyal medyaya yüklenen bir video veya fotoğraf, açık kaynak istihbaratı yürüten düşman unsurlar için adeta hazır bir hedef haritasına dönüşüyor. Görsellerin içerdiği gömülü konum verileri (EXIF) veya arka planda görünen coğrafi yer şekilleri, üssün tam koordinatlarını ortaya koyuyor.

Videolarda kazara beliren hava savunma sistemleri, radar üniteleri, sığınak girişleri ve nöbet değişim saatleri; düşmanın füze veya İHA saldırılarındaki isabet oranını artırmasına imkan tanıyor.

Paylaşımlar, üste kaç personelin bulunduğunu ve hangi tür askeri teçhizatın aktif olduğunu düşman istihbaratına zahmetsizce sunuyor.

İran’ın Yüksek İsabet Oranı ve ABD’nin Artan Asker Kayıpları

Ortadoğu’daki ABD üslerine yönelik son dönemde düzenlenen füze ve intihar tipi insansız hava aracı (İHA) saldırılarında kayda değer bir artış olmuş, karşılıklı misillemelerle tırmanan çatışmalarda çok sayıda Amerikan askeri hayatını kaybetmiş ve onlarcası da yaralanmıştı.

İstihbarat birimlerinin yürüttüğü incelemelerde, İran yanlısı grupların gerçekleştirdiği hassas güdümlü füze ve İHA saldırılarında hedef isabet oranının geçmişe kıyasla oldukça yükseldiği tespit edilmişti. Bu durumun arkasında, düşman unsurların internete sızan dijital verileri ve askerlerin sosyal medya paylaşımlarını analiz ederek hedef koordinatlarını güncellemiş olmalarının etkili olduğu anlaşılmıştı.

Alınan Ek Tedbirler

Akıllı Cihaz Kısıtlaması: Pentagon ve CENTCOM yetkililerinin, hassas bölgelerde akıllı telefon, akıllı saat ve konum takip özelliği bulunan kişisel elektronik cihazların kullanımına yönelik kısıtlamaları daha da sıkılaştırması bekleniyor.

Uzin Yaşamın Sırrı İyi Su mu?

Sahibi Leslie, Millie’nin uzun yaşamasını ve sağlıklı kalmasını özel beslenmesine bağlıyor. Şişe kaynaksuyu içen Millie; karides, somon, tavuk, ton balığı ve zaman zaman Çin usulü kaburga gibi yiyeceklerle besleniyor.

Millie, ilk olarak Leslie’nin 2020 yılında COVID-19 nedeniyle hayatını kaybeden eşi Paula tarafından 1995 yılında henüz 3 aylık bir yavruyken sahiplenilmişti.

30. yaş günü için üzerine Millie’nin fotoğrafının basıldığı özel bir pasta hazırlandı. Leslie, havanın sıcak olması nedeniyle Millie’nin pastadaki kremaları yalayarak günün tadını çıkardığını belirti.

Guiness Rekorlar Kitabına Göreyse..

Leslie’nin en büyük hayali Millie’yi Guinness Rekorlar Kitabı’na sokmak. Ancak kedinin veteriner kaydı bulunmadığı ve resmi doğum belgesini doğrulayabilecek tek kişi olan eşini kaybettiği için yaşını resmi olarak kanıtlamakta zorlanıyor.

Mevcut resmi Guinness Rekorlar Kitabı verilerine göre dünyanın en yaşlı canlı kedisi unvanı, İngiltere’nin Londra şehrinde yaşayan 27 yaşındaki Flossie isimli kediye ait. Millie ve Fossie’nin renkler itibarıyle birbirlerine benzemeleri de dikkat çekiyor. 

Tarihteki bilinen en yaşlı kedi ise 38 yıl 3 gün yaşayan Creme Puff (1967–2005) olmuştu.

Alışveriş Merkezinde Hasar ve Enkaz Çalışmaları

Depremin ardından Kumamoto’nun Kashima beldesinde yer alan Aeon Mall alışveriş merkezinin ikinci katında kısmi çökme meydana geldi. Sarsıntı sırasında bina içerisinde bulunan ziyaretçilerin bir kısmı açık alanlara tahliye edilirken, bazı kişilerin çöken tavan ve yapı parçalarının altında kaldığı bildirildi. Ekiplerin binadaki arama ve kurtarma çalışmaları sürerken, kent genelinden ulaşım ve altyapı hasarlarına dair haberler gelmeye devam etti.

Altyapı Hasarları ve Ulaşım Aksamaları

Sarsıntı kent genelindeki altyapıyı ve ulaşım ağını etkiledi. İlk belirlemelere göre yaklaşık 48 bin hanede elektrik kesintisi yaşanırken, bölgesel çapta 8 ayrı noktada yangın çıktı. Hızlı tren (Shinkansen) seferleri güvenlik gerekçesiyle durduruldu; Kumamoto Havalimanı ise pist kontrolü için geçici olarak uçuşlara kapatıldı. Bölge genelinde incelemeler sürerken, sarsıntının meydana geldiği alan daha önce de benzer ölçekte depremlerle karşılaşmıştı.

Kumamoto’nun Deprem Geçmişi

Japonya’nın güneyindeki bu bölgede, aktif fay hatları nedeniyle geçmişte de yüksek büyüklükte sarsıntılar yaşanmıştı. 2016 yılında Kumamoto merkezli olarak iki gün arayla 6,2 ve 7,3 büyüklüğünde iki deprem meydana gelmişti. Bu depremlerde 50’den fazla kişinin hayatını kaybettiği, binlerce kişinin yaralandığı ve aralarında tarihi Kumamoto Kalesi’nin de bulunduğu çok sayıda yapının ağır hasar gördüğü kaydedilmişti. Bölgenin yerleşim yapısı da bu tür sarsıntıların etkisini artıran faktörler arasında yer alıyor.

Nüfus Yoğunluğu ve Bölgesel Konum

Kumamoto eyaleti, yaklaşık 1,7 milyonluk nüfusuyla Kyushu Adası’nın önemli yerleşim ve sanayi merkezlerinden biri. Depremin etkilendiği Kumamoto kent merkezinde ise 730 binin üzerinde nüfus yaşıyor. Bölge, konut alanlarının yanı sıra küresel yarı iletken üretim tesislerine de ev sahipliği yapıyor. Yetkililer, yoğun nüfuslu alanlarda ve hasar gören yapılarda arama kurtarma ile durum tespit çalışmalarının sürdüğünü kaydetti.

Görüşmelerde Konu Hürmüz

Bölgesel yetkililerden alınan bilgilere göre dolaylı görüşmeler, askeri tırmanışın ana tetikleyicisi olan Hürmüz Boğazı’ndaki gemi geçişlerinin güvenli bir mekanizmaya bağlanması ve haziran ortasında sağlanan geçici ateşkes şartlarına geri dönülmesi üzerine yoğunlaşıyor. ABD’nin Birleşmiş Milletler Daimi Temsilcisi Mike Waltz, ABD Başkanı Donald Trump’ın diplomatik temaslara alan tanıdığını belirterek, Umman ve İran dâhil birçok aktörle teknik düzeyden en üst seviyeye kadar temasların sürdüğünü ifade etti. 

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi ise Washington ile doğrudan bir temaslarının olmadığını, mesajların aracı ülkeler vasıtasıyla iletildiğini doğrulayarak, Umman ile Hürmüz Boğazı’ndaki seyrüsefer güvenliğine ilişkin görüşmeler yapıldığını ancak boğazın şu aşamada kapalı kalmaya devam ettiğini bildirdi.

Son Füze Atışmasında ABD Askerleri Can Verdi

Son iki haftalık süreçte ise taraflar arasında şiddetli füze salvoları ve ağır bombardımanlar yaşanmış. İran’ın, küresel petrol taşımacılığının kalbi konumundaki Hürmüz Boğazı’ndan geçen ticari gemilere ateş açmasının ardından ABD ordusu, İran kıyı bölgelerini ve altyapı tesislerini hedef alan geniş çaplı hava operasyonları düzenlemişti. Buna karşılık İran, bölgede ABD güçlerine ev sahipliği yapan üslere füze ve insansız hava araçlarıyla misillemede bulunmuş; Ürdün ve Irak’taki üslere düzenlenen saldırılarda ABD askerleri hayatını kaybetmişti. ABD ve İsrail ile İran hattında daha önce de defalarca benzer şekilde tırmanan krizler yaşanmış; gerilimin füzelerle tırmandığı, ardından geçici ateşkes ve arabuluculuk girişimleriyle durulduğu, fakat kısa süre sonra yeniden çatışmaya dönüştüğü bu savaş-ateşkes döngüsü defalarca tekrarlanmıştı.

Her İki Tarafın Füze Kapasitesi Stoklarıyla Sınırlı

Görüşmelerde sağlanan iyileşmeye rağmen, haziran ayında imzalanan 60 günlük geçici anlaşmanın süresi hızla tükenirken, İran’ın nükleer programı gibi temel anlaşmazlık konuları henüz masaya gelebilmiş değil. Öte yandan askeri uzmanlar, her iki tarafın füze ve hava savunma mühimmatı stoklarını ne kadar süre bu yoğunlukta sürdürebileceğini sorgularken, Washington yönetimi savunma kapasitesinde bir sıkıntı yaşanmadığını vurguluyor. Deniz ablukasını sürdüren ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı ise bölgedeki ticari gemilerin yönlendirildiğini ve güçlerinin yüksek alarm durumunu koruduğunu bildiriyor.

Yarın sabah saatlerinden itibaren etkisini artırması beklenen sağanak yağışın, kent genelinde yer yer gök gürültülü şekilde 12-18 saat boyunca etkili olacağı bildirildi.

Meteorolojik değerlendirmeye göre, bu akşam saatlerinden itibaren hava sıcaklıklarında ani düşüş yaşanacak. Cumartesi günü saat 06.00’dan itibaren ise yağışın etkisini artırarak İstanbul genelinde 12 ila 18 saat boyunca aralıklarla gök gürültülü sağanak şeklinde etkili olması bekleniyor. Kent genelinde metrekareye 10 ila 30 kilogram yağış düşeceği tahmin ediliyor.

AKOM, Karadeniz’e kıyısı bulunan Eyüpsultan, Sarıyer ve Beykoz ile Şile, Sultanbeyli, Pendik ve Tuzla’da yağışların yer yer metrekareye 30 ila 60 kilogram seviyesine ulaşabileceğini duyurdu. Yağışla birlikte kuzey yönlerden esecek rüzgarın saatte 40 ila 60 kilometre hıza ulaşarak kısa süreli fırtına şeklinde etkili olacağını bildirdi.

Tarım ve Orman Bakanlığı Tahsildaroğlu markasına ait beyaz peynirde listeria bakterisi saptanması üzerine ilgili serideki ürünleri toplatma kararı aldı.

Türkiye’nin önde gelen süt ürünleri üreticilerinden Tahsildaroğlu markasına ait Klasik Kırık Beyaz Peynir ürününde insan sağlığı açısından tehlike oluşturan listeria bakterisi tespit edildi.

Bir vatandaşın gıda zehirlenmesi şikayeti üzerine Kocaeli İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ekipleri tarafından 17 Temmuz 2026 tarihinde gerçekleştirilen denetimlerin ardından söz konusu parti numaralı ürünler hakkında toplatma ve imha süreci başlatıldı.

400 gramlık paketlerde satılan ilgili ürün gruplarından alınan numunelerin laboratuvar analizleri sonucunda listeria bakterisi taşıdığı kesinleşti. Tarım ve Orman Bakanlığı yetkilileri, bakteri saptanan seri numarasına sahip peynirlerin market raflarından toplatılarak imha edildiğini bildirdi. Ancak aynı tesiste ve aynı gün üretilen farklı parti numaralı süt ürünlerinin satışına devam edilmesi endişelere yol açtı.