Paşmakçı için 22 Haziran Pazartesi günü saat 13.30’da İstanbul Teknik Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Mustafa Kemal Amfisi’nde tören düzenlenecek. Daha sonra Şakirin Camisi’nde ikindi ezanını müteakip kılınacak cenaze namazının ardından Karacaahmet Mezarlığı’ndaki aile kabristanına defnedilecek.

YÜCEL PAŞMAKÇI KİMDİR?

Yücel Paşmakçı, 24 Ağustos 1935’te İstanbul’un Kadıköy ilçesinde doğdu. Küçük yaşlarda bağlama çalmaya başlayan Paşmakçı, 1954’te İstanbul Radyosunun açtığı stajyer saz sanatçılığı sınavını kazanarak Yurttan Sesler Korosu’na katıldı.

İstanbul Belediye Konservatuvarı Türk Halk Müziği İcra Heyeti’nde görev alan sanatçı, uzun yıllar İstanbul Radyosu Yurttan Sesler Topluluğu’nun şefliğini yaptı.

TRT İstanbul ve Ankara radyolarında çeşitli halk müziği programlarını yöneten Paşmakçı, 1975’te kurulan İstanbul Türk Musikisi Devlet Konservatuvarının kurucu yönetim kurulu üyeleri arasında yer aldı.

TRT’de Türk Halk Müziği ve Oyunları Müdürü olarak da görev yapan sanatçı, çok sayıda türkü derlemesi yaparak Türk Halk Müziği repertuvarının zenginleşmesine katkı sundu.

Kültürel mirasını korurken aynı zamanda genç nesillerle bağ kurmayı başaran projelerden biri olan Anadolu Rüyası, geleneksel Anadolu kültürünü çağdaş bir anlatım diliyle sahneye taşıyor. “Geleneklerine sahip çıkan sosyal bir nesil yetiştirmek” mottosuyla yola çıkan projenin perde arkasını, dansçıların teknik beceriden ziyade kültürün ruhuna bürünme süreçlerini ve bu benzersiz “rüya”nın küresel hedeflerini, Projenin Genel Sanat Yönetmeni Okan Gürbüz ile konuştuk.

Anadolu Rüyası’nı “sadece bir sahne projesi değil, kültürel hafıza aktarımı ve sosyal sorumluluk projesi” olarak tanımlıyorsunuz. Bu açıdan projenin en temel misyonu nedir? Gençlere sadece dans öğretmek mi, yoksa kültürel kimlik, özgüven ve bilinçli birey olmak mı?

Anadolu Rüyası’nı hiçbir zaman yalnızca bir dans ya da sahne projesi olarak görmedik. Bizim için bu proje; kültürel hafızayı yeni nesillere aktaran, çocukların ve gençlerin aidiyet duygusunu güçlendiren sosyal bir gelişim modeli anlamı taşıyor.

Bugün gençlerin büyük bir kısmı kendi kültürel mirasını yeterince tanımadan büyüyor. Oysa bir toplumun geleceği, geçmişiyle kurduğu bağ kadar güçlüdür. Anadolu Rüyası tam da bu noktada; müziği, dansı, hikâyeleri ve sahne sanatlarını bir araç olarak kullanarak gençlerin kendi kültürünü tanımasını, hissetmesini ve sahiplenmesini amaçlıyor.

Elbette dans eğitimi bizim önemli bir parçamız. Ancak asıl hedefimiz yalnızca iyi dans eden bireyler yetiştirmek değil; özgüveni yüksek, ekip ruhunu bilen, disiplinli, üretken, kültürel değerlerine sahip çıkan ve yaşadığı topluma karşı sorumluluk hisseden gençler yetiştirmek.

Çünkü biz inanıyoruz ki sahneye çıkan bir çocuk sadece dans etmiyor; kendi kültürünü temsil etmeyi, birlikte üretmeyi, emek vermeyi ve bir hikâye anlatmayı öğreniyor. Bu da onun hem sosyal gelişimine hem de karakter oluşumuna çok güçlü katkılar sağlıyor.

Anadolu Rüyası’nın temel misyonu; somut olmayan kültürel mirasımızı sanat aracılığıyla yaşatırken, aynı zamanda geleceğin bilinçli, duyarlı ve özgüvenli nesillerini yetiştirebilmektir.

Sahneye çıkan gençlerin sadece dans etmediğini, o kültürün ruhunu da öğrendiğini söylüyorsunuz. Bir dansçının teknik becerisi ötesinde, temsil ettiği kültürün ruhuna bürünmesi için nasıl bir hazırlık sürecinden geçiyorsunuz?

Bizim için bir dansçının yalnızca figürleri doğru yapması hiçbir zaman yeterli olmadı. Çünkü Anadolu halk dansları sadece hareketlerden oluşmaz; her yörenin içinde bir yaşam biçimi, bir tarih, bir duygu ve bir karakter vardır. Bu nedenle sahneye çıkan gençlerimizin önce o kültürün ruhunu anlamasını önemsiyoruz.

Bir koreografi çalışırken sadece adımları öğretmiyoruz. O yörenin müziğini, hikâyesini, geleneklerini, gündelik yaşamını, insan ilişkilerini ve taşıdığı duyguyu da anlatıyoruz. Örneğin bir Ege zeybeğini çalışıyorsak; yalnızca duruşu değil, onun temsil ettiği cesareti, asaleti ve özgürlüğü de gençlerimizin hissetmesini istiyoruz. Karadeniz yöresi çalışırken enerjiyi ve dayanışmayı, Güneydoğu kültürlerinde ise toplumsal birlik duygusunu anlatıyoruz.

Prova süreçlerinde çocuklarımız ve gençlerimizle sık sık kültürel sohbetler yapıyor, bazen görsel arşivler, belgeseller ve yöresel hikâyeler üzerinden çalışmalar gerçekleştiriyoruz. Çünkü bizce bir dansı gerçek anlamda güçlü kılan şey teknik mükemmellikten önce duygusal samimiyettir.

Ayrıca Anadolu Rüyası’nda disiplin, ekip ruhu ve sahne ahlakı da eğitimin önemli bir parçası. Gençler yalnızca performans üretmeyi değil; birlikte hareket etmeyi, birbirine güvenmeyi, sahnede bir bütün olmayı da öğreniyor.

Biz sahnede sadece dans eden çocuklar görmek istemiyoruz. İzleyiciye yaşadığı coğrafyanın hafızasını hissettirebilen, temsil ettiği kültürü saygıyla taşıyan gençler yetiştirmeyi hedefliyoruz.

Projenin isminden yola çıkarak, bu “rüya” tam olarak neyi hedefliyor?

“Anadolu Rüyası” ismi aslında projenin bütün ruhunu taşıyor. Çünkü burada bahsettiğimiz rüya yalnızca sahnede başarılı gösteriler yapmak değil; kültürüne sahip çıkan, geçmişiyle bağ kurabilen ve geleceğe umutla bakabilen bir nesil yetiştirebilmek.

Bizim en temel çıkış noktamız da zaten şu mottoyla özetleniyor: “Geleneklerine sahip çıkan sosyal bir nesil yetiştirmek.”

Bugün dünyanın birçok ülkesinde kültürel miras, toplumların geleceğini şekillendiren en önemli değerlerden biri olarak görülüyor. Biz de Anadolu’nun binlerce yıllık kültürel birikiminin yeni nesiller tarafından yeniden keşfedilmesini ve yaşatılmasını hayal ediyoruz. Bu nedenle Anadolu Rüyası’nın hedefi; dansı yalnızca bir sanat dalı olarak değil, kültürel hafıza aktarımının güçlü bir dili olarak kullanabilmek.

Aynı zamanda bu rüya, farklı şehirlerden gelen çocukların ve gençlerin ortak bir kültür etrafında birleşebilmesini de temsil ediyor. Sahneye çıkan her genç; sadece bir performansın parçası olmuyor, aynı zamanda kendi kültürünün taşıyıcısına dönüşüyor.

Biz istiyoruz ki çocuklarımız ve gençlerimiz; kendi değerlerini bilen, özgüvenli, üretken, sanatla bağ kurabilen ve yaşadığı topluma karşı sorumluluk hisseden bireyler olarak yetişsin. Eğer Anadolu Rüyası bir gün gerçek anlamda başarıya ulaşacaksa, bunu yalnızca alkışlarla değil; kültürünü unutmayan gençlerin yetişmesiyle başaracak.

Kısacası bu rüya; Anadolu’nun sesini, hikâyesini ve ruhunu geleceğe taşıyabilme hayalidir.

Okan Bey, Projenin Genel Sanat Yönetmeni olarak, Anadolu’nun bu denli çok katmanlı mirasını tek bir sahne diline indirgerken en çok hangi unsurları korumaya özen gösteriyorsunuz?

Anadolu çok büyük bir kültürel hafıza taşıyor. Her bölgenin müziği, dansı, ritmi, kostümü ve hatta duygu biçimi birbirinden farklı. Bu yüzden böylesine çok katmanlı bir mirası sahneye taşırken en çok dikkat ettiğimiz konu; bu kültürlerin özünü ve samimiyetini kaybetmemek oluyor.

Biz hiçbir yöreyi sadece görsel bir unsur ya da sahne estetiği olarak ele almıyoruz. Çünkü her halk oyununun arkasında bir yaşam biçimi, bir toplumsal hafıza ve bir insan hikâyesi var. Bu nedenle sahne dilini oluştururken önce o kültürün karakterini anlamaya çalışıyoruz. Müziğin ruhu, figürlerin anlamı, kullanılan ritimler, yöresel tavırlar ve anlatılan duygular bizim için çok önemli.

Aynı zamanda geleneksel yapıyı korurken genç neslin de bağ kurabileceği çağdaş bir anlatım dili oluşturmaya çalışıyoruz. Çünkü kültürü yaşatmanın yolu onu sadece korumaktan değil, yeni kuşaklara doğru bir şekilde aktarabilmekten geçiyor. Anadolu Rüyası’nda yaptığımız şey tam olarak bu dengeyi kurabilmek.

Benim için en kıymetli noktalardan biri de sahnedeki çocukların ve gençlerin temsil ettikleri kültüre saygı duyması. Çünkü biz sadece dans sahnelemiyoruz; Anadolu’nun hafızasını, duygusunu ve ortak değerlerini geleceğe taşıyoruz.

Bu nedenle her projede şu soruyu kendimize soruyoruz: “Bu sahne, kültürün ruhunu gerçekten hissettiriyor mu?” Eğer cevabı evetse, doğru yolda olduğumuza inanıyoruz.

Modern dünya ve dijitalleşen sanat ortamında, Anadolu’nun geleneksel mirasını koruyarak geleceğe taşımak ne kadar zor?

Aslında bugün en büyük meselelerden biri tam da bu. Çünkü dijitalleşen dünyada gençlerin ilgi alanları, tüketim alışkanlıkları ve kültürle kurduğu bağ çok hızlı değişiyor. Geleneksel kültür ise çoğu zaman genç kuşaklara “uzak”, “eski” ya da “gündelik hayatın dışında” gibi gösterilebiliyor. Bu nedenle Anadolu’nun kültürel mirasını geleceğe taşımak artık sadece bir sanat meselesi değil; aynı zamanda ciddi bir eğitim ve kültür politikası konusu hâline gelmiş durumda.

Elbette bu süreç kolay değil. Çünkü bir tarafta hızla değişen modern dünya var, diğer tarafta ise yüzlerce yıllık bir kültürel hafıza. Eğer siz bu mirası gençlere doğru bir dille anlatamazsanız, maalesef zamanla bağ kopabiliyor. Bizim Anadolu Rüyası’nda yapmaya çalıştığımız şey ise tam olarak bu kopuşu engellemek.

Biz geleneksel kültürü yalnızca “korunması gereken eski bir değer” gibi sunmuyoruz. Onu yaşayan, duygusu olan, gençlerin kendinden bir parça bulabileceği çağdaş bir anlatım diliyle sahneye taşıyoruz. Çünkü gençler artık sadece izlemek değil; hissetmek, bağ kurmak ve kendini ait hissetmek istiyor.

Dijital çağın aslında önemli bir avantajı da var. Doğru kullanıldığında sosyal medya, sahne sanatları ve dijital içerikler kültürel mirasın çok daha geniş kitlelere ulaşmasını sağlayabiliyor. Bugün bir Anadolu ezgisi ya da halk dansı gösterisi dünyanın başka bir ucundaki insanlara birkaç saniye içinde ulaşabiliyor. Bu da kültürün görünürlüğü açısından çok kıymetli.

Ancak burada en önemli nokta şu: Kültürü popülerleştirirken özünü kaybetmemek. Biz Anadolu Rüyası’nda modern sahne tekniklerinden, görsel anlatımdan ve dijital dünyanın imkânlarından faydalanıyoruz ama bunu yaparken Anadolu’nun ruhunu, hikâyesini ve samimiyetini korumaya büyük özen gösteriyoruz.

Çünkü inanıyoruz ki kültür ancak yaşatılırsa geleceğe taşınabilir. Bunun yolu da gençlerin kendi değerleriyle yeniden bağ kurabilmesinden geçiyor.

Bu sezonun gösteri programları İzmir’de başladı ve haziran ayında İstanbul’da devam edecek. “Kaybolan İzler” ve “Dört Kapı” performansları izleyiciyle buluşacak. Bu iki farklı temanın hikâye derinliğinden ve sahne kurgusundaki farklılıklardan bahseder misiniz?

Biz Anadolu topraklarının hem geleneksel kültürü hem de tarihi hikâyeleri açısından olağanüstü bir zenginliğe sahip olduğunu düşünüyoruz. Bu nedenle Anadolu Rüyası’nın temel felsefesi gereği her sezon farklı hikâyeleri sahneye taşımaya gayret ediyoruz. Aslında bu tercih bizim için oldukça büyük bir üretim süreci anlamına geliyor. Çünkü yalnızca sahnedeki koreografi ve anlatım dili değil; kostümden müziğe, dekor tasarımından dramatik kurguya kadar birçok unsur her yıl yeniden oluşturuluyor.

Bu sezon sahnelediğimiz “Kaybolan İzler” ve “Dört Kapı “Bu rüya; Anadolu’nun sesini, hikâyesini ve ruhunu geleceğe taşıyabilme hayalidir…”” performansları da birbirinden tamamen farklı iki anlatım dünyasına sahip.

“Kaybolan İzler”, Kurtuluş Savaşı döneminde Mustafa Kemal Atatürk’ün bağımsızlık mücadelesine destek veren halk kahramanlarının hikâyesini anlatıyor. Kara Fatma, Yörük Ali ve Karayılan gibi halkın içinden çıkan isimlerin fedakârlıklarını, cesaretlerini ve mücadele ruhlarını danslı anlatımla sahneye taşıyoruz. Burada yalnızca tarihi bir olayı anlatmıyoruz; aynı zamanda birlik olmanın, vatan sevgisinin ve halk iradesinin gücünü genç nesillere hissettirmeye çalışıyoruz. Bu projede yaşları 10 ile 14 arasında değişen, üç farklı şehirden gelen 60 çocuk dansçımız sahnede yer alıyor. Bu da bizim için ayrıca çok anlamlı. Çünkü çocukların kendi tarihlerini sanat aracılığıyla öğrenmeleri ve sahnede temsil etmeleri çok kıymetli.

“Dört Kapı” ise daha kültürel ve medeniyet odaklı bir anlatı taşıyor. Bu projede Gürcü, Bektaşi, Pomak ve Süryani kültürlerinin Anadolu topraklarındaki hikâyelerini dans ve sahne sanatı aracılığıyla izleyiciyle buluşturuyoruz. Anadolu’nun yüzyıllar boyunca birçok farklı kültüre ev sahipliği yapan ortak bir yaşam coğrafyası olduğunu anlatmaya çalışıyoruz. Müzik yapısı, sahne atmosferi ve anlatım dili açısından daha mistik ve kültürel derinliği yüksek bir yapı kurduk. Dört Kapı’da ise üç farklı şehirden seçilmiş 30 kişilik yetişkin dansçı kadromuz görev alıyor.

Her iki performansımız da yaklaşık 50 dakikalık bir sahne süresine sahip ve 10 ila 12 farklı sahneden oluşuyor. Ancak ortak noktaları şu: İkisi de Anadolu’nun hafızasını, hikâyesini ve kültürel ruhunu seyirciye hissettirmeyi amaçlıyor.

Turnenin finalini İzmir’de, Karşıyaka’da “Son Ders: Vatan” temasıyla yapacaksınız. Bu temanın içeriği ve Cumhuriyet değerlerine atıfta bulunan yapısı hakkında neler söylemek istersiniz?

 “Son Ders: Vatan” aslında bizim için yalnızca bir sahne performansı değil; Cumhuriyet’in hangi fedakârlıklar üzerine kurulduğunu hatırlatan çok güçlü bir hafıza anlatısı taşıyor.

Yaklaşık iki yıldır İzmir İl Milli Eğitim Müdürlüğü’nün destekleriyle, Anadolu Rüyası kapsamında İzmirli öğretmenlerimize yönelik eğitim çalışmaları gerçekleştiriyoruz. Bu süreçte öğretmenlerimizin sanatsal üretime olan katkıları, Cumhuriyet değerlerine bağlılıkları ve taşıdıkları toplumsal sorumluluk duygusu bizi çok etkiledi. Bu yıl ortaya çıkan üretim sürecinin sonunda da “Son Ders: Vatan” temasını sahneye taşımaya karar verdik.

Gösterimiz; tamamı İzmirli öğretmenlerden oluşan 45 kişilik bir kadroyla sahnelenecek. Yaklaşık 50 dakikalık ve 13 sahneden oluşan bu anlatıda, Milli Mücadele döneminde öğretmenlerin üstlendiği sorumluluğu ve vatan savunması uğruna şehit olan binlerce öğrencinin hikâyesini seyircimizle buluşturacağız.

Çünkü biz inanıyoruz ki Cumhuriyet yalnızca cephede kazanılmış bir mücadele değil; aynı zamanda eğitimle, bilinçle ve fedakârlıkla inşa edilmiş büyük bir toplumsal dönüşüm hikâyesidir. O dönemde öğretmenler sadece ders anlatan insanlar değildi; topluma umut veren, halkı bilinçlendiren ve geleceği inşa eden öncü isimlerdi. Aynı şekilde genç yaşta vatan savunmasına katılan öğrenciler de bu ülkenin bağımsızlık hikâyesinin en unutulmaması gereken kahramanları arasında yer alıyor.

“Son Ders: Vatan” ile amacımız yalnızca geçmişi anlatmak değil; Cumhuriyet’in hangi değerler üzerine kurulduğunu yeni nesillere yeniden hissettirebilmek. Özellikle birlik, fedakârlık, bağımsızlık, eğitim ve vatan sevgisi gibi kavramları sanatın diliyle sahneye taşımaya çalışıyoruz.

Turnenin finalini İzmir’de, yani Kurtuluş Mücadelesi’nin simgesel şehirlerinden birinde gerçekleştirecek olmamız da bizim için ayrıca çok anlamlı. Çünkü bu gösteri aynı zamanda Cumhuriyet’e, öğretmenlere ve bu topraklar için mücadele etmiş gençlere bir saygı duruşu niteliği taşıyor.

Türkiye turnelerinden sonra Anadolu Rüyası’nın küresel yolculuğundaki hedefi neresi olacak?

Türkiye’de gerçekleştirdiğimiz sahne çalışmalarından sonra Anadolu Rüyası’nın kültürel yolculuğunu uluslararası platformlara taşımayı hedefliyoruz. Özellikle Türk dünyasıyla kültürel bağlarımızı güçlendirecek projeler bizim için çok önemli. Bu doğrultuda başta Azerbaycan ve Kırgızistan olmak üzere çeşitli Türki devletlerde sahne almak adına resmi ve özel girişimlerimizi gerçekleştirdik. Planlamalar netleştikçe bunu kamuoyuyla da paylaşacağız.

Bunun yanında Avrupa’da da özellikle Bosna Hersek, Kosova, Romanya ve Sırbistan gibi, tarihsel ve kültürel bağlarımızın güçlü olduğu bölgelerde sahnelemeler yapmak istiyoruz. Çünkü Anadolu kültürü yalnızca Türkiye sınırları içinde oluşmuş bir yapı değil; Balkanlardan Orta Asya’ya uzanan çok geniş bir kültürel hafızanın taşıyıcısı.

Biz Anadolu Rüyası’nı yalnızca bir dans topluluğu olarak değil, kültürel anlatı ve ortak hafıza projesi olarak görüyoruz. Bu nedenle yurt dışındaki hedefimiz sadece gösteri yapmak değil; farklı toplumlarla kültürel bağ kurabilmek, ortak hikâyeleri sanat aracılığıyla yeniden görünür hâle getirebilmek.

Ayrıca önümüzdeki süreçte önemli uluslararası ve geleneksel dans topluluklarıyla ortak projeler geliştirmeyi de hedefliyoruz. Farklı kültürlerin sahne üzerinde buluşmasının hem sanatsal hem de toplumsal anlamda çok kıymetli olduğuna inanıyoruz.

Bizim en büyük hayallerimizden biri de Anadolu’nun müziğini, dansını, hikâyelerini ve kültürel ruhunu dünyanın farklı sahnelerinde temsil edebilmek. Çünkü kültür paylaşıldıkça güçleniyor ve geleceğe taşınıyor.

Söyleşinin sonuna geldik. Sizin eklemek isteyeceğiniz bir şey var mı?

Öncelikle kültür ve sanat projelerine alan açan, geleneksel kültürün konuşulmasına katkı sağlayan herkese teşekkür etmek isterim. Çünkü bugün kültürel mirasın geleceğe taşınabilmesi için bu konuların daha fazla görünür olması gerekiyor.

Ben özellikle dans ve geleneksel kültür eğitimlerinin çok küçük yaşlardan itibaren, alanında donanımlı ve uzman ekipler tarafından verilmesi gerektiğine inanıyorum. Çünkü çocuk bir kültürü ne kadar erken yaşta tanır ve severse, ilerleyen yıllarda o değerlerle bağı da o kadar güçlü oluyor. Biz de Anadolu Rüyası olarak bu nedenle 7 yaşından itibaren Türkiye’nin birçok noktasında eğitim çalışmalarımızı sürdürüyoruz.

Buradaki en önemli hedefimiz sadece dans öğreten bir yapı olmak değil; geleneklerine sahip çıkan, sosyal yönü güçlü, özgüvenli ve kültürel farkındalığı yüksek bir neslin yetişmesine katkı sağlayabilmek. Zaten projemizin mottosu da bunu çok net anlatıyor: “Geleneklerine sahip çıkan sosyal bir nesil yetiştirmek.”

Ayrıca geliştirdiğimiz “proje okulu” modeliyle birlikte özel ve devlet okullarının da bu sosyal sorumluluk projesinin bir parçası olabilmesini önemsiyoruz. Çünkü kültür ve sanatın yalnızca belirli merkezlerde değil, eğitimin olduğu her yerde çocuklarla buluşması gerektiğini düşünüyoruz.

Son olarak haziran ayında gerçekleştireceğimiz gösterilerimize tüm sanat ve geleneksel kültür severleri davet etmek isterim. Çünkü Anadolu Rüyası sadece izlenen bir sahne projesi değil; birlikte hissedilen, paylaşılan ve geleceğe taşınan ortak bir kültür yolculuğu.

İstanbul’da perşembe günü düzenlenen operasyonla 23 ünlü isim uyuşturucu suçlamasıyla gözaltına alındı. Cuma günü tutuklama istemiyle adliyeye sevk edilen isimlerden 16’sı serbest bırakılırken, aralarında patronların da bulunduğu 10 isim tutuklandı.

Operasyonda şarkıcı Ayşe Hatun Önal, oyuncu Beren Saat, şarkıcı Kenan Doğulu, sanal medya ünlüsü Kerimcan Durmaz, şarkıcı Berdan Mardini, aranjör Ozan Doğulu, şarkıcı Yaşar İpek, manken Tessy Ramos Correira, Enis Arıkan ve Selin Ciğerci gözaltına alınmıştı. Ayrıca CHP Ankara Milletvekili Adnan Beker’in oğlu Oğuzhan Beker ile Turgut Altınok’un damadı Ali Efe Bezci de şüpheliler arasında yer alıyordu.

Adliyeye sevk edilen 23 şüpheliden 10’u tutuklanırken, Ayşe Hatun Önal, sanal medya ünlüsü Kerimcan Durmaz, şarkıcı Berdan Mardini, şarkıcı Yaşar İpek, Enis Arıkan ve Selin Ciğerci’nin de aralarında bulunduğu 13 isim adli kontrol tedbiriyle serbest bırakıldı.

İşte tutuklananlar: Tolga Çam, Murat Saygı (Yönetmen), Enis Ahmet Onat (Fashion TV patronu), Emre Tari (Mimar), Hasan Vatan (Vatan Bilgisayar’ın patronu), Reyhan Küçükyeğen, Mehmet Yıldız, Ramos Correıra (Manken), Eren Yorulmaz.

CHP’li vekil Adnan Beker’in oğlu Oğuzhan Beker ve AKP’li Turgut Altınok’un damadı Ali Efe Bezci hakkında konutu terk etmeme şeklinde adli kontrol tedbiri uygulanması talep edildi. Şafak vakti evleri basılarak gözaltına alınan Beren Saat ve Kenan Doğulu ile kardeşi Ozan Doğulu serbest bırakıldı. Üç isme de ‘yurt dışına çıkış yasağı’ şeklinde adli kontrol uygulandı.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı koordinesinde yürütülen soruşturma kapsamında, Tolga Çam, Murat Saygı, Emre Tari, Hasan Vatan ve Rafet Eren Yorulmazer “uyuşturucu madde kullanımını kolaylaştırmak” suçlamasıyla tutuklandı. Enis Ahmet Onat, Mehmet Yıldız, Reyhan Küçükyeğen ve Tessy Ramos Correia ise “fuhşa teşvik etmek, aracılık etmek veya yer temin etmek” suçlamasıyla tutuklandı.

Şüphelilerden Efe Bezci ve Oğuzhan Beker hakkında konutu terk etmeme (ev hapsi) şeklinde adli kontrol tedbiri uygulandı. Diğer şüpheliler Ferhan Kaya, Ayşe Hatun Önal, Kerimcan Durmaz, Kenan Doğulu, Beren Saat, Mehmet Cem Karcı, Berdan Mardini, Ozan Doğulu, Yaşar İpek, Enis Arıkan ve Selin Ciğerci’nin de aralarında bulunduğu diğer şüpheliler hakkında yurtdışı çıkış yasağıyla adli kontrol şartı uygulandı.

Gözaltına alınan isimler arasında Türk müziğinin güçlü seslerinden Kenan Doğulu, eşi oyuncu Beren Saat, tiyatro ve sinema sanatçısı Enis Arıkan ile sosyal medya fenomeni Kerimcan Durmaz’ın da bulunduğu bildirildi.

Gözaltına alınan isimlerin tam listesi şöyle:

1. ⁠Ayşe Hatun Önal
2. ⁠Tolga Çam
3. ⁠Ferhan Kaya
4. ⁠Murat Saygı
5. ⁠Enis Ahmet Onat
6. Ahmet Karoğlu
7. Emre Tari
8. Hasan Vatan
9. Kerimcan Durmaz
10. Kenan Doğulu
11. Beren Saat
12. Mehmet Cem Karcı
13. Berdan Mardini
14. Reyhan Küçükyeğen
15. Ozan Doğulu
16. Yaşar İpek
17. Mehmet YILDIZ
18. Tessy Ramos Correira
19. Enis Arıkan
20. Rafet Eren Yorulmazer
21. Ali Efe Bezci
22. Selin Ciğerci

Magazin dünyasında büyük yankı uyandıran operasyonun ardından şüpheliler hızla sağlık kontrolünden geçirildi.

Sağlık kontrollerinin tamamlanmasının ardından 22 şüpheli, ifade ve sorgu işlemleri için Narkotik Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü’nün Küçükçekmece’deki merkez yerleşkesine sevk edildi.

Yüksek Seçim Kurulu (YSK), CHP’nin 38. Olağan Kurultayı’nın mahkeme kararıyla iptal edilmesinin ardından, CHP’de Genel Başkanlığa atanan Kemal Kılıçdaroğlu’na sırtını dönen sanatçılar bir bir artıyor. Son olarak geçen yıl hayatını kaybeden sanatçı Edip Akbayram’ın ailesi de benzer bir açıklama yaptı. Kılıçdaroğlu’nun CHP Genel Merkezi’nde dün yaptığı konuşmada da Akbayram’ın “Meydan Türküsü” adlı şarkısı çalınmıştı.

Akbayram ailesinden yapılan açıklamada, “Edip Akbayram’ın yorumladığı eserlerin, kamuoyunda ‘mutlak butlan’ sürecinin temsilcisi veya destekleyicisi olarak görülen kişi, grup ve organizasyonlar tarafından siyasi etkinliklerde kullanılmasına izin vermediğimizi beyan eder, kamuoyunun bilgisine sunarız ifadelerini kullandı.

Akbayram ailesinin açıklaması ise şöyle:

“Biz; halkın sanatçısı, değerli eşiniz ve babamız Edip Akbayram adına, gördüğümüz lüzum üzerine bu kısa açıklamayı kamuoyuyla paylaşmak istedik.

Ülkemizde, özellikle de son dönemde Cumhuriyet Halk Partisi içerisinde yaşanan gelişmeleri dikkatle ve üzüntüyle takip ediyoruz.

Edip Akbayram, yaşamı boyunca demokrasiye, özgürlüğe, halkın iradesine ve toplumsal adalete inanan; sanatını da bu değerler doğrultusunda üreten bir sanatçı olmuştur. Yıllardır ödünsüz biçimde sürdürdüğü bu duruş, yalnızca sanatının değil, yaşamının da temel ilkelerinden biri olmuştur.

Bu çerçevede, kamuoyunda “mutlak butlan” olarak anılan süreç ve beraberinde yaşanan gelişmelerin; Edip Akbayram’ın hayatı boyunca savunduğu demokratik anlayışla örtüşmediğini düşündüğümüzü ifade etmek isteriz. Toplumun geniş kesimlerinde karşılık bulan kaygıları, kırgınlıkları ve demokrasiye ilişkin hassasiyetleri görmezden gelmemiz mümkün değildir.

Bu nedenle, Edip Akbayram’ın yorumladığı eserlerin, kamuoyunda ‘mutlak butlan’ sürecinin temsilcisi veya destekleyicisi olarak görülen kişi, grup ve organizasyonlar tarafından siyasi etkinliklerde kullanılmasına izin vermediğimizi beyan eder, kamuoyunun bilgisine sunarız.

Hassasiyetimiz; Edip Akbayram’ın sanatının ve mirasının, yıllarca savunduğu ilke ve değerlerle uyumlu biçimde yaşatılmasıdır.

Kamuoyunun anlayışına ve takdirine saygıyla sunarız.

AKBAYRAM AİLESİ”

KILIÇDAROĞLU CENAZESİNE KATILMIŞTI

Kılıçdaroğlu, geçen yıl hayatını kaybeden Edip Akbayram’ın cenazesine katılmıştı. 

Kılıçdaroğlu cenazede tutuklu İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu ve Muharrem İnce ile yan yana gelmişti.

Mutlak butlan kararının ardından, Sabahat Akkiraz, Kılıçdaroğlu’nun seçim şarkısını yapan Onur Akın, Suavi, Ali Altay gibi sanatçılar da şarkılarını Kılıçdaroğlu cephesinin, kullanmasını yasaklamıştı. 

Bir bir açıklama yapan sanatçılar, butlanla CHP’nin başına atanan Kılıçdaroğlu’na tepki göstermişti.

Akbayram ailesinin açıklamasının ardından bir yasak da Zülfü Livaneli’den geldi. Livaneli, “Butlanla gelen şu anki CHP Genel Merkezinin bestelerimi kullanmasına iznim yoktur” açıklamasını yaptı.

Ankara Millet Bahçesi’nde düzenlenen konserin açılışını “Ölürüm Sana” şarkısıyla yapan sanatçı, konserde “Dudu”, “Sevdanın Son Vuruşu”, “Tut Elimden” ve “Oynama Şıkıdım”ın da aralarında bulunduğu birçok eserini seslendirdi.

Tarkan, 100. yılını kutladığı Koç Holding’e, kendisini Başkentlilerle bir araya getirdiği için teşekkür etti. Öte yandan konserden önce Koç Holding’in kuruluş sürecine ilişkin belgesel gösterimi yapıldı.

Belgeselde Cumhuriyet’in ilk yıllarına denk gelen holdingin kuruluşuna ilişkin görseller ile merhum iş insanı Vehbi Koç’un ve Koç ailesinin çalışmaları ve katkılarına ilişkin içerikler yer aldı.

Geniş güvenlik önlemlerinin alındığı konserde her yaştan Başkentli, yağışlı havaya rağmen etkinliğe yoğun ilgi gösterdi. Dinleyicilerden Ramazan Öztürk “Tarkan’ı çok seviyoruz ve uzun bir aradan sonra halk konserinde olduğu için ona teşekkür ediyorum” dedi.

Konsere eşiyle gelen Havva Kamışlı “Koç’a bize bu deneyimi yaşattığı için çok teşekkür ediyoruz. Hayalimizi gerçekleştirdi” ifadelerini kullandı.

Birinci sahne: İstanbul’da bir stadyum. 118 bin insan omuz omuza, çoğunun belki de ezbere bilmediği ve sözlerini anlamadığı şarkıları haykırıyor. Ortam coşkudan geçilmiyor. Telefonlar havada. Fotoğraflar paylaşılıyor: “Oradaydım.”

İkinci sahne: Kadıköy’de bir kafe. Bir oyuncu arkadaşıyla oturuyor. Bir grup kadın slogan atmaya başlıyor: “Failler dışarı.” Islıklar. Gerilim. Oyuncu mekânı terk etmek zorunda kalıyor; aşağılanmış hissediyor. Sonra bir açıklama yapıyor: “Linç edildim.”

Sahnedeki adam: Kanye West. Masadaki adam: Ozan Güven.

İki erkek. İki kalabalık. İki tamamen zıt karşılık. Ve kafamı kurcalayan soru şu:  Aynı kalabalıklar, neden birini alkışlarken diğerini dışlıyor?

–Kanye West Kimdir, Neden Tartışmalı?-

Önce kısa bir hatırlatma. Kanye West bir zamanlar kuşağının en etkili hip-hop sanatçısıydı. Prodüktörlükten rapçiliğe adım attı, oradan kültürel bir fenomene dönüştü. Müziğin yönünü değiştiren albümler yaptı. Zeki, provokatif, tartışmasız yetenekliydi.

Sonra bir şey kırıldı.

Son yıllarda Kanye — artık kendine Ye diyor — defalarca antisemitik açıklamalar yaptı. Hitler’i övdü. Gamalı haç görselleri paylaştı. Kadınlara yönelik aşağılayıcı ifadeleri ve ısrarlı tacizkâr söylemleriyle de gündeme geldi. Söylemleri o kadar uç noktalara vardı ki büyük markalar birer birer bağını kopardı. Adidas yollarını ayırdı. Sosyal medya hesapları kısıtlandı. Avrupa’nın pek çok ülkesinde konserleri engellendi ya da doğrudan yasaklandı.

Bu, “bir kez talihsiz bir şey söyledi” meselesi değil,  tekrarlayan bir davranıştı. Düpedüz nefret söylemiydi.

Buna rağmen İstanbul’daki stadyum hıncahınç doluydu. Hem de rekor katılımla.

–118 bin Kişi Oraya Neden Gitti?-

Peki kimdi o 118 bin kişi? Antisemitist miydiler? Elbette hayır. Her Kanye şarkısını ezbere bilen sıkı hayranlar mıydı? Muhtemelen çoğu değil.

Onlar başka bir şeydi; adlandırması daha zor bir şey.

İnsanlar oraya sadece Kanye için gitmedi. Bir olayın parçası olmaya gitti. Bir hikâyeye dâhil olmaya… Instagram’da güzel görünecek, sonra “Ben de oradaydım” dedirtecek bir anı biriktirmeye…

Bu artık sadece bir konser değil, deneyim ekonomisinin modern bir hac ritüeliydi.

Yaşadığımız çağda “orada olmak”, çoğu zaman “orada ne için olduğundan” daha kıymetli. Kalabalığın kendisi asıl ürün. Ortak çığlık, aynı ritimde hareket eden bedenler, bir geceliğine de olsa kafanın içindeki düşüncelerden, kaygıdan, ekonomik darlıktan, yorgunluktan kaçış…

Kanye West bir insan olarak mı? Neredeyse önemsiz. Kanye West bir olay olarak mı? İşte o karşı konulmaz.

–Kadıköy’deki Protesto ve Ozan Güven-

Şimdi Kadıköy’deki o kafeye dönelim.

Ozan Güven tanınmış bir oyuncu. Eski sevgilisi Deniz Bulutsuz’a karşı “kasten yaralama” suçundan yargılandı. Hüküm giydi; karar istinafta onandı ve kesinleşti. Artık ortada bir iddia değil, hukuki bir olgu var.

Geçtiğimiz günlerde Kadıköy’de bir mekânda arkadaşıyla otururken kadınlar tarafından tanındı ve protesto edildi. “Failler dışarı” sloganları, ıslıklar… Gerilimin ortasında mekânı terk etmek zorunda kaldı. Daha sonra yayınladığı yazılı açıklamada lince uğradığını, sağduyunun kaybolduğunu, yargı sürecine saygıdan sustuğunu ama şimdi haksızca hedef haline getirildiğini söyledi.

–Selen Görgüzel’in Sert Çıkışı: “İmparator” Örneği–

Tam bu noktada şarkıcı ve oyuncu Selen Görgüzel tartışmaya dâhil oldu ve can alıcı bir yere parmak bastı.

İbrahim Tatlıses’i örnek gösterdi.

Tatlıses, Türk müziğinin dev ismi. Halkın “İmparator”u. Gelgelelim geçmişte kadınlara yönelik şiddet iddialarıyla da anılan bir figür. Buna rağmen kariyeri zerre yara almadı. Tam tersine büyüdü. Sektör onu bağrına bastı, siyasetten medyaya herkes sahiplendi, halk onu “İmparator” ilan etti.

Görgüzel’in tespiti keskindi: “Ah yurdum insanı. Sevdiğini vezir, sevmediğini nasıl da rezil ediyorsun!”

–Üç İsim, Üç Farklı Kader: Mantık Nerede?-

İşte tablo bu…

Kanye West nefret söylemi yayıyor. Stadyum tıklım tıklım.

Ozan Güven şiddet suçundan hüküm giyiyor. Kalabalık onu kafeden kovuyor.

İbrahim Tatlıses şiddet iddialarıyla anılıyor. “İmparator” oluyor.

Bunun bir mantığı var mı? Bence var. Ama pek de içimizi rahatlatmayan türden bir mantık.

–Birinci Neden: Mesafe-

Kanye West Amerikalı. Onun antisemitizmi, Hitler övgüleri, komplo teorileri, kadın düşmanlığı çoğumuz için “orada bir yerde” olup bitiyor. Uzun röportajlarda, takip etmediğimiz tweetlerde. Türkiye’deki konser seyircisi için Kanye politik bir figür değil; küresel bir marka, bir şov. Söyledikleri soyut kalıyor; mahallede yaşanan bir acı gibi hissedilmiyor.

Ozan Güven’in suçu ise burada, yanı başımızda işlendi. Mağdur bizden, dava bizim gündemimizde. Kadına şiddetin bitmediği bu ülkede yaralar zaten hep taze. O yüzden öfke de kişisel.

Bu ahlaki tutarlılıktan çok, yakınlık meselesi.

–İkinci Neden: Kalabalığın İçinde Kaybolmak–

Stadyumda anonimsiniz. Kalabalığın içinde erirsiniz. Kimse sizden Kanye’yi savunmanızı beklemez. Oradasınızdır; müzik, atmosfer, ortam için. Varlığınız ahlaki bir tavır olarak durmaz.

Ama bir kafede, yüz yüze, birini doğrudan protesto etmek? O görünürdür, nettir, bir duruştur. Ve günümüz insanı “doğru tarafta olma” hissine derin bir ihtiyaç duyduğu için, bu tür anlar güçlü bir ahlaki tatmin sunar.

İronik olan şu: İkisi de performans. Biri “ait olma” performansı, diğeri “haklı olma” performansı. Sadece senaryolar farklı.

–Üçüncü Neden: Güç ve Zaman–

İbrahim Tatlıses zaten “İmparator”du. Statüsü o kadar büyüktü ki, yanlışları o heybetin gölgesinde kaldı. Toplum kadına şiddete karşı bugünkü hassasiyeti geliştirene kadar o çoktan dokunulmaz hale gelmişti. Artık çok geçti; o taşa kimse el süremedi.

Ozan Güven ise hiçbir zaman o büyüklüğe ulaşmadı. Üstelik suçu, sosyal medyanın öfkeyi anında büyüttüğü, kadınların sesinin daha gür çıktığı bir dönemde gündemde kaldı. Yanlış zamanda, yanlış şöhret seviyesinde bir figürdü.

Peki Kanye West? O hâlâ dev bir isim. Hâlâ sanatı kişiliğinden ayrı değerlendirilecek kadar büyük. Şöhreti ona kalkan oluyor.

–Neyi Affettiğimiz Neyi Anlatır?-

Kolay cevap şu: İkiyüzlüyüz. Sevdiğimizin hatasını hafifletir, sevmediğimizinkini büyütürüz. Ahlakımız da ilkelerden değil, aidiyetlerimizden beslenir.

Hepimizin içinde iki ahlak var. Biri soyut — “şiddete hayır”, “ırkçılığa hayır” dediğimiz. Diğeri somut — sevdiğimiz sanatçının konserine giderken çalışan, arkadaşımızın hatasını görmezden gelirken devreye giren. İlki prensip, ikincisi pratik. Ve çoğu zaman pratik, prensibi sessizce yener.

–Neden?-

Çünkü ilkeler beynimizde yaşar, aidiyetler ise kalbimizde. Sevdiğimiz birini savunmak, bir kalabalığa karışmak, bir anın parçası olmak — bunlar bize somut haz, somut güven verir. Oysa soyut bir ilkeye sadık kalmak, çoğu zaman bir bedel ödetir: yalnız kalmak, dışlanmak, eğlenceden mahrum kalmak gibi. İnsan zihni de bedelden kaçıp hazza koşmaya ayarlıdır.

İşte bu yüzden mesele sadece ikiyüzlülük değil. Mesele, içimizdeki bu iki sesin sürekli çarpışması.

Kalabalık tam da burada devreye girer. Kalabalığın içinde sorumluluk dağılır, bireysel vicdan sesi kısılır. “Herkes gidiyor, bir ben mi gitmeyeceğim?” ya da “Herkes kızıyor, bir ben mi susacağım?” dediğimiz an, prensipler geri çekilir; sürünün sesi öne geçer.

–Kendimize Sormamız Gereken Sorular-

Her konsere gidişimiz ya da gitmeyişimiz, her protestomuz ya da sessizliğimiz, her affedişimiz ya da dışlayışımız bir sınır çizer. Farkında olarak ya da olmayarak bu sınırlarla şunu söyleriz: “Bu benim için önemli. Bunu es geçebilirim. Ya da burada dururum.”

Peki bu sınırları neye göre çiziyoruz? İlkelere göre mi, işimize geldiği gibi mi? Yoksa kalabalık nereye, biz oraya mı?

Eğer bu soruları kendimize hiç sormazsak, seçim yaptığımızı sanırız ama aslında sadece bir kitleye, bir duyguya, bir ana kapılıp sürükleniriz. Kalabalığın sesi, vicdanın sesini bastırır. O an “herkes yapıyor”, “herkes gidiyor”,  demek, “doğru olan bu” demekten daha ağır basar.

–Aradaki Fark-

Aradaki fark, ahlaktan önce mesafede başlıyor. Uzağa bakarken büyük hatalar bile soyutlaşıyor; yakına gelince en küçük hata bile büyüyor. Birini olay diye izliyoruz, ötekini insan diye yargılıyoruz. Birini kalabalığın içinde tüketiyoruz, ötekini kalabalığın önüne atıyoruz.

Bu yüzden “sadece müzik” dediğimiz şey de, “sadece öfke” dediğimiz şey de kendiliğinden masum değil. Çünkü artık hiçbir şey nötr değil. Bir bilet bile tavır sayılıyor. Bir susuş bile.

Asıl mesele ne yaptığımızdan çok, neyi niye yaptığımızı kendimize dürüstçe söyleyip söylemediğimizde düğümleniyor.

Kanye’ye gittin. “Sırf müzik” için mi? Kültürel bir anın parçası olmak için mi? Yoksa adamın söylemleri nedeniyle aldığı yasaklar gerçekten umrunda olmadığı için mi?

Ozan’ı protesto ettin. Kolay ve zayıf bir hedef olduğu için mi? Öfkeni boşaltmak tatmin ettiği için mi?  Yoksa  daha iyi bir yargı sistemi, kadınları gerçekten koruyan yasalar, gerçek adalet talep etmek daha zor olduğu için mi?

Kendine karşı dürüst müsün, değil misin? Bütün mesele bu

Aynı ülke, aynı gün, iki farklı sahne  — ve üç isim.

Kanye West İstanbul’da stadyumu tıklım tıklım doldurdu. Ozan Güven bir kafeden utanç içinde ayrıldı. İbrahim Tatlıses hâlâ “İmparator”.

Aslında bu üç isimden çok, onlara verdiğimiz üç farklı tepki anlatıyor bizi.

Ve işte aradaki bu farkta, aslında kim olduğumuzun — ve kim olmaya razı geldiğimizin — cevabı gizli.

Derya ULUSOY

Hain diye emanete ihanet edene, sadakatsizlik yapana, nankörlere, kendisini sevenlere iyi görünüp arkalarından iş çevirene deniyor.

Savaşta düşmanla iş birliği yapana da vatan haini sıfatı uygun görülmüş. 

Her halde bir kimseye yüklenen hain sıfatı, binde bir gerçeklik payı olsa bile çok ağır. 

Hainlikle suçlanan normal bir insanı, eğer çok küçük bir vicdan kırıntısı varsa uyutmayacak, utançtan yerin dibine geçirecek kadar ağır.

Ne var ki, tarih boyunca hainliğin de kategorileri olmuş.

 Bana göre bir pasif hainlik, bir de aktif hainlik var.

Pasif hainlik, insanların kendisinden beklediği davranış biçimlerini göstermeyen, rekabet durumlarında “karşı tarafa” geçip o tarafın hizmetine girenler için kullanılabilir.

Ancak ihanet ettiği tarafa zarar verme kapasitesi sınırlıdır.

Zaten bu tür karşıtlık durumlarında kimin iyi (ve haklı) kimin kötü ( ve haksız) olduğu taraflara göre değiştiği için hainlik suçlaması yarı yarıyadır.

Kamuoyunun diğer yarısı bu tür geçişleri “doğru yolu bulma” diye değerlendirebilir.

Lakin, geçilen tarafın stratejik olarak kabul edip geçeni içten içe hain olarak kabul ettiği kimi ihanet eylemleri de vardır.

Bu eylemler bana göre “mutlak hainlik” halidir.

Bu tür ihanetler hiçbir yerden saygı görmez, faillerine kimse güvenmez, herkes nefret eder.

Bir de “eylemli ihanet” biçimi vardır ki, bu en vahimidir. 

Tarihte bir çok ülkede yaşanmış ve önemli sonuçları olmuş örnekleri mevcuttur.

Bir iki örnek vermek gerekirse, Sezar’ın katledildiği suikastte yer alan kendisine çok yakın -bazılarına göre yeğeni – Brütüs’ün saldırısı  bir örnektir.

İmparator, bir rivayete göre Romalı senatörlerden oluşan saldırgan grubun içinde çok sevdiği Brütüs’ü görünce büyük bir hayal kırıklığı içinde “sen de mi oğlum !” diyebilmiştir.

Bu olayı oyunlaştıran Shaekspeare’in ise bu rivayetten esinlenerek Sezar’a “Sen de mi Brütüs” dedirttiği anlatılır

“Sen de mi Brütüs” sözü, yazıldığından bu yana geçen yüz yıllar boyunca bir tiyatro repliği boyutunu aşmış, ihanetin en gerçek vurgusu olarak kabul görmüştür.

Bir başka çok bilinen örnek de, Çarlık Rusya’sının başkenti St.Petersburg (Petrograd) da yaşanan Kanlı Pazar olayıdır.

Bu olayın faili de Papaz Georgi Gapon diye bilinen bir Ortadoks din adamıdır.

Yüzyılın ilk yıllarında Çarlık Rusya’sında işçiler yetersiz ücretlerle, yoksulluk içinde, günde 12 saat mesaiyi bulan çok ağır koşullarda çalışıyorlardı.

Bu durum, işçilerin o dönem yükselmeye başlayan sol ve sosyalist hareketlere yönelmesine, desteklerinin artmasına yol açıyordu.

Çarlık rejimini korumakla görevli Çarlık gizli polisi Ohranka, bu durumu engellemek için bir proje geliştirmişti.

Projeye göre, devlet kontrolünde sarı sendikalar kurularak işçilerin taleplerini dile getirmeleri sağlanacak, böylece sol ve sosyalist akımlarla ilişki kurmalarının önüne geçilecekti.

Proje kapsamında St. Petersburg’da üzerinde devletin gizli  kontrolü bulunan Rus Fabrika İşçileri Meclisi adıyla bir sendika kuruldu.

Sendikanın başına da etkili hitabetiyle bilinen Papaz Gapon getirildi.

Gapon, akıcı konuşmalarıyla işçileri etkiledi ve kendisini çok sevdirdi!

İşçiler, onu kendilerini koruyacak kutsal bir lider, Çar’a isteklerini iletecek bir elçi olarak görüyorlardı.

1904 yılının Aralık ayında Gapon’un sendikasına üye 4 işçi işten çıkarılınca, papaz grev çağrısı yaptı ve Ocak ayında 150 bin işçi greve gitti.

Grevlerin hayatı durma noktasına getirmesi üzerine Gapon, çağrısıyla greve giden işçilere Çar II. Nikolay’ın sarayına “barışçı “ bir yürüyüş düzenleyip sorunlarını anlatma önerisinde bulundu.

9 Ocak (miladi takvime göre 22 Ocak) Pazar günü, kadın, çocuk ve erkeklerden oluşan on binlerce işçi, papazın ardından St. Petersburg cadde ve sokaklarından “baba gibi medet umdukları“ Çar’ın kışlık sarayına doğru yürüyüşe geçti.

Ellerinde ikonalar ve haçlar vardı.

Bir kısmı “Tanrı Çarı Korusun” diye şarkı bile söylüyordu.

Ancak Çar, sandıkları gibi, isteklerini öğrenmek için  sarayında değildi.

Onun yerine, bu “barışçıl” yürüyüşü rejime karşı tehdit olarak algılayan askerler vardı.

Ellerinde silahları, caddelerde ve sarayın önünde barikatlar kurmuşlardı. 

İşçiler yaklaştığında, sözüm ona bir uyarı yaptıktan sonra sivil halka doğrudan ateş açtılar.

Süvari birlikleri atlarıyla kalabalığa dalıp önlerine gelene kılıç darbeleri indirmeye başladı.

Sonuç, yüzlerce ölü, binlerce yaralı.

Rusya tarihinin kanlı pazarı.

Ancak, Papaz Gapon’un hain provokatörlüğü o gün de ortaya çıkmadı. 

Kendisi, yürüyüşçülerden biri tarafından “kurtarılmak için” alandan uzaklaştırıldı; hemen ardından yurt dışına kaçtı.

Hain papaz, yurt dışında da, sürgünde bulunan Rus devrimcilerle bağlantı kurarak Çarlık polisine bilgi aktarmaya devam etti.( o sırada İsviçre’de bulunan Lenin’le bile görüşmeyi başardığı söylenir.)

Gapon, bir süre sonra Rusya’ya dönüp işçilerin arasından polise bilgi aktarmaya devam etti, ancak bu kez “papaz pilav yemedi” ve kısa sürede foyası ortaya çıktı.

Tarihin en tanınmış “eylemli hain”inin kanlı öyküsü, ihanetinin cezalandırılmasıyla  sona erdi.

Ancak, aralarında çocuklar ve kadınların da olduğu işçileri, yıkılmak üzere olan Çarlık’ın kanlı ellerine teslim ettiği hiç unutulmadı.

COŞKUN KARTAL

Vefat haberi, sanatçının sosyal medya hesabından yapılan paylaşımla duyuruldu. Güler’in hesabından açıklama yapan kardeşi, “Ben kardeşiyim, ablam vefat etti. Başımız sağ olsun” ifadelerini kullanarak acı haberi takipçileriyle paylaştı.

Kendine özgü tarzı ve rap müziğe kattığı farklı yorumuyla dikkat çeken Aishe, özellikle genç dinleyiciler arasında tanınan isimlerden biri olarak biliniyordu. Ölüm haberinin ardından sosyal medyada çok sayıda kullanıcı taziye mesajları paylaşırken, sanatçının hayranları büyük üzüntü yaşadı.

Genç yaşta hayatını kaybeden sanatçının ölüm nedeni ise henüz netlik kazanmadı