TBMM Milli Eğitim, Kültür, Gençlik ve Spor Komisyonunda kabul edilen yeni kanun teklifiyle, belirlenen istisnalar dışında üniversitelerden ilişiği kesilen veya kayıt hakkı kazandığı halde kayıt yaptıramayan öğrencilere 2026-2027 eğitim-öğretim yılında geri dönüş imkanı tanınıyor.
Kabul edilen teklife göre; hazırlık sınıfı dahil olmak üzere önlisans, lisans tamamlama, lisans ve lisansüstü düzeyinde öğrenim görürken kendi isteğiyle ayrılanlar dahil olmak üzere her ne sebeple olursa olsun ilişiği kesilenler ile kayıt hakkı kazandığı halde kayıt yaptıramayanlar yükseköğrenime geri dönebilecek. Bu haktan yararlanmak isteyenlerin kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 4 ay içinde eski kurumlarına başvurmaları gerekiyor. Koşulları sağlayan öğrenciler 2026-2027 eğitim-öğretim yılında eğitimlerine başlayabilecek.
Terör, kasten öldürme, işkence, eziyet, cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı, uyuşturucu imal ve ticareti gibi ağır suçlardan mahkum olanlar ile sahte belgeyle kayıt yaptıranlar ve milli güvenliğe tehdit oluşturan yapılarla iltisakı nedeniyle ilişiği kesilenler bu aftan yararlanamayacak. Ayrıca Polis Akademisi, Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi ile Milli Savunma Üniversitesine bağlı kurumlardan ilişiği kesilen öğrenciler de düzenleme kapsamı dışında tutulacak.
USULSÜZ TEZ VE AKADEMİK ÇALIŞMALARA AĞIR CEZALAR
Teklifle birlikte, akademik dünyada usulsüz yayın ve tez hazırlığına yönelik yaptırımlar önemli ölçüde ağırlaştırılıyor. Kişisel emeğine dayanmayan, başkalarına ücretli ya da ücretsiz olarak kısmen veya tamamen yazdırılan tez, makale, kitap veya projelerle diploma derecesi ya da akademik unvan alanlar üniversite öğretim mesleğinden çıkarılacak; kazanılan unvan ve dereceleri ise geri alınacak.
Bu tür usulsüz yayınları başkaları adına hazırlayan, üreten ya da bunlara aracılık eden kişilere 5 bin günden 10 bin güne kadar adli para cezası verilecek. Bu fiilin meslek olarak icra edilmesi durumunda ise adli para cezası 10 bin günden az, 20 bin günden fazla olmayacak. Ayrıca yurt dışında bulunan bir eğitim kurumu adına mevzuata aykırı şekilde Türkiye’de program açan veya yürütenlere 2 yıldan 4 yıla kadar hapis cezası uygulanacak.
Mali yapısı eğitim faaliyetini sürdüremeyecek ölçüde bozulan vakıf üniversiteleri, faaliyet izinleri kaldırılarak garantör üniversiteye veya YÖK tarafından belirlenecek aynı ildeki bir devlet üniversitesine devredilecek.
Yaş haddini doldurmadan önce başvuran ve sözleşme tarihinde öğretim üyesi kadrosunda bulunan akademisyenlerden, üniversitelerin belirlediği bölüm ve programlarda görevine devam etmesi faydalı görülenler sözleşmeli olarak çalıştırılabilecek.
Üniversitenin görüşü ve YÖK’ün kararıyla yapılacak sözleşmeler ikişer yıllık olacak. Akademisyenler, emeklilik veya yaşlılık aylığı bağlanıncaya kadar ve en fazla 75 yaşına dek görev yapabilecek.