Pakistan’ın ara buluculuğuyla hazırlanan ve çatışmaları sona erdirmeyi hedefleyen kapsamlı bir barış planı hem ABD’ye hem de İran’a iletildi. Plan, Hürmüz Boğazı’nın derhal açılmasını öngören bir ateşkes ile başlayıp, ardından 15-20 gün içinde kalıcı bir anlaşmaya varılmasını içeren iki aşamalı bir süreci kapsıyor.
Reuters’ın diplomatik kaynaklara dayandırdığı bilgilere göre, “İslamabad Mutabakatı” olarak adlandırılan bu taslak için Pakistan Ordu Komutanı Mareşal Asım Munir, gece boyunca ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ve İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile yoğun bir temas trafiği yürüttü.
Tahran kendi şartları ve taleplerini hazırlıyor
Ancak İran kanadından gelen açıklamalar, sürecin göründüğü kadar kolay ilerlemeyeceğine işaret ediyor. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Baghaei, Tahran’ın kendi şartlarını ve taleplerini içeren yanıtını oluşturduğunu belirterek, müzakerelerin “ültimatomlar ve savaş suçu tehditleri” altında yürütülemeyeceğini vurguladı. Üst düzey bir İranlı yetkili ise Reuters’a yaptığı açıklamada, Washington’ın kalıcı bir ateşkes için gereken hazırlığa sahip olmadığını savundu ve Hürmüz Boğazı’nı sadece “geçici bir ateşkes” karşılığında açmayacaklarını net bir dille ifade etti.
Boğaz’da Kilitlenen Küresel Ticaret
Bölgedeki bu kritik süreç, ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a yönelik başlattığı askeri operasyonlar sonrası Tahran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatmasıyla tırmanmıştı. Küresel petrol geçişinin can damarı olan bu güzergâhın kapatılması, dünya ekonomisinde şok dalgaları yaratmış ve enerji fiyatlarında istikrarsızlığa neden olmuştu. Daha önce Washington tarafından sunulan 15 maddelik çözüm planı, İran tarafından “aşırı talepler içerdiği” gerekçesiyle reddedilmişti.
ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamalarda baskıyı en üst seviyeye çıkardı. Trump, Hürmüz Boğazı’nın 7 Nisan Salı akşamına kadar açılmaması durumunda İran’ı “taş devrine geri döndürmekle” tehdit ederek, İran’daki elektrik santralleri ve köprülerin hedef alınacağını belirtmişti. Trump, boğaz kapalı kalmaya devam ederse İranlıların “cehennemi yaşayacağını” ifade etmişti.